Bakü-Tiflis-Kars Demiryolu tüm Avrasya için çekici olabilir mi?



Bakü-Tiflis-Kars demiryolu Avrasya coğrafyasındaki tüm çelik otoyolların birleştiricisi işlevine sahiptir. Bu ağa katılmak, kendi politikasını barış ve kalkınma ilkeleri ile kuran tüm ülkelerin çıkarlarını tam olarak sağlar.

30 Ekim’de açılışı Bakü Uluslararası Deniz Ticaret Limanında düzenlenen Bakü-Tiflis-Kars demiryolu, dünya taşımacılık sisteminin geliştirilmesi olanakları için yeni bir görünüm yarattı. Şu anda ekonomi uzmanlarını düşündüren çok önemli konu budur: Avrasya coğrafyasındaki demiryollarını birleştirmek için daha hangi projeler perspektifli sayılabilir. Fikrimce, Bakü-Tiflis-Kars demiryolunun alternatifi yoktur ve olmayacaktır. Bu yargıyı doğrulayan aşağıdaki kanıtlar mevcuttur:

Bakü-Tiflis-Kars demiryolu güzergahı Kafkasya bölgesini ve Orta Asya bölgesini Güney Avrupa ve Güneydoğu Asya ülkeleri ile birleştiren en verimli ve özellikle artık mevcut olan hattıdır;

Bakü-Tiflis-Kars demiryolu NATO ülkesi olan Türkiye’den geçerek Güney Avrupa’ya doğrudan birleşiyor;

Yakın gelecekte Bakü-Tiflis-Kars demiryolunun tüm Avrupa ve Güneydoğu Asya ile birleşmesinde sorunlar görünmüyor;

Bu çelik otoyol Avrasya’da tüm ülkelerin ithal ve ihraç çıkarlarını tamamlıyor vs.

Elbette her uluslararası ekonomik projenin dünya için öneminin önemli göstergelerinden biri de dünya medyalarının ona gösterdiği ilgidir. Bakü-Tiflis-Kars demiryolunun kullanıma sunulması Azerbaycan, Türkiye ve Gürcistan’ın doğrudan çıkarlarını yansıttığı için bu üç ülke medyasında yayınlanan haberleri dikkate almadan söyleyebiliriz ki, bahsettiğimiz çelik demir yolunun açılışı ve onun üzerinden ilk konteynır yük treninin konut başına başarıyla ulaşması dünya medyası tarafından geniş şekilde yorumlanıyor. Bunu da, söyleyebiliriz ki, Bakü-Tiflis-Kars demiryolunun 30 Ekim’de Bakü Uluslararası Deniz Ticaret Limanında düzenlenen açılış töreninde çekilmiş fotoğraf Rusya’nın TASS ajansının “Haftanın en iyi 13 fotoğrafı” projesinde sunuldu.

Bakü-Tiflis-Kars demir yolunun perspektifleri konusunda görüş ve düşüncelerimizi paylaşırken tabii ki, ilk olarak, şu anda inşaatı başarıyla yapılan Kuzey-Güney ulaştırma koridorunda demiryolu ağının kurulmasına dokunmamak mümkün değildir. Çünkü asıl Astara (İran) -Astara (Azerbaycan) demiryolu hattı kullanıma verilmesi ile Azerbaycan Cumhuriyeti’ni arazisi Avrasya coğrafyasının çelik otoyolunda dört yol kavşağı işlevi kazanacak. En son bilgiye göre, Astara (İran) -Astara (Azerbaycan) demiryolu hattının 2017 aralık sonunda hizmete açılması planlanıyor. Uzmanlara göre, bu yol hattı kullanıma açıldıktan sonra yüklerin taşınması için uygulanan tarifeler azaltılabilir. Bu ise transit taşımacılığı gerçekleştiren, ayrıca üretici ve tedarikçi şirketler için en iyi çekicilik yöntemidir. İşte bu yolla gelecek yılın sonuna kadar İran Azerbaycan üzerinden Belarus’a ve Rusya’ya 2 milyon tondan fazla yükün taşınmasını planlıyor. Ayrıca İran tarafının resmi tutumu yüzünden, Kazvin-Reşt demiryolunun devamı olan Reşt-Astara demiryolu 3 yıl içinde inşa edilerek kullanıma verilecek. Bundan başka, Belarus, Baltık devletlerinin ve Finlandiya’nın “Kuzey-Güney” uluslararası ulaşım koridoruna ilgi göstermeleri gerçekleştirilen çalışmaların hızlanmasına da neden olacak. Bakü-Tiflis-Kars demiryolu hattının faaliyete başlaması ve Azerbaycan, Gürcistan, Türkiye üzerinden Avrupa’ya yeni transit koridorunun açılmasına Afganistan hükümeti de çok büyük ilgi gösteriyor.

