TÜBİTAK MAM Başkanı ve Cumhurbaşkanlığı Yerel Yönetim ve Afet Politikaları Kurulu Üyesi Prof. Dr. Burcu Özsoy, Yakın Doğu Üniversitesi’nde (YDÜ) gerçekleştirdiği etkinlikte, kutuplardaki hızlı dönüşümün küresel iklim krizi üzerindeki etkilerini ve Türkiye’nin kutup bilimlerindeki stratejik hedeflerini paylaştı.
Küresel iklim değişikliği ve bunun kutup bölgelerindeki yansımaları, tüm dünyanın öncelikli gündem maddesi olmaya devam ediyor. Dünyanın en iyi üniversiteleri arasında yer alan YDÜ, Mükemmeliyet Merkezi ve NERITA iş birliğinde, “Kutuplar ve İklim Değişikliği” başlıklı önemli bir etkinliğe ev sahipliği yaptı.
Buzullar Eriyor: “Yazlar Çok Daha Şiddetli, Kış Neredeyse Yok Gibi”
Kutuplara 18 kez bilimsel araştırma seferi gerçekleştirmiş olan Prof. Dr. Burcu Özsoy, sahadaki çarpıcı gözlemlerini ve bilimsel verileri katılımcılarla paylaştı.
Prof. Dr. Özsoy, küresel ısınma sonucu buzulların yaklaşık yüzde 40’ının eridiğine dikkat çekerek, bu durumun hem zorlukları hem de yeni fırsatları beraberinde getirdiğini belirtti. İklimdeki dönüşümün günlük hayata etkilerini özetlerken, “Mevsimler artık eskisi gibi değil; yazlar çok daha şiddetli, kış neredeyse yok gibi,” ifadelerini kullandı.
Antarktika’nın Özel Statüsü ve Bilimsel Diplomasi
Antarktika’nın statüsünün önemine değinen Özsoy, bu kıtanın hiçbir ülkeye ait olmamasını ve tüm çalışmaların barışçıl ve bilimsel bir çerçevede yürütülmesini vurguladı. Bilimde saha gücünün, uluslararası platformlardaki masada da güç anlamına geldiğini belirten Özsoy, “Sahada ne kadar güçlüyseniz, masada da o kadar güçlü oluyorsunuz,” diyerek bilim diplomasisinin kritik rolüne işaret etti.
Ayrıca, Türkiye’nin son 10 yılda kutuplarda 135 proje yürüterek bilim diplomasisi açısından inanılmaz geniş bir yelpazede faydalar sağladığını aktardı.
Türkiye’nin Kutup Bilimleri Stratejik Hedefleri
Etkinlikte, Türkiye’nin kutup bilimlerindeki gelecek vizyonu da masaya yatırıldı. Prof. Dr. Özsoy, Türkiye’nin hedeflerini şu başlıklar altında topladı:
-
Ulusal kutup bilim çıktılarının nitelik ve niceliğini artırarak bilimsel mükemmelliğe ulaşmak.
-
Uluslararası organizasyon ve ağlardaki konumunu güçlendirmek.
-
Kutup bilimlerinin toplumun tüm kesimleri ile etkileşimini artırmak.
-
Ulusal kutup araştırmalarının sürdürülebilirliğini sağlamak.
İnsan Kaynaklı Değişim ve Bireysel Sorumluluk
Prof. Dr. Özsoy, iklim değişikliğinin insan kaynaklı olduğunu net bir şekilde vurguladı. Antarktika’daki buzulların erimesinin sorumlusunun insanlar olduğunu belirterek, karbon ayak izlerinin bu süreçteki en büyük sorun olduğuna dikkat çekti.
“Tüm ülkelerin 2050’de karbon ayak izini sıfırlama sözü çok kritik. Bireysel olarak geri dönüşüm ve plastik kullanımını azaltmak da büyük önem taşıyor.”
Konuşmasında, Antarktika’nın zorlu saha koşullarına ve nefes kesen doğasına da değinen Prof. Dr. Özsoy, genç araştırmacılara fırsat vermenin önemini vurgularken, “Antarktika, nefes kesen görselliği ve el değmemiş doğasıyla büyüleyici bir yer,” sözleriyle sunumunu tamamladı.
Prof. Dr. Burcu Özsoy Kimdir?
Gaziantep doğumlu Prof. Dr. Burcu Özsoy, Yıldız Teknik Üniversitesi’nden mezun olduktan sonra doktorasını ABD’de tamamladı. Cumhurbaşkanlığı himayelerinde ve Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı koordinasyonunda Türkiye’nin kutup seferlerine liderlik eden, TÜBA ödüllü bir bilim insanıdır. İTÜ PolReC’in (2015) ve TÜBİTAK Kutup Araştırmaları Enstitüsü’nün (2019) kurucu müdürlüğünü üstlenmiştir. Halen TÜBİTAK Marmara Araştırma Merkezi Başkanlığı, İTÜ Denizcilik Fakültesi öğretim üyeliği ve Antarktika Araştırmaları Bilimsel Komitesi (SCAR) Başkan Yardımcılığı görevlerini yürütmektedir. Aynı zamanda Cumhurbaşkanlığı Yerel Yönetim ve Afet Politikaları Kurulu üyesidir.
