İstanbul’un en görkemli tarih miraslarından biri olan Yerebatan Sarnıcı, İBB Miras tarafından yürütülen titiz restorasyonun ardından Temmuz 2022’de kapılarını dünyaya yeniden açtı. Bilimsel koruma ilkeleriyle gerçekleştirilen bu kapsamlı çalışma, yapının sadece estetik değerini korumakla kalmadı; aynı zamanda olası bir depreme karşı strüktürel olarak güçlendirilmesini sağladı. İstanbul Büyükşehir Belediyesi bütçesinden ayrılan ciddi kaynaklarla hayata geçirilen proje; yeni gezi platformları, mimari aydınlatmalar ve modern müze anlayışıyla ziyaretçi deneyimini zirveye taşıdı.
Sürdürülebilir Bir Kültür Mirası Modeli
Restorasyon sonrası Yerebatan Sarnıcı, küresel bir ilgi odağına dönüştü. Günlük 1.000 olan ziyaretçi sayısı kısa sürede 10.000 seviyelerine ulaştı. Açılışından bu yana geçen yaklaşık 1.000 gün içinde 10 milyondan fazla misafir ağırlayan sarnıç, ekonomik olarak da kendi kendini finanse edebilen eşsiz bir model sundu. Elde edilen gelirler sadece yapının işletme maliyetini karşılamakla kalmadı; İstanbul’un diğer noktalarındaki restorasyon projeleri için de can suyu oldu.
Beklenmedik Mülkiyet Devri: 1 Nisan Sürprizi
Ancak bu başarı hikayesi, 01 Nisan 2026 tarihinde tapu kayıtlarına yansıyan beklenmedik bir gelişmeyle yeni bir boyuta evrildi. Yapının mülkiyetinin, 5737 sayılı Vakıflar Kanunu gerekçe gösterilerek Vakıflar Genel Müdürlüğü bünyesindeki sekiz farklı vakıf adına tescil edildiği görüldü. Ayasofya’dan Kanuni Sultan Süleyman Han vakıflarına kadar uzanan bu devir işlemi öncesinde, İBB’ye herhangi bir resmi tebligat yapılmaması ve yargı süreci işletilmemesi tartışmaları da beraberinde getirdi.
Değişen Hukuki Zemin ve İtiraz Süreci
Hukuki süreçte yaşanan bu kırılmanın temelinde, Aralık 2025 tarihinde yürürlüğe giren yeni yasal düzenlemeler yatıyor. Eski düzenlemede bir taşınmazın vakıf adına tescili için “doğrudan vakıf yoluyla inşa edilmesi” şartı aranırken, yeni yasayla bu kapsam; geçmişteki onarımlar veya dolaylı ilişkiler gibi gerekçelerle genişletildi. Uzmanlar, bu esnemenin kamu kurumlarının mülkiyetindeki kültür varlıklarının devrini kolaylaştırdığına dikkat çekiyor.
İstanbul Büyükşehir Belediyesi, herhangi bir dava veya yargı kararı olmaksızın tapu tescili yoluyla gerçekleştirilen bu mülkiyet değişikliğine karşı tüm hukuki haklarını kullanacağını duyurdu. Yerebatan Sarnıcı’nın geleceğine ilişkin bu mülkiyet düğümü, önümüzdeki günlerde yargı koridorlarında çözülmeyi bekliyor.