Ulaşım Plancısı Erhan Öncü, Adana ulaşım sisteminin son 15 yılda çok gerilere gittiğini ifade etti. Şehrin büyüdüğünü, yükselti ve yoğunluğun arttığını belirten Öncü, ancak ulaşımda hiç bir iyileşmenin sağlanamadığını söyledi.
İnşaat Mühendisleri Odası (İMO) Adana Şubesi’nin Seyhan Belediyesi Yaşar Kemal Kültür Merkezi’nde düzenlediği ‘Adana Ulaşımı’ konulu panele konuşmacı olarak katılan Öncü, kentte sürdürülebilir ulaşım planları ve yaklaşımlarının hayata geçirilemediğini kaydetti.
Bakanlık Şartnamesi’ne göre 5 yılda bir ulaşım ana planlarının yenilenmesi gerektiğini vurgulayan Ulaşım Plancısı, burada 25 yıl geçmesine rağmen hiç bir şey yapılmadığını ileri sürdü. Yaya, bisiklet ve toplu taşımaya öncelik verilmesini istediklerini dile getiren Öncü, engelli, fiziksel gücü olmayanlar, çocuklar ve yaşlılar için yapılması beklenen düzenlemelerin tam tersine geçildiğini anlattı.
Tüm bu grupların en alta geçecek şekilde ulaşımın geliştiğini savunan Erhan Öncü, sözlerini şöyle sürdürdü: “Dolayısı ile acil bir düzenleme, değişim ve denetim faaliyetinin içine girilmesi lazım. Acil eylem planı hazırlanıp uygulanmalı. Ulaşım Ana Planı’nın (UAP) hiç bir önceliği yok. Nasıl olsa bu koşullarda uygulanmayacaktır. Bütün bunlar katılımcı planlamayla yapılmalı. Ancak katılımcı planlamadaki riskler de gözardı edilmemelidir.
Adana’daki hafif raylı sisteminin çok atıl ve verimsiz kullanıldığının altını çizen Ulaşım Plancısı, 18-20 bin kapasitesi olan bu raylı sistem ile 3 bin kişinin taşındığını açıkladı. Türkiye’nin başka şehirlerinde de benzeri şekilde kilometresi yüz milyon dolara yapılan metroların otobüs kapasitesiyle kullanıldığını aktaran Öncü, şunları kaydetti: Dolayısı metro veya hafif raylı sistemler yapılırken çok iyi düşünülmesi gerekir. Bu kadar yolcuyu bulabilecek miyiz? Ülke genelinde raylı sistemlerin böyle hesapsız bizimde hızla artması sonucu Devlet Planlama Teşkilatı bir takım sınırlamalar koydu. Metro yapmak için açıldığı yılında en az 15 bin yolcu; hafif raylı için 10 bin yolcu talebi olmalı şeklinde konuştu.
Yıldız Teknik Üniversitesi İnşaat Fakültesi Ulaştırma Anabilim Dalı Başkanı Doç. Dr. İsmail Şahin paneldeki sunumunda, sürdürülebilir ulaştırma çözümlerinin bileşenleri üzerinde durdu. Bugünün ulaşım gereksinimlerini karşılamak için bulunan çözümlerin, yarınki kuşakların karşısına yeni sorunlar biçiminde çıkmaması için ‘sürdürülebilir kalkınma modelinin benimsenmesi’ gerektiğini vurgulayan Şahin, bu modelin ulaştırma sorunlarını tanımlamak ve çözüm önerileri geliştirmek için ortaya atıldığına işaret etti. Sürdürülebilir kalkınmadaki ulaştırma çözümlerinin ekonomik gelişme, sosyal adalet ve çevresel koruma gibi üç sac ayağı üzerine oturduğunu dile getiren Şahin, geliştirilen proje seçeneklerinde bu özelliklerden en az birinin yetersiz ya da eksik olması halinde projenin güdük ve gereksinimleri karşılamakta yetersiz kalacağından söz etti.
Bisiklet ve yaya türlerine öncelik veren iyi planlanmış toplu taşıma türlerini gerçekleştiren, kent merkezlerine otomobil ile yolculuk yapmayı caydıran önlemlerin alındığını hatırlatan Yıldız Teknik Üniversitesi İnşaat Fakültesi Ulaştırma Anabilim Dalı Başkanı, buna örnek olarak buralarda otopark inşa etmekten kaçınan yaklaşımların, sürdürülebilir ulaştırma çözümleri arasında sayıldığını anlattı.
İMO Adana Şube Başkanı Nazım Biçer ise açılışta ülkede şirketçi bir kentleşme modelleriyle şehirlerin bir yaşam alanı olmaktan çıkarılarak ruhsuz, yöresel kimliği olmayan çirkin binalar yığınına dönüştürüldüğünü açıkladı. Biçer, şöyle devam etti: Kentler pazarlanacak bir meta, toplumsal yaşamın öznesi olan kent halkı ise bir nesne olarak görülmektedir. Ülke çıkarı, toplumsal gelecek, dayanışma ve etik değerler terk edilmiştir. Yasal ve yönetsel değişikliklerle, sürdürülen propagandalarla, iktidarda olmanın gücüyle bu anlayış kentlerimizin hücrelerine kadar nüfus etmiştir. Bu kentlerden biri olan Adana’da ne yazıktır ki yıllardır sürdürülen plansızlık ve denetimsizlik, yanlış arazi kullanım politikaları, kaçak yapılaşma ve imar affı süreçleri sonucu sağlıklı, güvenli ve yaşanabilir bir kent oluşturulamamıştır. Adana’nın ulaşımdan, plansız yapılaşmaya, altyapı sorunlarından, çevre ve atık sorunlarına, gıda güvenliğine, enerjinin kullanımına, kent kimliğimizin yok edilmesine, yoksulluğa, işsizliğe, iş kazalarına, sanat ve kültüre önem verilmemesine kadar ve daha da sıralanabilecek çok sayıda sorunları bulunmaktadır.
İnşaat Yüksek Mühendisi, Şehir Yüksek Plancısı Dr. İsmail Hakkı Acar’ın da sunum yaptığı paneli Büyükşehir Belediye Başkan Vekili Ramazan Akyürek, CHP Milletvekili Zülfikar İnönü Tümer, Seyhan Belediye Başkanı Zeydan Karalar ile çok sayıda STK temsilcisi ve öğrenciler izledi.
