Yaklaşık 3 yıllık bir sürecin ardından, Manisa Mesir Macunu Avrupa Birliği Coğrafi İşareti’ni alarak Türkiye’nin 28. coğrafi işaretli ürünü olma onuruna erişti. Manisa’yı Mesir’i Tanıtma ve Turizm Derneği Başkanı Ufuk Tanık, Manisa’nın hem Türkiye’de hem de dünya genelinde en eski geleneklerinden birine ve bu geleneğe bağlı olarak düzenlenen festivallere ev sahipliği yaptığını belirtti. Mesir Macunu, 2012 yılında UNESCO tarafından ‘Dünyanın Somut Olmayan Kültürel Mirası’ listesine alınmış; ardından derneklerinin 5 yıllık özverili çalışması sonucunda 2018 yılında Türkiye’de coğrafi işaret almayı başarmış ve şimdi de Avrupa Birliği tarafından tescillenmiştir.
Nisan ayında kutlanan 484. Uluslararası Manisa Mesir Macunu Festivalinde 7 ton macun dağıtıldığını hatırlatan Tanık, AB tescilinin alınmasının önemine vurgu yaptı. Tanık, şunları söyledi:
“Manisa Mesir Macunu’nu UNESCO Somut Olmayan Kültürel Miras Listesi’ne dahil etmiştik. 2018 yılında coğrafi işaretini aldık. Bugün itibariyle Avrupa Birliği coğrafi işaret tescilini de almış bulunmaktayız. Manisa’mıza ve mesir macunumuza hayırlı uğurlu olmasını diliyorum. Bu, bizim için çok önemli bir gelişme. Avrupa Birliği tescilini aldıktan sonra, bu geleneğimiz ve dolayısıyla mesir macunu ürünümüz, artık tamamen bir şekerleme ürünü olmasının ötesinde, gelenek ve ürünün kendisi ile birlikte tescillenmiş olacaktır.”
Tanınabilirliğe Katkı Sağlayacak
Tanık, “Avrupa Birliği’ne üye tüm ülkelerde bu belgeyle birlikte yayınlanacak ve ulaşamadığımız birçok kişiye bu şekilde ulaşma şansımız olacak. Dolayısıyla, hem Manisa’mıza hem de Türkiye’mizin turizmine ciddi anlamda katkı sağlayacağını düşünüyorum. Bu konuda destek veren, uzun zamandır derneğimiz ve Türk Patent Enstitüsü ortaklığıyla bu belgenin alınmasında katkı sağlayan herkese teşekkür ediyorum. Manisa’mıza hayırlı uğurlu olmasını diliyorum. 3 yıla yakın bir zamandır çalışma yapıyoruz. Türkiye’deki coğrafi işaretimizi alırken de 5 yıllık bir çalışmanın sonucunda 2018’de tescillenmişti. Bunlar, Türkiye’de 28’inci Avrupa tescil belgesi alan ürün oldu. Bu tesciller, Manisa’mıza her anlamda ciddi katkılar sağlayacaktır diye düşünüyoruz.”
Mesir Macunu’nun Tarihçesi
Mesir Macunu’nun tarihi, Osmanlı Padişahı Kanuni Sultan Süleyman’ın annesi Hafsa Sultan’ın hastalığına çare bulmak amacıyla Merkezefendi tarafından geliştirilen özel bir karışıma dayanır. Bu karışım, 41 çeşit baharat ve ot kullanılarak elde edilmiştir. Dönemin başhekimi Merkez Efendi, bu karışımın Hafsa Sultan’ı iyileştirmesinin ardından, Ayşe Hafsa Sultan’ın isteği doğrultusunda, Manisa kent merkezindeki Sultan Camii kubbesinden halka saçılmasını sağlamıştır. Her yıl nisan ayında düzenlenen festivalin en önemli anı, şifa getirdiğine inanılan bu macunun halka saçılmasıdır. Mesir Macunu Festivali, 2012 yılında UNESCO İnsanlığın Somut Olmayan Kültürel Mirasının Temsili Listesi’ne alınmıştır.
Mesir Macunu’nun İçindeki Baharatlar
Şifalı mesir macununun içerisinde yer alan 41 çeşit baharat ise şunlardır:
- Tarçın
- Karabiber
- Yenibahar
- Karanfil
- Çörek otu
- Hardal tohumu
- Anason
- Kişniş
- Zencefil
- Hibiskus
- Zerdeçal
- Hindistan cevizi
- Rezene
- Kebabiye
- Sinameki
- Sarıhalile
- Vanilya
- Darı fülfül
- Kakule
- Havlıcan
- Hıyarşembe
- Safran
- Kimyon
- Çam sakızı
- Mürsafi
- Meyan balı
- Zulumba
- Limon kabuğu
- Portakal kabuğu
- Deve dikeni tohumu
- Keten tohumu
- Keçiboynuzu
- Udi hindi
- Isırgan tohumu
- Akbiber
- Üzüm çekirdeği
- Hayıt tohumu
- Biberiye
- Funda yaprağı
- Melisa otu
- Karahalile