İstanbul 1960’lı yıllarla birlikte yoğun olarak göç almaya başladı. Bunun üzerine troleybüs hatları kentin dört bir yanına yayılmaya başladı. İlk olarak 1961 yılında İstanbul’da kurulan Troleybüs hattı için ilk hat Topkapı Eminönü hattına döşendi. Troleybüsler için İtalyan Ansaldo San Giorgia firması tarafından üretildi ve böylece İstanbul’da yıllar içinde 100 adetlik bir troleybüs filosu oluşturuldu.
Fransa’dan 1955 yılından satın alınan ancak toplu taşımaya uygun olmaması servisten çekilen troleybüs İETT’nin bir kaç personelinin kendi imkânları ve üstün gayretleri ile aylar süren çalışmaları sonucunda 1968’de troleybüse çevrildi ve adına tombul olduğu için “Tosun” adı verildi.
İlk yerli troleybüs “Tosun” 1968 yılının sonlarında 101 kapı numaralı olarak sefere başladı ve 16 yıl boyunca İstanbul’da İETT’nin hemen hemen bütün troleybüs hatlarında servise çıkarak hizmet verdi.
Elektrik kesintileri yüzünden sık sık yollarda kalan ve seferleri aksayarak maliyetleri artan Troleybüsler, trafiği engellediği gerekçesiyle 16 Temmuz 1984’te işletmeden kaldırılarak Yedikule Gazhanesi’ndeki İETT hurda araç parkına çekildi ve daha sonra İzmir Belediyesi’ne bağlı ESHOT Genel Müdürlüğü’ne satıldı.
Günümüz İETT idaresi, 143 yıla ulaşan tarihinde önemli yere sahip olan Tosun’u ve onun taşıdığı hatıraları yeniden canlandırmak amacıyla, 2013 yılının son aylarında, servisten çekilen eski bir otobüsün şasisi üzerine İETT’li ustaların elinde İkitelli atölyelerinde yeniden şekillenerek Tosun’un bir benzerini imal edildi.
Böylece Tosun, tıpkı nostaljik tramvay gibi 2013 yılında ve 45 yıl aradan sonra sefere hazır hale getirildi.
Ulaştırma tarihi alanında çalışan Akın Kurtoğlu ve Mustafa Noyan’ın danışmanlığında imal edilen Tosun, artık 87 sefer numarasıyla Edirnekapı-Taksim hattında motorlu olarak çalışarak nostaljik seferler yapıyor.
İlhami Pektaş
