Kamu İşletmeleri Raporu 2023: Hazine ve Maliye Bakanlığı’nın Verileri
Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından yayımlanan Kamu İşletmeleri Raporu, 2023 yılına dair önemli mali verileri ortaya koyuyor. Bu verilere göre, en yüksek dönem zararı Türkiye Cumhuriyeti Devlet Demiryolları (TCDD) tarafından kaydedildi. TCDD’yi takip eden kuruluşlar arasında, Türkiye Taşkömürü Kurumu (TTK), Türkiye Şeker Fabrikaları AŞ (TŞFAŞ), TCDD Taşımacılık AŞ ve BOTAŞ yer alıyor. 2022 yılıyla karşılaştırıldığında, bu kurumların zararları dikkat çekici bir artış göstermiştir.
- TCDD: 11.5 milyar TL
- TTK: 5.9 milyar TL
- TŞFAŞ: 3.3 milyar TL
- TCDD Taşımacılık AŞ: 2.8 milyar TL
- BOTAŞ: 672.7 milyon TL
Taşkömürü Üretimi ve İthalat Durumu
2023 yılında TTK’nın tüvenan kömür üretimi 1 milyon ton, satılabilir kömür üretimi ise 782 bin ton olarak gerçekleşmiştir. TTK tarafından piyasaya sürülen toplam 788 bin ton kömürün kullanım alanları ise şu şekildedir:
- Termik santraller: %79.9
- Sanayi: %18.6
- Isınma: %1.5
Türkiye’de 2023 yılında toplam taşkömürü tüketimi 38.8 milyon ton olarak kaydedilmiştir. Bu tüketimin yalnızca %2.7’si TTK ve özel sektör tarafından karşılanırken, geri kalan %97.3’lük kısmı ithalatla temin edilmiştir.
TCDD’nin Mali Durumu
TCDD’nin yatırımları ve işletme açıklarının finansmanı, Türkiye Demiryolu Ulaştırmasının Serbestleşmesi Hakkında Yasa çerçevesinde Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından karşılanmaktadır. Geçen yıl, bu kuruluşa Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından yaklaşık 53.6 milyar TL nakdi sermaye aktarımı gerçekleştirilmiştir. 2022 yılında TCDD, 5.1 milyar TL faaliyet zararı ve 6.4 milyar TL dönem zararı kaydetmişken, 2023 yılında bu rakamlar sırasıyla 10.4 milyar TL ve 11.5 milyar TL’ye yükselmiştir.
Yoksul Ailelere Yardım Programı
Devlet, yakacak alacak gücü bulunmayan yoksul ailelere kömür yardımı yapmaktadır. Türkiye Kömür İşletmeleri Kurumu (TKİ) tarafından, ihtiyaç sahibi ailelere yönelik kömür yardımı programı çerçevesinde geçen yıl yaklaşık 1.7 milyon aileye 1.6 milyon ton kömür dağıtılmıştır. Ayrıca, Milli Eğitim Bakanlığı’na bağlı okul ve kurumlara ısınma amaçlı kömür dağıtımı yapılması yönündeki uygulamalar için Hazine ve Maliye Bakanlığı, 2023 yılında TKİ’ye 6.2 milyar TL görevlendirme ödemesi gerçekleştirmiştir.