İstanbul Büyükşehir Belediye (İBB) Başkanı Ekrem İmamoğlu, kurumun 2024 yılı yatırım ve hizmet bütçesini İBB Meclisi’nde sundu. İmamoğlu, sunum öncesinde, Meclis’te grubu bulunan CHP, İYİ Parti, AK Parti ve MHP gruplarına nezaket ziyaretlerinde bulundu. Geride bıraktıkları 4,5 yılda gerçekleştirdikleri yıllık metro yapım hızının, İstanbul ve Türkiye tarihinde bir rekor olduğuna vurgu yapan İmamoğlu, konuyla ilgili şu bilgileri paylaştı.
“Göreve geldiğimizden bu yana, toplam 47,3 kilometre metro hattının yapımını tamamladık. 2024 Mart sonuna kadar; Çekmeköy-Sancaktepe-Sultanbeyli metro hattının Çekmeköy-Samandra arasındaki 6,5 kilometrelik kısmını ve Ataköy-İkitelli metro hattının Bahariye-Ataköy arasındaki 11,3 kilometrelik kısmını da tamamlayacağız ve vatandaşlarımızla buluşturacağız. Böylece, toplam 17,8 kilometre yeni metro hattını 2024 Mart sonuna kadar hizmete açacağız. Dolayısıyla, ilk dönemimizde 65,1 kilometre uzunluğunda raylı sistem hattının inşasını tamamlayarak, İstanbullu hemşehrilerimizle buluşturmuş oluyoruz. Bu da yıllık ortalama 13 kilometreye tekabül ediyor. Gururla ifade ediyorum ki; bizden önceki 25 yılın ortalamasının 4 katından daha fazla metro hattını her yıl İstanbul’a kazandırmış oluyoruz. Bu atılım sayesinde, bugün İstanbul’un toplu ulaşımında yolculuk sayıları bakımından raylı sistemlerin payını yüzde 35’ten yüzde 42’ye çıkardık. Her yıl, yatırım bütçemizin yaklaşık yüzde 40’ını teşkil eden raylı sistem yatırımlarına bugüne dek, fiyat farkları dikkate alınarak, güncellenmiş değerleriyle, toplam 69 milyar lira bütçe ayırdığımızı vatandaşlarımızla paylaşmak isterim. 2024 bütçesinde ise raylı sistem yatırımlarını, bu yıla kıyasla yüzde 55 oranında artırarak, 33 milyar 338 milyon lira kaynak ayırıyoruz. Bu sayede, ikinci dönemimizde de raylı sistemlerde başlattığımız atılımı, hız kesmeden sürdüreceğiz. İkinci dönemimizde yeni açacağımız ilave 80,5 kilometre yeni hat ile İstanbul’a tekrar damgamızı vuracağız. Ümraniye-Ataşehir-Göztepe hattını; Çekmeköy-Sancaktepe-Sultanbeyli hattının Samandra-Sultanbeyli arasını; Kabataş-Mecidiyeköy-Mahmutbey hattının Yıldız-Kabataş arasını ve Kaynarca-Pendik- Tuzla hattının Pendik Merkez-Kaynarca-Fevzi Çakmak arasını 2025 yılı sonuna kadar bitirip, toplam 45,7 kilometre yeni metro hattını tamamlayıp, hızlıca İstanbulluların hizmetine sunacağız.”
“HIZRAY, YILDA YAKLAŞIK 550 MİLYON YOLCU TAŞIYACAK”
İmamoğlu, ikinci dönemlerinin vizyon projelerine de ana başlıklar halinde değinerek şunları söyledi:
“Yeni nesil, ekspres metro olarak tasarladığımız HIZRAY, tam 74,5 kilometre uzunluğunda olacak ve tümü yeraltı olmak üzere, 13 istasyondan oluşacak. Yüksek hıza sahip olan HIZRAY, Beylikdüzü’nden Sabiha Gökçen Havalimanı’na 55 dakika gibi bir sürede ulaşım sağlayarak, günde ortalama 1,5 milyon, yılda yaklaşık 550 milyon yolcu taşıyacak. HIZRAY, Avrupa ve Anadolu yakasındaki mevcut ve yapımı devam eden metro hatlarını doğu-batı ekseninde birbirine bağlayarak, mevcut metro hatları arası yolcu transferini en kısa ve kolay şekilde sağlayacak. Böylece artık 16 milyon İstanbullunun, şehrin her noktasına hızlı bir biçimde erişimi mümkün olacak. HIZRAY’ın proje çalışmalarını tamamladık, ihale hazırlık çalışmaları ve finansman görüşmelerini de hızlı bir biçimde sürdürüyoruz. En az bunun kadar kıymetli diğer bir projemiz Sefaköy-Beylikdüzü metro hattıdır. Bu proje; Büyükçekmece, Esenyurt, Avcılar, Beylikdüzü, Küçükçekmece ve Bakırköy ilçelerimizden de geçecek ve yaklaşık 4 milyona yakın hemşerimizin kent içi hareketliliğini ve hayat kalitesini artıracak bir projedir. Sefaköy-Beylikdüzü metro hattı, İstanbul’un bugüne kadar hiçbir raylı sistem yatırımı olmayan özellikle batı kesimine yapılacak ilk metro hattı yatırımı olacaktır. Şehrimizin toplam nüfusunun neredeyse dörtte birinin hayatını kolaylaştıracak ve yoğunlaşan trafiği de yüksek oranda rahatlatacaktır. Bu nedenle Sefaköy – Beylikdüzü metro hattına stratejik olarak önem veriyoruz.”
