Avrupa’da limanlardaki demiryolu yük taşımacılığı, emisyonları azaltma, tedarik zincirlerini güçlendirme ve Avrupa Birliği’nin (AB) ulaşım dayanıklılığı ile rekabet gücünü artırmada kritik bir rol oynuyor. Avrupa Demiryolu ve Altyapı Şirketleri Topluluğu (CER), Avrupa Komisyonu’nu yaklaşan liman stratejisinde AB limanlarındaki demiryolu yükünü temel bir ayak haline getirmeye çağırıyor. Bu girişim, deniz lojistik merkezlerinin rekabet gücünü ve sürdürülebilirliğini yükseltmeyi amaçlıyor.
Mevcut Durum ve Hedefler
Güncel verilere göre, Rotterdam ve Antwerp-Bruges gibi büyük limanlar şu anda yüzde 10’un altında demiryolu payları bildiriyor. Bu durum, kaçırılmış önemli fırsatları gözler önüne seriyor. Buna karşılık, Hamburg ve Bremerhaven gibi limanlar yüzde 30’u aşan demiryolu paylarıyla, güçlü demiryolu-liman entegrasyonunun ekonomik ve çevresel faydalarını net bir şekilde sergiliyor.
CER, bu farkı kapatmak ve AB’nin iklim hedefleriyle uyumlu bir ulaşım sistemi oluşturmak amacıyla, AB limanlarında demiryolu yükü için minimum yüzde 30’luk bir kıstas belirlenmesini öneriyor. Bu hedef, Avrupa’nın yük taşımacılığı sisteminin karayolundan demiryoluna doğru yeniden dengelenmesine yardımcı olacak.
AB tarafından finanse edilen çalışmalarla desteklenen CER, demiryolu lojistiğinin, daha çevreci kamyonculuk senaryolarında bile, karayolu taşımacılığından daha iyi çevresel ve ekonomik sonuçlar sağladığını gösteriyor. Yapılan analizlere göre, demiryolu altyapısına yatırılan her 1 €, toplumsal değer olarak 5 € geri dönüş sağlıyor.
AB Limanlarında Yatırım Yoluyla Demiryolu Taşımacılığının Güçlendirilmesi
CER, bu dönüşümü sağlamak için somut yatırım önerilerinde bulunuyor:
- 740 metrelik raylara hedefli yatırımlar
- Otomatik gemi-demiryolu sistemleri entegrasyonu
- Ticaret koridorları boyunca genişletilmiş demiryolu terminalleri
Bu yükseltmelerin, modal değişimi artıracağı ve uzun vadeli lojistik maliyetlerini düşüreceği belirtiliyor. Grup ayrıca, liman genişleme planlarına demiryolu kapasitesinin entegre edilmesi çağrısında bulunuyor. Bu öngörü olmadan, limanların ekonomik büyümeyi ve tedarik zinciri verimliliğini sınırlayabilecek gelecekteki darboğazlarla karşı karşıya kalma riski taşıdığı vurgulanıyor.
AB Limanlarındaki Demiryolu Taşımacılığı AB Egemenliğinin Anahtarı
CER, demiryolunun askeri hareketliliği destekleme ve kritik lojistik altyapısını korumadaki stratejik değerini de vurguluyor. Artan jeopolitik baskılarla birlikte, Avrupa’nın hassas tedarik rotalarına olan bağımlılığını azaltması gerektiği belirtiliyor. Bu bağlamda, demiryolu taşımacılığının güçlendirilmesi, AB’nin stratejik özerkliği ve dayanıklılığı için kritik önem taşıyor.
Örgüt, Connecting Europe Facility aracılığıyla bir sonraki Çok Yıllık Mali Çerçeve’de (2028–2034) 100 milyar avroluk bir fon talep ediyor. Bu fonların, liman altyapısını modernize etmesi ve demiryolu payını artırması hedefleniyor.
CER İcra Direktörü Alberto Mazzola, liman-demiryolu bağlantılarına yatırım yapmanın Avrupa’nın yeşil dönüşümü ve uzun vadeli egemenliği için elzem olduğunu vurguluyor. Mazzola, AB limanlarının geleceğinin karada, yani demiryoluyla belirleneceğini savunuyor.