Kuzey İskandinavya’da yılın başında yaşanan soğuk hava olayları, 19. yüzyıldakinin beş katı kadar nadir hale geldi. Uluslararası bir araştırma grubunun Ocak ayının soğuk günlerini özel olarak inceledikten sonra tespitlerine göre, küresel ısınma olmasaydı hava dört derece daha soğuk olacaktı.
İsveç’ın kuzeyindeki Vittangi bölgesinde 5 Ocak’ta sıcaklık eksi 44,6 dereceye düşerek neredeyse 25 yılın en soğuğu oldu. Ocak ayının başında soğuk, İskandinavya’yı sıkı bir şekilde sarstı; bunun sonucunda trafik sorunları, okulların kapanması ve yüksek elektrik fiyatları ortaya çıktı.
Peki iklim değişikliği bu soğuk dönemleri nasıl etkiledi? World Weather Attribution’daki araştırmacılar, iklim modellerine ve hava durumu istatistiklerine dayanarak benzer olayların olasılığını değerlendirerek bu soruyu yanıtladılar. Sonuç, ısınmanın bu olasılığı yalnızca beşte bir oranında artırdığını gösteriyor; diğer bir deyişle; Benzer aşırı soğuk dönemleri, iklim değişikliği öncesi 1800’lü yıllarda olduğundan beş kat daha nadir görülüyor.
Hollanda Meteoroloji Enstitüsü’nden araştırmacı Izidin Pinto ”Daha sıcak bir gezegende, soğuk dönemler daha nadir ve daha az şiddetli hale gelir. Ancak bu sevinilecek bir durum değil” belirterek, fosil yakıtlardan kaynaklanan emisyonların dünya çapındaki aşırı hava koşullarını kötüleştirdiğini ve hayatı daha tehlikeli, daha pahalı ve daha belirsiz hale getirdiğini söyledi.
World Weather Attribution’ın yayınladığı haritada, Kuzey Kutbu’nun daha hızlı ısındığı görülüyor.
Rapor ayrıca, insanların emisyonlarıyla gezegeni ısıtmaması durumunda 1-5 Ocak arasındaki aşırı soğuğun yaklaşık dört derece daha soğuk olacağını da gösteriyor.
Raporun arkasındaki araştırmacılardan biri olan Sjoukje Philip ”Çalışmamız iyi bir haber olarak görülmemeli. İklim değişikliği İsveç, Norveç ve Finlandiya’nın kuzeyinde Kuzey Kutbu’nda çok büyük buz kayıplarına yol açtı ve buda bölgedeki ısınmayı hızlandırdırıyor” diye konuştu.
Rapora göre, bugünkü ısınmayla birlikte benzer soğuk dönemler her 15 yılda bir yaşanacak. Ancak bu nedenle önemli ölçüde daha az sıklıkla ve eskisi kadar soğuk da olmayacak.
İklim değişikliği devam ederse aşırı soğuklar daha da hafifleyecek ve sıklığı azalacak. Rapora göre ısınma 2 dereceye (bugün 1,2) ulaşırsa soğuk zirveler 2,5 derece daha sıcak olacak.
