Danimarka, Avrupa Birliği (AB) adına 2025 yılında Ukrayna savunma sanayiine 830 milyon avro (935 milyon dolar) tahsis ederek önemli bir adım attı. Bu fonun, dondurulmuş Rus varlıklarından elde edilecek kârın Ukrayna yapımı silahların satın alınmasında kullanılmasıyla hayata geçirileceği belirtildi.
Danimarka Savunma Bakanlığı ile AB’nin yürütme organı olan Avrupa Komisyonu arasında imzalanan anlaşma, bu yıl elde edilen kârın büyük bir kısmının dağıtımında Danimarka’ya uygulayıcı aktör rolünü veriyor. Bu durum, Danimarka’nın Ukrayna’ya yönelik savunma yardımlarında öncü bir rol üstlendiğini gösteriyor.
“Danimarka Modeli” ile Yerel Üretim Destekleniyor
Danimarka, Ukrayna’nın savunma sanayisine yapılan Batı askeri yardımlarının yatırımında öncü bir yaklaşım sergiliyor. “Danimarka modeli” olarak bilinen bu yöntemle, yabancı teçhizat satın almak yerine doğrudan Ukrayna’da üretilen silahların tedariki için fon kullanılıyor. Bu sayede, hem Ukrayna’nın savunma kapasitesi güçlendiriliyor hem de ülkenin kendi üretim potansiyeli destekleniyor.
Danimarka Savunma Bakanı Troels Lund Poulsen konuyla ilgili yaptığı açıklamada, “Danimarka, Ukrayna’daki savunma üretimini güçlendirmeye yönelik uluslararası çabalarda öncülük etti” dedi. “AB’nin bu yıl bizim aracılığımızla daha fazla fon aktarmaya karar vermesi, Danimarka’nın bu konudaki çabalarının bir takdiridir.” ifadelerini kullandı.
Savunma Bakanlığı’ndan yapılan açıklamada ise, bu yıl elde edilecek kârın, Ukrayna savunma sanayisinde üretilen mühimmat, hava savunma sistemleri ve diğer askeri teçhizat gibi malzemelerin bağışlanmasında kullanılacağı bildirildi.
Geçen Yılki Alımlar “Danimarka Modeli”nin Başarısını Gösteriyor
Danimarka modeliyle geçen yıl gerçekleştirilen ekipman alımları, bu yöntemin etkinliğini açıkça ortaya koyuyor. Bu kapsamda Ukrayna ordusu için Bohdana obüsleri, uzun menzilli insansız hava araçları, tanksavar ve gemisavar füze sistemleri tedarik edilmişti.
Bakanlık, Ukrayna malı alımının, zorlu bir süreçten geçen ülkenin üretim kapasitesini güçlendireceğini, rekabetçi fiyatlar sağlayacağını ve Ukrayna’nın özel ihtiyaçlarına daha hızlı adapte olma imkanı sunacağını vurguladı.
Lojistik Avantaj ve Geleceğe Yatırım
Savunma Bakanı Lund Poulsen, bu yaklaşımın sadece mevcut ihtiyaçları karşılamakla kalmayıp, aynı zamanda Ukrayna’nın savunma sanayisinin geleceğe yönelik inşasına da katkıda bulunduğunu belirterek, “Bu, Ukrayna’nın savunma sanayisinin geleceğe yönelik inşasına katkıda bulunurken aynı zamanda bariz lojistik avantajlar sağlıyor” dedi. “Artık bunu daha da büyük bir ölçekte yapabiliyoruz.” şeklinde konuştu.
Danimarka, geçen yıl Rus varlıklarından elde edilen yaklaşık 400 milyon avroluk beklenmedik karı da benzer şekilde, Danimarka modelini kullanarak AB adına Ukrayna’ya tahsis etmişti.
Bakanlığın verilerine göre, Danimarka Ukrayna fonu, müttefik ülkeler ve AB’den gelen katkılarla birlikte 2024 yılında Danimarka modeli üzerinden yönlendirilen toplam fon yaklaşık 4,4 milyar Danimarka kronu (664 milyon dolar) tutarındaydı. Danimarka Savunma Bakanlığı, 2025 yılında bu miktarın iki katından fazlasını model aracılığıyla uygulamayı beklediklerini açıkladı.
Danimarka’nın bu önemli girişimi, Norveç, İsveç, İzlanda ve Kanada gibi birçok ülke adına Ukrayna’ya yardım tahsis etme çabalarının bir parçası olarak öne çıkıyor. Bu destek, Ukrayna’nın savunma kapasitesini güçlendirme ve ülkenin kendi kendine yeterliliğini artırma yolunda kritik bir rol oynayacak.