“İstanbul’un batısında D100 aksı boyunca inşa edilecek toplam 18,5 kilometre uzunluğundaki bu proje, Avrupa yakası raylı sistem ağının entegrasyonu için de çok büyük öneme sahiptir. Sefaköy-Beylikdüzü metro hattının ivedilikle yapımına başlanması amacıyla, Avrupa İmar ve Kalkınma Bankası ile Yeşil Şehir Aksiyon Planı mutabakatı imzalayarak, ön protokol ile dış finansman temin sürecini harekete geçirdik. 2022-23 yılları Kamu Yatırım Programlarına alınması için, 3 kere, Cumhurbaşkanlığı Strateji ve Bütçe Başkanlığı’na başvuruda bulunduk. Ancak Cumhurbaşkanlığı’ndan tek bir imza alamadığımızdan, dış finansman kullanımı için gerekli olan süreç ne yazık ki tamamlanamıyor. Hattın, entegre raylı sistem ağımız için önemi ve milyonlarca insan adına sağlayacağı kamu faydası düşünüldüğünde, bir an önce yapımına başlanması ve düşük maliyetli olarak finanse edilebilmesi için Kamu Yatırım Programı’na alınması öncelikli ve acildir. İstanbullular için elzem bir hizmettir. Kamu Yatırım Programı’na alınmamış olmasına rağmen, biz Sefaköy-Beylikdüzü hattının fizibilite ve projelendirme çalışmalarını tamamlayarak, süreci ilerletiyoruz. Cumhurbaşkanlığı Strateji ve Bütçe Başkanlığı’na bir kez de burada, sizlerin huzurunda seslenerek, verilecek onayın İstanbul’a ve İstanbulluya yapılacak bu büyük hizmetin bir parçası olmak anlamına geleceğini ısrarla tekrarlıyor ve önümüzün açılmasını diliyor ve istiyoruz. Bu büyük vizyon projelerine ilave olarak, toplam 36 kilometre uzunluğundaki Üsküdar-Harem nostaljik tramvay hattının; Esenler cadde tramvay hattının; Üsküdar-Kadıköy- Maltepe tramvay hattının; Eyüp-Bayrampaşa tramvay hattının; Sultanbeyli-Kurtköy metro hattının ve İTÜ-İstinye füniküler hattının fizibilite ve projelendirme çalışmalarını da tamamladık. 2025 ve sonrasında bu hatların teker teker temel atma ve açılışlarını yapacağız. Ayrıca 25 kilometre ve 16 istasyondan oluşan Söğütlüçeşme-Yenidoğan metro hattının proje ihale sözleşmesini bu yıl Mayıs ayında imzaladık; onun da çalışmaları hızla yürüyor.”
252 YENİ OTOBÜZ ALIMINI GERÇEKLEŞTİRDİK
“Metropol ulaşım stratejilerimizin bir diğer hedefi, metrobüs sisteminin dönüştürülmesidir. İstanbul’un önemli bir yükünü sırtlanan, ancak gerek karbon salınımı gerekse sağladığı kapasite, konfor ve güvenlik seviyesiyle yetersiz olan metrobüs sistemini dönüştürmek için de düğmeye bastığımızı İstanbullularla paylaşmak isterim. Bildiğiniz gibi, kısa vadede vatandaşlarımızı rahatlatmak için metrobüs sayısını artırmak istedik. Zira, 2015’ten itibaren metrobüs alımı yapılmamıştı. Ancak bununla ilgili bulduğumuz finansmanı kullanabilmemiz için gerekli izin Meclis’ten oy birliğiyle geçmesine rağmen, yaklaşık 3 yıldır Cumhurbaşkanlığı’nda imza bekliyor. Biz, bu engellemeye rağmen durmadık ve öz kaynaklarımızla 252 yeni, yüksek kapasiteli metrobüsün alımını gerçekleştirdik. İlave olarak, sözleşmesini imzaladığımız 12 metre uzunluğundaki 150 Solo otobüsü Ocak ayından itibaren hizmete alacağız. Bu sayede günlük yolcu taşıma kapasitesini yüzde 20 artırdık, ancak bunu yeterli bulmuyoruz. Bu sistemi tamamen dönüştüreceğiz. Yüzde 100 elektrikle çalışan, sıfır emisyon değerine sahip, konfor standartları bakımından metro ile eşdeğerde olan, güvenlik anlamında ise insani hata faktörünü devreden çıkararak otomatik rota takibi yapabilen yeni sistemi çok yakında İstanbul’a tanıtacağız.”
