Rusya, beşinci nesil savaş uçağı programı Su-75 Checkmate‘te uluslararası iş birliğini derinleştirme yolunda önemli bir adım atıyor. Rus devlet şirketi Rosoboronexport Genel Müdürü Mikheev, Dubai Airshow 2025’te yaptığı açıklamada, Belarus ile Su-75 uçağının ortak üretimine ilişkin potansiyel iş birliği süreçlerini araştırdıklarını belirtti.
Mikheev, uçağın Orta Doğu ve Asya-Pasifik bölgelerinde güçlü ilgi görmeye devam ettiğini vurguladı. Ria Novosti ve Army Recognition tarafından yayımlanan haberlere göre, Su-75 prototipinin şu anda son montaj hattında olduğu ve tam ölçekli uçuş denemelerinden önceki kilit aşamalardan biri olan “tezgah testi” (bench-testing) aşamalarına doğru ilerlediği doğrulandı. İlk uçuşun ise 2026 yılının başında yapılması planlanıyor.
Su-75 Checkmate Programındaki Gelişmeler
Su-75 Checkmate programı, ilk olarak 2021 yılında MAKS Hava Gösterisi’nde statik bir gösteri uçağıyla tanıtılmış ve aynı yıl uluslararası lansmanı Dubai Hava Gösterisi’nde yapılmıştı. Programın ilk uçuş takvimi, ülkeye uygulanan yaptırımlar ve mali kısıtlamalar nedeniyle kademeli olarak 2023’ten 2026’ya kaydı.
Rus yetkililer, son açıklamalarında prototipin yer denemeleri öncesinde tezgah ve platform testlerinden geçtiğini doğrulayarak, uçağın seri üretime geçişindeki kararlılığı gösterdi.
Ortak Üretimin Rusya ve Belarus İçin Hedefleri
Rusya’nın Belarus’u projeye endüstriyel ortak olarak dahil etme isteği, çeşitli stratejik hedeflere dayanıyor:
-
Maliyet Paylaşımı ve Risk Azaltma: Projenin geliştirme maliyetlerini paylaşmak ve üretim risklerini minimize etmek.
-
Tedarik Zinciri Koruması: Yaptırımlar altındaki tedarik zincirinin korunmasını sağlamak.
-
Pazar Avantajı: Rus havacılık sistemlerini kullanan ve bütçe sıkıntısı çeken ülkelere yönelik cazip bir iş birliği modeli sunmak. Bu strateji, Su-75’e fiyat, teknoloji transferi ve yerel endüstriyel katılımın önemli olduğu pazarlarda rekabet avantajı sağlayabilir.
Belarus için ise bu iş birliği, yeni nesil düşük radar kesit alanına (RKA) sahip savaş uçağı programına katılım sağlayarak havacılık ve uzay endüstrisi için niteliksel bir ilerleme sunacak. Bu katılım, aviyonik, optik ve elektronik harp sistemleri gibi kritik alanlarda uzmanlık geliştirilmesini destekleyecektir. Aynı zamanda, uzun vadeli savunma iş birliği aracılığıyla Rusya-Belarus Birlik Devleti çerçevesinde karşılıklı bağımlılığı derinleştirmeyi hedefliyor.