Dış Ticaret ve Lojistikte E-Dönüşüm

Dış Ticaret ve Lojistikte E-Dönüşüm :İstanbul Ticaret Üniversitesi ev sahipliğinde düzenlenen ‘Elektronik Belge Çalıştayı’nda lojistik sektöründe ve dış ticarette elektronik belge kullanımı tartışıldı. Çalıştayın açılışında, İstanbul Ticaret Üniversitesi Uygulamalı Bilimler Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Hüner Şencan, bu çalıştayın dış ticarette yeni ufuklar açacağını belirterek, elektronik belge kullanımının her geçen gün artan önemine dikkat çekti.
UTİKAD Başkanı Turgut Erkeskin ise hızla gelişen lojistik sektöründe dijitalleşmenin önemine değinerek, gümrükler dahil sektörün tüm bileşenlerinin dijital ortama geçmesi gerektiğini vurguladı. UTİKAD, TOBB, İTO, sigorta ve bankacılık sektöründen yöneticilerin katıldığı çalıştay sonucunda İstanbul Ticaret Üniversitesi akademisyenleri tarafından hazırlanacak çalıştay raporu doğrultusunda ilerleyen dönemde gerçekleştirilecek toplantılarla çalışmanın detaylandırılması kararlaştırıldı.
Elektronik belge kullanımının son yıllarda hemen her platformda yaygınlaştığı gözlenmektedir. Elektronik belgeler dış ticarette ve lojistik sektöründe basılı belgelerin yerini almaya başlamıştır. Ancak ülke içindeki sistemlerin entegre çalışmaması ile elektronik belgeye geçiş hızının beklenen düzeyde olmaması, sektörün dijital platformdaki gelişimini zorlayan bir unsur olarak görünmektedir.
25 Şubat’ta UTİKAD ve İstanbul Ticaret Üniversitesi işbirliğiyle düzenlenen ‘Elektronik Belge Çalıştayı’nda lojistik sektöründeki e-dönüşüm masaya yatırıldı. UTİKAD Başkanı Turgut Erkeskin yaptığı açılış konuşmasında lojistik sektöründe kullanılan bilişim teknolojileri ve dijitalleşmenin öneminin altını çizdi. Gümrükler dahil lojistiğin tüm bileşenlerinde dijitalleşmenin hız ve maliyet açısından getirdiği faydalara değinen Erkeskin, “Bugün hızlı ve verimli süreç akışı istiyorsak, maliyetlerimizi düşürmek istiyorsak işlemlerimizi elektronik platforma taşımalıyız. Elektronik ortama taşınan bilgiler ve dijitalleşen süreçlere uyum sağlamak artık rekabette öne geçmek için olmazsa olmaz bir şart olarak karşımıza çıkmaktadır” dedi.
Ancak sektörün dijitalleşmesinin sadece kâğıt kullanımının ortadan kalkması ve otomasyona gidilmesi ile sınırlı olmadığını belirten UTİKAD Yönetim Kurulu Başkanı Erkeskin, “Dijitalleşme ile birçok yeni kavram son yıllarda hayatımıza girmiştir. Bunlara örnek olarak akıllı sözleşmeler, internet üzerinden verilen on-line siparişler, e-faturalar, dijital imzalar, araç takip sistemleri, RFID, bulut bilişim sistemleri ve e-AWB ile e-TIR gibi kavramlar hayatımıza girmiş durumda” diye konuştu.
UTİKAD’ın konuya verdiği önemi de vurgulayan Erkeskin sözlerini şöyle sürdürdü; “UTİKAD lojistik sektörünün çatı örgütü olarak lojistik sektörünün dijitalleşmesinde pay sahibi SOFT, Select gibi bilişim firmaları ile SGS TransitNet gibi on-line teminat sistemi hizmeti veren firmaları da bünyesinde barındırmaktadır. e-Freight’e giden süreçte lojistik sektöründe hizmet veren yapıların bir arada olması ortak aklın yaratılmasında önemli bir avantaj oluşturmaktadır.”
İstanbul Ticaret Üniversitesi öğretim elemanlarının 2015 yılında e-belgeler konusunda yazmış oldukları “eUCP and Electronic Commerce Investments: E-Signature and Paperless Foreign Trade” isimli makalede belirtilen “Dış ticarette kâğıt belgeler halen yaygın şekilde kullanılmaya devam etmektedir. Bunda klasik ödeme yöntemlerinin etkisi olduğu gibi, dış ticarette farklı ülkelerde yerleşik farklı tarafların bulunması da etkilidir. Dış ticarette elektronikbelge kullanımında kısmi çözümler yeterli sonucu vermemektedir. Bu nedenle, dış ticaretteki tüm tarafların biraraya geldiği kapsamlı bir çözüme ihtiyaç vardır” ifadeleri dijitalleşmenin gerekliliği ortaya çıkarmaktadır. Bukavramsal çerçevede tasarlanan çalıştay İstanbul Ticaret Üniversitesi Uygulamalı Bilimler Fakültesi DekanYardımcısı ve Uluslararası Lojistik Bölümü öğretim üyesi Yrd. Doç. Dr. Murat Çemberci moderatörlüğündeger çekleştirildi. Çalıştayın birinci oturumunda UTİKAD Yönetim Kurulu Üyesi Taner İzmirlioğlu, TOBB TIR ve Ata Karnesi Müdürü Aslı Gözütok, İTO Dış Ticaret Uygulamaları Birimi Yönetmeni Bahriye Çetin, SİRİYOD Yönetim Kurulu Başkanı Uğurhan Acar ve bankacılık sektörünü temsilen TEB Dış Ticaret Merkezleri Danışmanı Abdurrahman Özalp dış ticaretin ilgili süreçleri ve kullanılan dokümanlar ile mevcut e-belge uygulamaları hakkında sunumlar yaptılar.
Çalıştayın ikinci oturumunda İstanbul Ticaret Üniversitesi Öğretim Görevlisi ve Havacılıkta Yer Hizmetleri Program Başkanı Mustafa Emre Civelek “Bütünleşik Dış Ticaret Belgesi” isimli, tek belgeye dayalı yeni bir dış ticaret ve ödeme yöntemi önerisini sundu. Daha sonra, getirilen bu öneri elektronik belgelerin kullanımının tüm paydaşlara ve süreçlere etkileri ile elektronik belge sistemlerinin geleceği katılımcılar tarafından değerlendirildi. Çalıştay, gümrük süreçleri dahil dış ticaret ve lojistiğin tüm paydaşlarının katılımıyla çalışmaların devamına ve geliştirilecek “Bütünleşik Dış Ticaret Süreci’nin uluslararası platformlarda gündeme getirilmesine karar verilerek sona ermiştir.