Orman Yangınları ve OGM’nin Yetersiz Müdahalesi
Orman Genel Müdürlüğü’nün (OGM) orman yangınlarına müdahale konusundaki yetersizlikleri, yaz aylarında sıkça tartışma konusu oldu. Özellikle, geçen Temmuz ayında İzmir’in Bergama ilçesinde meydana gelen bir yangında, dört helikopter pilotunun ücretlerinin ödenmemesi sebebiyle havalanmayarak alevlere müdahale etmediği iddiaları gündeme geldi. Cumhuriyet gazetesinin haberine göre, OGM’den yapılan açıklamalarda bu durumun “münferit bir olay” olduğu belirtilirken, yüklenici firmaya hakediş ödemelerinin zamanında yapıldığı savunuldu. Ancak, yangın sezonu boyunca yaşanan sorunlar bununla sınırlı kalmadı.
OGM’nin hava araçları için açtığı üç yıllık ihale, toplamda 145 milyon 509 bin dolar karşılığında THK Gökçen Havacılık İktisadi İşletmesi ve MGİ Defence Uluslararası Tic. AŞ isimli şirkete verildi. Ancak, bu şirketin yükümlülüklerini yerine getirmediği iddia ediliyor. Ülke içinde konuşlanması gereken 35 helikopterden yalnızca 24’ünün Türkiye’ye geldiği öne sürülüyor. Ağustos ayında ödemelerini son gün yapan şirket, Eylül ayında da ödemeleri aksattı. Sözleşmeye göre, helikopterler uçmadığı durumlarda bile saatlik 10 bin dolar ödeme alıyor, ancak bu süreçte birçok yangına müdahale etmedikleri bildirildi. OGM’nin şirkete ödeme yapıp yapmadığı ise belirsizliğini koruyor.
Eylül Ayında Uçuş Yapmadılar
OGM bünyesindeki temsilci, mühendis, pilot ve şef imzalı tutanaklara göre, bir dizi olayda helikopter pilotları ücretlerini alamadıkları için yangınlara müdahale etmediler:
- RA-25470 kuyruk numaralı helikopter pilotu, 30 Ağustos’ta Kütahya’nın Simav ilçesinde çıkan yangına müdahale etmedi.
- RA-25542 kuyruklu helikopterin pilotu, aynı gün Antalya’nın Manavgat ilçesindeki yangın için havalanmadı.
- 5 Eylül’de, bu pilot Kumluca ilçesindeki yangına da müdahale etmedi.
- 6 Eylül’de Adana’nın Aladağ mevkiinde çıkan yangına RA-31577 kuyruk numaralı helikopter müdahale etmedi.
- Aynı gün İzmir’in Urla ilçesindeki orman yangını için de EX-08035 kuyruk numaralı helikopter havalanmadı.
- RA-22810 kuyruklu helikopter, 6 Eylül’de ihbara rağmen uçmayı reddetti.
Tankerlerde Yakıt Yok
Helikopterlerin her biri için anlaşmalar gereği en az 10 ton yakıt bulundurulması zorunluyken, bu yükümlülük de yerine getirilmedi. Örneğin, 19 Eylül’de Antalya Kumluca Orman İşletme Şefliği’nde konuşlanan RA-24561 kuyruk numaralı helikopter için ayrılan 07 AYK 939 plakalı tankerde 4 gün boyunca yakıt olmadığı tespit edildi. 20 Eylül’de İzmir Bademler Orman Deposu’nda konuşlanan EX-08035 kuyruk numaralı helikopter için ayrılan 35 AJL 422 plakalı tankerde ise yalnızca 700 litre yakıt bulundu. Manisa Akhisar Karaköy Orman Deposu’nda ise RA-25748 kuyruk numaralı helikoptere yakıt temin eden 35 NFK 55 plakalı tankerde 16-20 Eylül tarihleri arasında yalnızca 50 litre yakıt olduğu belirlendi.
Tarım Bakanı’na Soru Önergesi
CHP Manisa Milletvekili Ahmet Vehbi Bakırlıoğlu, aracı şirketin yükümlülüklerini yerine getirmemesi ve helikopterlerin uçmaması konusunu Meclis gündemine taşıdı. Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı’nın yanıtlaması talebiyle soru önergesi verdi. Bakırlıoğlu, Bakan Yumaklı’yı ve Orman Genel Müdürü Bekir Karacabey’i istifaya davet etti.
Neden Sözleşme Feshedilmedi?
CHP’li vekil, helikopterlerin paralarını alamadıkları için uçmadığını tutanaklarla belgeleyerek şu soruları gündeme getirdi: “Firmanın 35 adet hafif sınıf helikopter teslim etmesi gerekirken sadece 24’ünü, 10 adet gece görüş helikopterinden ise yalnızca 1 adedini teslim ettiği iddia ediliyor. Geçen yıl da benzer sıkıntılar yaşanmıştı. Bu sözleşme neden feshedilmedi? Hem helikopterler eksik teslim edilmiş hem de bunlar yangın anında kalkış yapmamış. OGM’nin yükümlülüklerini yerine getirmeyen firmalara ceza vermesi ya da yaptırım uygulaması, ormanlarımızın küle dönmesine neden olurken hiçbir anlam taşımıyor. Bu tür sorunların yaşanmaması için acilen kendi filomuzu kurmalıyız. Yangın anında helikopterlerin bulunmaması kabul edilemez. Olan helikopterler de ya mazot yokluğundan ya da paralarını alamadıkları için havalanamıyor. Bu durum kesinlikle sürdürülebilir değil. Tarım ve Orman Bakanı’ndan gerekli müdahaleleri bir an önce yapmasını bekliyoruz. Orman Genel Müdürü ve Bakan seyirci kalıyor; bu durum kabul edilemez.”
