İstanbul Saint Joseph Lisesi öğrencisi Belfu Berkol (15), balkabağının kabuklarından ilaç kapsüllerinin hammaddesi olarak kullanılabilecek biyoplastik üretimiyle bilim dünyasına ilk adımını atmıştı. Şimdi ise Belfu’nun da için de yer aldığı İstanbul Saint Joseph Lisesi IGEM (International Genetically Engineered Machine) takimi gümüş madalya aldı ve bu sayede kadınların bilim dünyasında daha aktif çalışmasını sağlayan WISTEM’in ilk Türk üyesi Berfu Berkol oldu.
Balkabağının yaklaşık yüzde 10’u kabuktan oluşuyor. Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü (FAO) 2016 verilerine göre dünyada yılda yaklaşık 20 milyon ton balkabağı üretiliyor ve 2 milyon ton kabuk atığı ortaya çıkıyor. 15 yaşındaki lise öğrencisi Belfu Berkol, balkabağının kabuklarından ilaç kapsüllerinin hammaddesi olarak kullanılabilecek biyo-plastik üretti. Böylece hem atığı geri dönüştürdü hem ilaç kapsülünü daha ucuza mal etti.
Projeye ilhamı 1 kilo kabuk verdi
Bir balkabağının yüzde 10’unun kabuktan oluştuğunu ve ortalama 10 kilogram bir balkabağından en az 1 kilogram kabuk çıktığını gören Belfu, kabuğu çöpe atmak yerine nasıl değerlendirilebileceğini düşündü. Belfu, içinde yeterli miktarda lignin barındıran balkabağı kabuğundan önce biyoplastik hammaddesi sonra da bu hammaddeden ilaç kapsülü üretti. Balkabağı kabuğundan sağlanan hammadde ile aynı miktardaki kimyasal hammaddeden 16.5 kat daha fazla kapsül üretilebiliyor. Bu yöntemle ilaç kapsülleri yaklaşık yüzde 4.5 kat daha ucuza mal oluyor.
IGEM nedir?
Doğal biyoloji bilincini artırmayı ve aynı zamanda gruplar arasında iletişim ve işbirliği geliştirmeyi amaçlayan akademik bir yarışma olan IGEM, 2004 yılında öğrencilerin proje fikirlerini hayata geçirmesini teşvik etmek amacıyla kuruldu.
Her yıl dünyanın birçok ülkesinden 300’den fazla proje katılıyor. Yarışma kapsamına 2020 yılından itibaren kadınların biyoloji alanındaki bilimsel çalışmalarının artmasını hedefleyen Women in STEM adlı platform da dahil oldu.
