Türkiye’nin demiryolları ağındaki yabancılaşma Sayıştay raporuna girdi. TCDD’de 4 bin 896 kilometrelik sinyalizasyon hattının 4.893 kilometresi yabancı firmalara yaptırıldı.
İktidarın ‘yerli ve milli’ söylemi sinyale takıldı. Türkiye Cumhuriyeti Devlet Demiryolları’nın (TCDD) milyarlarca lira tutan sinyalizasyon yapım işinin yabancı şirketlere verdiği ortaya çıktı.
Sözcü’den Ali Ekber Ertürk’ün haberine göre, 4 bin 896 kilometre uzunluğundaki sinyalizasyon hattının 4 bin 893 kilometresi yabancı firmalara yaptırıldı. TÜBİTAK’a ise sadece yapım işi 3 kilometre verildi. Sinyalizasyonun faturası, kilometre başına 130 bin ile 300 bin avro arasında değişiyor.
Sayıştay’ın Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Kamu İktisadi Teşebbüsleri Komisyonu’na (KİT) sunulan TCDD 2019 Yılı Raporu’nda “Demiryolu hatlarındaki sinyalizasyon sistemlerinin kısımlar itibarıyla yapılan ihaleler kapsamında büyük bölümü yabancı firmalar olan yüklenicilere yaptırılmakta olduğu ve bu kapsamda farklı yazılım ve donanımların kullanılmak durumunda kalındığı görülmüştür” denildi.
‘İŞLETME MALİYETLERİNİ OLUMSUZ ETKİLİYOR’
Sinyalizasyonun devreye alındığı hattın uzunluğunun, 4 bin 896 kilometre olup 13 farklı firma tarafından yapıldığının belirtildiği raporda şu ifadelere yer verildi:
“Yapımı devam eden sinyalizasyon hat uzunluğu 2 bin 388 kilometre olup 4 farklı firma tarafından yapılmaktadır. Mevcut 4 bin 896 km. sinyalizasyon hat kesiminin 4 bin 893 km’si yüklenici veya altyüklenici yabancı uyruklu firmalar tarafından, geriye kalan sadece 3 km’lik hat kesimi TÜBİTAK BİLGEM tarafından gerçekleştirilmiştir. Tren trafiği için elzem olan sinyalizasyon sistemlerinin farklı yazılım ve donanımlara sahip olması tren işletmeciliği açısından bir takım zorluklara yol açmakta ve işletme maliyetlerini olumsuz etkilemektedir.”
‘MALİYETİ YÜKSEK BİR SİSTEM’
Sayıştay raporunda demiryolu sinyalizasyon sistemlerinin kurulum maliyetinin kurulmak istenen sistemlerin özelliklerine, fonksiyonelliklerine, hat durumuna bağlı olarak değiştiği belirtildi. Raporda “Kilometre başına 130 bin ile 500 bin avro seviyelerinde oluşabilmektedir. Sinyalizasyon sistemlerinin kurulmasında farklı sistemlerinin entegrasyon ve işletme güçlükleri dikkate alınarak, mümkün olduğunca sistem çeşitliliğinin azaltılması ve mümkün olduğunca yerli sistemlerin uygulanmasına yönelik çalışma yapılması önerilir” denildi.
