Pandemiden en çok etkilenen sektörlerin başında gelen turizmi eski ivmesine kavuşturan AB Dijital COVID Sertifikası için son kullanım tarihi tartışmaları sürüyor. Özel Viromed Laboratuvarları Ankara Mesul Müdürü Prof. Dr. Ayşegül Akbay konuya dair, “Pandeminin 2022 yazına kadar azalmamış olması muhtemel halinde ve sertifikanın uzatılmaması durumunda, serbest dolaşımda ek kısıtlamalarla karşılaşılabilir” dedi.
Dünya’da COVID-19’la birlikte büyük bir küresel sağlık sorunu yaşanırken, bu durumdan en çok etkilenen sektörlerin başında seyahat ve turizm geliyor. Dünya Turizm Örgütü’nün konuya dair güncel veriler sunan tablosuna göre, 2019’dan bu yana Ortadoğu merkezli seyahatler %82 azalırken, bu rakam Avrupa’da %77, Amerika’da ise %68’i gösteriyor. Pandemi sırasında turizmde yaşanan bu düşüşe karşı Avrupa Komisyonu tarafından 1 Temmuz 2021’de yürürlüğe giren ve Türkiye’de de 20 Ağustos 2021’de kabul gören Dijital COVID-19 Sertifikası’yla ülkeler arası seyahatler normale dönerken sertifikanın geçerlilik süresiyle ilgili tartışmalar gündemdeki yerini koruyor. Konuyla ilgili açıklama yapan Özel Viromed Laboratuvarları Ankara Mesul Müdürü Prof. Dr. Ayşegül Akbay, “AB Dijital COVID-19 Sertifikası’nın uzatılmaması durumunda, vatandaşlar sosyal güvenlikten mahrum bırakılacağı için, bu durum serbest dolaşımda ek kısıtlamalara yol açabilir” dedi.
“COVID Sertifikası elektronik kaydın ilk örneğini teşkil ediyor”
Ayşegül Akbay, “COVID Sertifikası, Avrupa Komisyonu tarafından ilk olarak Mart 2021’de önerildiğinde, birçok kişi komisyonun sistemi yaz için zamanında çalışır hale getirme planlarına ilişkin şüphelerini dile getirmişti. Ancak, Avrupa Parlamentosu ve konseyin anlaşmaya varmasının yalnızca 3 ay sürmesi ve AB kurumlarıyla üye devletlerin birlikte hareket etmesi sertifikanın pandeminin toplum ve ekonomiler üzerindeki etkisini azaltmada büyük bir paya sahip olarak başarıya imza atıldığını kanıtladı. Bu sertifika ile seyahat kolaylaştı ve Avrupa’nın ağır darbe alan turizm endüstrisini desteklemek için kritik oranda yol alındı. AB Dijital COVID-19 Sertifikası, dünya çapında küresel bir standart olarak dünyanın dört bir yanından ülkelerde kullanılmaya başlandı. Şu anda ise uluslararası alanda çalışan tek sistem olmasının yanı sıra, çok kısa süre içinde geniş ölçekte dağıtılan, birlikte çalışabilir bir elektronik kaydın ilk örneğini teşkil ediyor” dedi.
“Seyahatler her durumda sınırlı olacak”
Eylül 2021’de Eurobarometer tarafından yayınlanan ankete göre, her 3 katılımcıdan ikisinin (%65) AB Dijital COVID Sertifikası’nı pandemi koşullarında Avrupa’da ücretsiz seyahat için en güvenli yol olarak gördüğünü belirten Prof. Dr. Ayşegül Akbay şunları söyledi: “Bilindiği gibi Türkiye’nin de dahil olduğu sistemde, sertifikalar dijital ve kağıt tabanlı bir biçimde ücretsiz olarak temin edilebilir ve hem insan hem de makine tarafından okunabilir. AB Dijital COVID Sertifikası bu noktada güvenli, gizliliği ve verileri koruyan bir sistem geliştirmenin mümkün olduğunu gösteriyor. 30 Haziran 2022’ye kadar geçerli olan sertifika tarihinin uzatılması için 31 Mart 2022’ye kadar komisyon tarafından AB’ye rapor sunulacak. AB Dijital COVID Sertifikası’nın uzatılmaması durumunda ise vatandaşlar etkili bir sosyal güvenlikten mahrum bırakılacağı için ise bu durum serbest dolaşımda ek kısıtlamalara da yol açabilir. Ancak, yine de komisyonun amacı epidemiyolojik durum izin verir vermez sınırsız serbest dolaşıma dönmek olduğundan, zaman her durumda sınırlı olacaktır.”
