Marmara Denizi’ni yavaş yavaş öldüren deniz salyasıyla mücadele devam ederken mavi sulardan bir kötü haber daha geldi. Çınarcık çukurunda yeni canlı yaşamını yok edebilecek hidrojen sülfür ile karşılaşıldı. Peki, Hidrojen sülfür nedir? Hidrojen sülfür özellikleri nelerdir?
5 aydır Marmara Denizi’ni etkisi altına alan deniz salyasına çözüm yollarını arayan bilim insanlarının açık denizde yaptığı son sefer, İstanbul Üniversitesi Deniz Bilimleri ve İşletmeciliği Enstitüsü Türkiye’nin en büyük ve donanımlı araştırma gemisi Alemdar II ile yapıldı. Araştırma sonucunda hidrojen sülfür maddesine rastlandı. Peki, hidrojen sülfür nedir? Hidrojen sülfür özellikleri nelerdir?
HİDROJEN SÜLFÜR NEDİR?
Hidrojen Sülfür Formülü: H²S
- Kaynama noktası : -60 °C
- Molar kütle: 34,082 g/mol
- Yoğunluk : 1,36 kg/m³
- Erime noktası: – 85,5 °C
Hidrojen sülfür, renksiz, çürük yumurta kokusunda zehirleyici bir gazdır. 1796’da C. Louis Berthallet tarafından bileşiği meydana getiren elementler tayin edildi. Formülü H2S şeklindedir.
Çok şiddetli zehir olan hidrojen sülfürün 10-5lik bir konsantrasyonda da kokusu hissedilebilir. Sıvılaştırılmış hidrojen sülfür elektriği iletmez. Kaynama noktası -60,75 °C, erime noktası ise -83,70 °C’dir. Havadan 1.19 kere daha ağırdır. Kaynama noktasında yoğunluğu 0,993’tür. Suda ve alkolde oldukça çözünür. Yanıcıdır. % 4,5-45,5 oranında hidrojen sülfür içeren hava patlayıcıdır.
Hidrojen sülfür az miktarda petrolde, kaplıcalarda ve doğal gaz kuyularında bulunur. Elementlerinden de elde edilen hidrojen sülfür laboratuvarlarda demir sülfür üzerine hidrojen klorür etki ettirmekle elde edilir. Saf hidrojen sülfür elde etmek için kalsiyum veya baryum, sülfür reaksiyona sokularak oluşturulur.
2015 yılı Ağustos Ayında çok yüksek basınç altında (150 GPa (1.5 milyon atm)) hidrojen sülfürün -70 °C (203 °K)’de süper-iletkenlik gösterdiği keşfedildi. Hidrojen sülfür bugüne kadar bulunmuş en yüksek Süper-iletken dönüşüm sıcaklığına sahiptir.
