Fransa, okyanus aşırı görevler gerçekleştirebilecek büyük boyutlu insansız muharip su altı aracı (UCUV) geliştirilmesi amacıyla Naval Group ile sözleşme imzaladı. Proje kapsamında hazırlanacak operasyonel prototipin deniz testlerine 2028 yılında başlanması hedefleniyor.
Fransa Silahlı Kuvvetler Bakanlığından yapılan açıklamaya göre geliştirilecek prototip, uzun süreli görev yapma ve otonom karar verme kabiliyetleriyle öne çıkacak. Defense News’in haberine göre insansız su altı aracı; istihbarat, gözetleme ve keşif faaliyetlerinin yanı sıra taarruz görevlerinde de kullanılabilecek.
Fransız Donanması, yeni platform sayesinde ülkenin geniş deniz yetki alanlarındaki operasyonel varlığını ve gözetleme kapasitesini artırmayı amaçlıyor. Yaklaşık 11 milyon kilometrekarelik münhasır ekonomik bölgeye sahip Fransa, bu büyüklükle ABD’nin ardından dünyada ikinci sırada bulunuyor. Atlantik, Pasifik ve Hint okyanuslarına yayılan bu geniş alanların korunması, uzun süre bağımsız görev yapabilen insansız deniz sistemlerine yönelik ihtiyacı artırıyor.
Fransa Silahlı Kuvvetler Bakanlığı, UCUV projesini denizaltı teknolojilerinde artan rekabet ve kritik altyapılara yönelik tehditler karşısında Fransız Donanması’nın teknolojik ve taktik kabiliyetlerini geliştirme stratejisinin bir parçası olarak değerlendiriyor. Projeyle Fransa’nın büyük boyutlu insansız su altı aracı geliştirebilen sınırlı sayıdaki ülke arasına katılması hedefleniyor.
Naval Group’un Önceki Prototipi Yeni Projeye Temel Oluşturacak
Naval Group, UCUV projesinden önce kendi kaynaklarıyla yaklaşık 10 ton ağırlığında, okyanus aşırı görev yapabilen bir insansız su altı aracı prototipi geliştirmişti. Fransa Silahlı Kuvvetler Bakanlığı, şirketin bu kapsamda edindiği deneyimin yeni projenin geliştirme sürecini hızlandıracağını belirtti.
Fransa, Ocak 2024’te söz konusu prototipi temel alan bir teknoloji gösterim platformunun geliştirilmesi için sipariş verildiğini duyurmuştu. Bu çalışma kapsamında enerji özerkliği, sensör entegrasyonu ve otonom operasyon kabiliyetlerinin test edilmesi planlanmıştı.
4 Kasım 2026 tarihinde EURONAVAL kapsamında gerçekleştirilen imza sürecinde ise Silahlanma Genel Müdürlüğü (DGA), Savunma İnovasyon Ajansı ve Naval Group, Fransız Donanması için geliştirilecek yeni UCUV prototipine ilişkin anlaşmayı imzaladı.
Otonom Karar Verme Ve Uzun Süreli Görev Kabiliyeti
Yeni insansız su altı aracının hava yoluyla taşınabilecek şekilde tasarlanması ve bir iskeleden ya da su üstü platformundan denize konuşlandırılması planlanıyor.
Platformda bulunacak kontrollü otonom karar verme sistemi sayesinde aracın taktik durumlara, çevresel koşullara ve olası teknik arızalara uyum sağlayabilmesi hedefleniyor. Sistem, ihtiyaç duyulan durumlarda kararlarını bağımsız olarak alabilecek veya diğer sistemlerle koordineli biçimde hareket edebilecek.
Bu kabiliyetlerin, aracın uzun süreli ve geniş coğrafyalara yayılan görevlerde kullanılmasına imkân sağlaması amaçlanıyor.
ABD, İngiltere Ve Avustralya Da İnsansız Su Altı Araçları Geliştiriyor
Büyük boyutlu insansız su altı araçlarına yönelik çalışmalar farklı ülkelerde de hız kazanmış durumda. ABD Donanması, Boeing iş birliğiyle Orca insansız su altı aracını geliştiriyor.
Birleşik Krallık ise geçtiğimiz ay ekstra büyük boyutlu insansız bir su altı aracından ilk kez ağır torpido ateşlendiğini açıklamıştı. Avustralya da eylül ayında Anduril tarafından geliştirilen Ghost Shark ekstra büyük boyutlu insansız su altı araçlarından oluşan bir filoyu 1,7 milyar Avustralya doları karşılığında tedarik edeceğini duyurmuştu. Söz konusu anlaşmanın yaklaşık 1,2 milyar ABD dolarına karşılık geldiği belirtilmişti.
Türkiye’de STM TENGİZ İle Çalışmalarını Sürdürüyor
Türkiye de büyük boyutlu insansız su altı araçları alanındaki çalışmalarına devam ediyor. STM, öz kaynaklarıyla geliştirdiği TENGİZ ekstra büyük sınıf insansız su altı aracını (XLUUV), Mayıs 2026’da SAHA 2026 fuarında ilk kez tanıtmıştı.
11,2 metre uzunluğa ve 17,8 ton deplasmana sahip platformun 400 metrenin üzerindeki derinliklerde görev yapması ve 20 günden fazla operasyon süresine ulaşması hedefleniyor.
TENGİZ’in istihbarat, gözetleme ve keşif, mayın harbi ve torpido atışı gibi görevlerin yanı sıra ana gemi konsepti kapsamında farklı insansız sistemleri taşıyabilmesi de planlanıyor.
Fransa’nın Naval Group ile başlattığı UCUV projesi ve Türkiye’nin STM TENGİZ çalışması, büyük boyutlu otonom su altı platformlarının deniz kuvvetleri açısından giderek daha fazla önem kazandığını gösteriyor.
