Rusya’nın Ukrayna’yı işgal etmesinin ardından gündeme sıkça Montrö Boğazlar Sözleşmesi geldi. Türkiye bu konuda anlaşmayı uygulayacağını açıkladı. Rusya’nın Ankara Büyükelçisi Aleksey Yerhov, Türkiye’nin tutumuyla ilgili, “Türkiye’nin önemli bir uluslararası hukuk belgesi olan Montrö Sözleşmesi’nin korunmasına ve buna uymasına yönelik tutumunu takdir ettiğimizi de söylemem gerekiyor.” sözlerine yer verdi. Rusya’nın Ankara Büyükelçisi Aleksey Yerhov, HaberTürk ekranlarında Sena Alkan’a Rusya’nın Ukrayna’ya yönelik saldırılarına dair önemli açıklamalarda bulundu. Yerhov, Türkiye’nin Montrö Boğazlar Sözleşmesi’ne bağlı kalmasıyla ilgili düşüncelerini dile getirdi.
Montrö Boğazlar Sözleşmesi’nin kendilerini de yakından ilgilendirdiğini vurgulayan Yerhov, “Türkiye’nin önemli bir uluslararası hukuk belgesi olan Montrö Sözleşmesi’nin korunmasına ve buna uymasına yönelik tutumunu takdir ettiğimizi de söylemem gerekiyor.” dedi.
Yerhov, Montrö ve boğazların kullanılması konusunda Türk yetkililerle sürekli temas halinde olduklarına işaret ederek “Hep birlikte tüm çıkarlarımızın, tüm arzularımızın gerçekleşebileceği bir duruma gelinebileceğine inanıyorum.” ifadesini kullandı.
Rusya’nın milli güvenliğini sağlamak istediğini ve bunun kırmızı çizgileri olduğunu vurgulayan Yerhov, Ukrayna’nın NATO’ya katılması durumunda bu ülkenin topraklarında konuşlandırılacak modern silahların milli güvenlikleri için tehdit oluşturacağını söyledi. Yerhov, ABD ve NATO’ya bölgede gerilimin düşürülmesi için kendilerinin kaygılarına dair bildirimler yaptıkları ve konuya dair teknik önlem alacakları uyarısında bulunduklarına dikkati çekerek tekliflerinin sürekli reddedildiğini belirtti.
Yerhov, Ukrayna ordusunun silahları sivil yerleşim alanlarına konuşlandırarak Rusya’nın sivilleri hedef aldığı algısını oluşturmaya çalıştığını öne sürerek bu durumu da “insanlığa karşı işlenmiş bir suç” olarak kamuoyuna sunmaya çalıştıklarını söyledi.
Rusya’ya karşı başlatılan yaptırımların 1920’lerde de 1960’larda da denendiğini kaydeden Yerhov, “Şimdi de Rolls Royce ve Mercedes olmadan ve SWIFT kullanmadan partnerlerimize ödemeler gerçekleştirmeyi öğreneceğiz, bunu başaracağız.” diye konuştu.
Dışişleri Bakanı Mevlüt Çavuşoğlu, Montrö Boğazlar Sözleşmesi ve boğazlardan savaş gemilerinin geçişine ilişkin açıklamalarda bulundu. Savaş durumunda, Türkiye savaşın tarafıysa Boğazlardaki yetki ve tasarrufun tamamen Türkiye’ye verildiğini anımsatan Çavuşoğlu, şunları kaydetti:”Türkiye savaşın tarafı değilse, savaşa taraf ülkelerin gemilerini boğazdan geçirmeme yetkisi var. Savaş gemisi Karadeniz’deki üssüne geri dönüyorsa geçiş engellenmiyor. Biz Montrö hükümlerini uyguluyoruz. Kıyıdaş olan, olmayan bütün ülkeleri boğazlardan savaş gemisi geçirmemesi konusunda uyardık. Montrö ne diyorsa bunu uyguladık, bundan sonra da uygulayacağız. Bugüne kadar Boğazlardan herhangi bir geçiş ve geçiş talebi olmadı. Bugüne kadar Ruslar, ihtiyaç halinde Montrö’yü uygulayıp, uygulamayacağımızı soruyordu. Biz onlara da anlaşmayı harfiyen uygulayacağımızı söylüyorduk.”
Gündeme dair değerlendirmelerde bulunan Cumhurbaşkanı Erdoğan da Boğazlar ve Montrö Anlaşması’na değinerek “Montrö Sözleşmesi’nin ülkemize verdiği yetkiyi krizin tırmanmasının önüne geçecek şekilde kullanma kararındayız. Biz Ukrayna’nın egemenlik, siyasi bütünlük ve toprak bütünlüğüne saygı göstermesinden yanayız. Rusya’nın saldırısını kabul edilemez görüyor ve Ukrayna halkının mücadelesini takdir ediyoruz” ifadelerini kullandı.