2017 yılının ocak-eylül aylarında Avrupa-Kafkasya-Asya ulaşım koridorunun Azerbaycan bölgesinde taşınan yüklerin hacmi 38911,8 bin ton, yük hacmi ise 8343,7 milyon ton-kilometre oldu. Azerbaycan Devlet İstatistik Komitesi verilerine göre, yüklerin 24013 bin tonu veya yüzde 61,7’si karayolu taşımacılığı, 9589,8 bin tonu veya yüzde 24,7’si demiryolu ulaşımı, 5309 bin tonu veya yüzde 13,6’sı deniz ulaşımı ile taşındı. 2016 yılının aynı dönemi ile karşılaştırıldığında koridor aracılığıyla taşınan yüklerin hacminde yüzde 4,7 artış gözlendi. Koridor aracılığıyla taşınan yüklerin yüzde 19’unu veya 7386,3 bin tonunu transit yükler teşkil etti. İlave edebiliriz ki, Azerbaycan’ın transit potansiyelini artıracak diğer güzergahlarla birlikte “Kuzey-Güney” Uluslararası Ulaşım Koridoru önem arz eden projelerden biridir.

Son dönemlerde böyle bir haber yayılmaktadır ki, güya Kazakistan ve Rusya tarafları Çin’den demiryolu çekmekle Avrupa’ya yeni çıkış elde ederek Bakü-Tiflis-Kars demiryoluna alternatif çelik otoyol yaratacaklar. Başta belirttiğimiz gibi ne bugün ne de gelecekte hiçbir çelik otoyol Bakü-Tiflis-Kars demiryoluna alternatif olamaz. Çünkü Bakü-Tiflis-Kars demiryolu bilhassa Kazakistan ve Rusya için de Kafkasya’ya, Anadolu’ya ve Güney Avrupa’ya doğrudan konuşma geçişidir. Dikkate almak gerekir ki, Rusya Federasyonu’nun Güney Avrupa ülkeleri ile doğrudan kara sınırı yoktur. Rusya Güney Avrupa’ya karadan Baltık ülkeleri, Ukrayna veya Belarus aracılığıyla çıkabilir. Demiryolu ulaşımı şirketleri için en uygun seçenek trenlerin tüm doğrultuda boş hareket etmemesidir. Bakü-Tiflis-Kars demiryoluna birleşen çelik yolların geçtiği ülkelerin ekonomik kaynakları, ithal ettikleri ürünler farklıdır. Bu yolla vagonların boş hareketi riski yok derecesindedir. Bu durum Kazakistan ve Rusya’ya da olanak veriyor ki, hem kendilerinin ithal ve ihracına, hem de transit taşımalarda etkin katılsınlar. İkincisi, zengin doğal kaynaklara sahip Kazakistan ve Rusya tarihte ilk defa işte Bakü-Tiflis-Kars demiryolu aracılığıyla Ortadoğu’ya ve Afrika’ya demiryolu ile konuşma olanağı elde ettiler. Tabi ki, bu, Türkiye’nin yakın gelecekte kendi demiryolu ağını sınırlara doğru çeşitlendirmek politikasından ve Ortadoğu’daki barış sürecine bağlı bir durum. Türkiye yetkililerinin bu konuda iyimser açıklamaları ise söylenebilir ki, böyle bir sürecin yaşanmasına umut etmek mümkündür.

Kaynak : www.yenialanya.com

Reklamlar



2 Comments

  1. Yazılanlara katılıyorum ve bir ekleme de yapmak istiyorum. BTK nın yanında ve ona entegre olarak ayrıca da dünyadaki en büyük yük trafiğininin olduğu Kuzey Avrupa-Güney Asya koridorunu en kısa sürede birleştirecek olan Trabzon-Erzurum ve Kars-Iğdır-Nahcivan DY larının derhal çok acil birinci öncelikli olarak projelendirilip yapılması gereklidir. Bu yollar yapılırda ticaret buraya kaydırılırsa 50 yıl sonra Avrasya bölgesi olan Türkiye-İran-Kafkasya(azerbaycan-gürcistan) ABD ye kafa tutacak ekonomik büyüklüğe sahip olur.

  2. Birde BTK açıldığı için, Bakü den Ankara (YHT ile de İstanbul) ve Yine Bakü den Mersin yönüne lüks ve hızlı trenler (gerekirse hibrid trenler) ile yolcu taşımacılığına da başlanmalıdır.

Yorum Yazın

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.