Artan hava tehditleriyle mücadele eden Batılı ülkeler, savunma stratejilerini gözden geçirmeye çağrılıyor. Uzmanlar, Avrupa’nın ve NATO’nun karşı önlemleri basitçe stoklamak yerine, Ukrayna’nın daha hızlı, daha ucuz ve savaşta test edilmiş insansız hava aracı (İHA) savaş modelini benimsemesi gerektiğini belirtiyor. Polonya’nın Varşova kentinde düzenlenen Varşova Güvenlik Forumu’nda konuşan Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenski de, NATO ortaklarına Rus hava tehditlerine karşı “ortak, gerçekten güvenilir bir kalkan” oluşturma çağrısında bulunarak, birikimlerini paylaşmaya hazır olduklarını ifade etti.
Geleneksel Stoklama Yerine Ukrayna Modeli
Son dönemde birçok Avrupa ülkesinin kritik altyapıları yakınlarında şüpheli İHA faaliyetlerinin hedefi olması, Avrupa Birliği’ni Kiev’in deneyiminden yararlanarak İHA’lara karşı savunma amaçlı bir “duvar” oluşturma fikrine itti.
RAND’ın kıdemli savunma analisti Scott Boston, Batı’nın mevcut savunma anlayışını eleştirerek, “Kimse milyonlarca insansız hava aracını [veya karşı önlemlerini] depolayabileceğini düşünmemeli… İşlerin ne kadar hızlı geliştiği göz önüne alındığında bunların yararlı olacağını beklememeliler” dedi. Boston, Ukrayna modelinin avantajlarını şöyle özetledi:
Daha Ucuz ve Daha Hızlı: Ukrayna yöntemi, geleneksel savunma sistemlerine göre daha düşük maliyetli ve daha hızlı bir şekilde uygulanıyor.
Canlı Test: Model, aktif bir rakibe karşı canlı olarak test edilmiş olması nedeniyle yüksek güvenilirliğe sahip.
Elektronik Harp Deneyimi: Rusya’nın sürekli yeni elektronik harp tekniklerini devreye sokması nedeniyle, elektromanyetik spektrumdan elde edilen bilgilerin son derece önemli olduğu belirtiliyor.
Ukrayna, İHA ve füze üretim sektörünün 2026 yılında 35 milyar dolarlık bir potansiyele ulaşacağını ve cephede konuşlandırılan silahların yaklaşık yüzde 40’ının yerel olarak üretileceğini bildiriyor.
Bilgi Transferi ve Endüstriyel İş Birliği
Uzmanlar, Batılı güçlerin faydalanabileceği temel bilgi transfer alanlarının başında, karşı-drone sistemlerinin hem taktik hem de üst komuta düzeyinde operasyonel hale getirilmesi olduğunu söylüyor. Bu, karşı-drone yeteneklerinin mevcut askeri birliklere entegre edilmesi ve İHA’larla mücadele sorumluluğunun kuvvet genelinde yaygınlaştırılması anlamına geliyor.
Optimal Kombinasyonlar: Avrupa Politika Analizi Merkezi’nden Federico Borsari, Ukrayna’nın düşük maliyetli güdümlü roketler, geniş bantlı karıştırma ve çok bantlı sensör şebekesi tarafından yönlendirilen uçaksavar silahları gibi sensör ve önleyicilerin optimum kombinasyonları konusunda eşsiz bir deneyim kazandığını belirtti.
Eğitim ve Ziyaretler: Geçtiğimiz ay yaşanan İHA saldırılarının ardından Polonya ve Danimarka, kendi birliklerini eğitmek için Ukraynalı uzmanları görevlendirme kararı aldı. Atlantik Konseyi’nden Yevgeniya Gaber, hiçbir simülasyonun gerçek savaş ortamını kopyalayamayacağını belirterek, Ukraynalı eğitmenler ve İHA operasyonlarının diğer Avrupa kuvvetlerinin eğitimine büyük katkı sağlayabileceğini vurguladı.
Endüstriyel İş Birliği: Kısa vadede ortaklığın, doğrudan endüstriyel işbirliği ve kanıtlanmış sistemlerin üretimini artırmak için Ukrayna yeteneklerine yatırım yoluyla gerçekleşebileceği belirtiliyor. Borsari’ye göre, Avrupalı şirketler için savaş angajmanlarından elde edilen Ukrayna performans verilerine erişim, kendi teknolojilerini ayarlamaları açısından son derece değerli olacak.
AB ve Danimarka Adımları: AB’nin yakın zamanda Ukrayna ile insansız hava araçlarına toplam 2 milyar avro harcama taahhüdünde bulunması potansiyel bir kazan-kazan durumu yaratıyor. Ayrıca, Danimarka ve Ukrayna, Ukraynalı savunma şirketlerinin İskandinav ülkesinde ortak üretim kurmasına olanak tanıyan bir anlaşma imzalayarak bu iş birliği adımlarını somutlaştırdı.
