Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), 2023 yılına ait Yıllık Gayrisafi Yurt İçi Hasıla (GSYH) verilerini açıkladı. Yıllık verilere dayanarak hesaplanan bağımsız yıllık GSYH, zincirlenmiş hacim endeksi kullanılarak 2023 yılında bir önceki yıla göre %5,1 oranında bir artış göstermiştir. Üretim yöntemine göre cari fiyatlarla hesaplanan GSYH, 2023 yılında bir önceki yıla kıyasla %76,8 oranında artarak toplamda 26 trilyon 545 milyar 722 milyon TL’ye ulaşmıştır.
Gayrisafi yurt içi hasılada en yüksek pay, 2023 yılında %19,5 ile imalat sanayi tarafından alınmıştır. İmalat sanayini, %13,9 ile toptan ve perakende ticaret; motorlu kara taşıtlarının ve motosikletlerin onarımı, %9,5 ile ulaştırma ve depolama sektörü takip etmiştir. Yıllık GSYH verilerinde en düşük pay, hanehalklarının işverenler olarak gerçekleştirdikleri faaliyetler için kaydedilmiştir.
Kişi başına düşen gayrisafi yurt içi hasıla, 2023 yılında 311 bin 109 TL olarak belirlenmiştir. Aynı yıl için cari fiyatlarla kişi başına GSYH, 311 bin 109 TL iken, ABD doları cinsinden bu rakam 13 bin 243 dolar olmuştur. Ekonomik alanda en fazla büyüyen sektör ise %12,7 ile diğer hizmet faaliyetleri olmuştur. Aşağıda 2023 yılında en çok büyüyen sektörler listelenmiştir:
- Diğer hizmet faaliyetleri: %12,7
- Toptan ve perakende ticaret; motorlu kara taşıtlarının ve motosikletlerin onarımı: %11,5
- Finans ve sigorta faaliyetleri: %8,5
Öte yandan, %14,7 ile madencilik ve taş ocakçılığı, %8,5 ile su temini; kanalizasyon, atık yönetimi ve iyileştirme faaliyetleri, %2,5 ile mesleki, bilimsel ve teknik faaliyetler gibi sektörler 2023 yılında en çok küçülen sektörler arasında yer almıştır.
Yerleşik hanehalkı nihai tüketim harcamaları, 2023 yılında bir önceki yıla göre zincirlenmiş hacim endeksi ile %13,6 oranında artış göstermiştir. Yerleşik hanehalkı nihai tüketim harcamalarının GSYH içindeki payı ise %59,1 olarak belirlenmiştir. Hanehalkı harcamalarında en yüksek payı alan harcama grupları, şu şekilde sıralanmıştır:
- Gıda ve alkolsüz içecekler: %22,8
- Ulaştırma: %19,7
- Konut, su, elektrik, gaz ve diğer yakıtlar: %11,1
Devletin nihai tüketim harcamalarının GSYH içindeki payı 2023 yılında %13,1 olurken, gayrisafi sabit sermaye oluşumunun payı %31,9 olarak gerçekleşmiştir. Bir önceki yıla göre zincirlenmiş hacim endeksi ile, devletin nihai tüketim harcamaları %2,4 artış gösterirken, gayrisafi sabit sermaye oluşumu %8,4 oranında bir artış kaydetmiştir.
2023 yılında mal ve hizmet ihracatı %2,8 oranında azalmış, buna karşın ithalat %11,8 oranında artmıştır. İş gücü ödemeleri ise 2023 yılında %116,7 oranında bir artış göstermiş olup, iş gücü ödemelerinin gayrisafi katma değer içindeki payı %32,5 olarak belirlenmiştir.
