Hayatın her alanında gitgide daha fazla önem kazanan sürdürülebilirlik, doğaya ve gezegenimize daha az zarar vererek yaşamayı öğütlerken birçok alışkanlığımızı da değiştiriyor. Bu bilinçle günlük hayatta kullandığımız ürünlerde artık daha doğa dostu tercihler yapıyoruz. Peki kişisel bakım ürünleri için de daha sürdürülebilir opsiyonlar var mı? Yeşil kozmetik olarak da bilinen sürdürülebilir kozmetik kavramı, işte bu noktada ortaya çıkıyor. Yani bakım ihtiyaçlarımızda da gelecek nesillerin kullanacağı kaynaklardan çalmadan ihtiyaçlarımızı karşılamamız mümkün.
Sürdürülebilir Kozmetik Neyi İfade Ediyor?
Kişisel bakım için kullanılan kozmetik ürünler hem içeriklerinde hem de ambalajlarında insan sağlığına ve çevreye zararlı maddeler barındırabiliyor.
Sürdürülebilir kozmetik anlayışı hem ürün içeriğinin doğa dostu hem de ambalajlarının geri dönüştürülebilir olması anlamına geliyor. Bu çerçevede üretilen kozmetik ürünler karbon emisyonu düşük, üretiminin herhangi bir sürecinde hayvanların ve çevrenin zarar görmediği, ambalajının doğada çözünebilir olduğu ürünler olarak değerlendiriliyor. Kozmetik ürünlerin çevresel etkileri sadece üretim aşamasında kullanılan malzemeler değil, dağıtım sürecindeki pratiklerle de ölçülüyor.
Sürdürülebilir kozmetik markaları, ürünlerine sürdürülebilir olduklarını belgeleyen sertifikaların logolarını ekleyerek tüketiciler için alışverişi kolaylaştırıyor. Alışveriş sırasında bir sürdürülebilir kozmetik ürünün ambalajında görülebilen başlıca etiketler ise şöyle:
- Hayvanlara zarar verilmediğini belgeleyen Cruelty Free,
- Adil ticaret koşullarını belgeleyen Fair Trade,
- Ürünün organik ve doğal içeriklere sahip olduğunu belgeleyen COSMOS, vb.
Sürdürülebilir Kozmetiğin 3 Ana Kriteri
Tükettiği ürünlerde daha sürdürülebilir alternatifler kullananlar, kozmetikte de aynı anlayışta hareket etmek isteyebiliyorlar. Bu kişilerin ürün araştırması yaparken ürünün sürdürülebilir olduğundan emin olmak için değerlendirebilecekleri bazı kriterler bulunuyor.
Genellikle sürdürülebilir kozmetiğin 3 kriteri adıyla anılan ve üç başlıkta toplanan bu kriterler, ürünlerin sürdürülebilirliği ile ilgili tüketicilere bilgi veriyor:
- Ambalaj: Sürdürülebilir bir kozmetik ürünün ambalajı doğada çözünebilen materyallerden oluşmalı ve mümkünse yeniden doldurulabilir şekilde tasarlanmalı. Bambu, cam, kağıt veya geri dönüştürülmüş plastik en sık tercih edilen materyaller arasında yer alıyor.
- İçerik: Bir sürdürülebilir kozmetik ürününün içeriği insan sağlığına ve doğaya bir tehdit oluşturmayan formüllere sahip olmalı. Bu noktada etik üretim ve doğa dostu bileşenler büyük önem taşıyor. Ürünlerin üretimi ve test edilmesi sürecinde hayvanların zarar görmemesi, zararlı kimyasalların kullanılmaması da önemli kriterler arasında.
- Marka tutumu: Sürdürülebilir ürünler üreten bir marka, üretim süreçlerinde de bu tutumunu göstermeli. Örneğin karbon ayak izini düşürmeye yönelik çalışmalar veya üretim aşamasında kullanılan elektriği yenilenebilen enerji kaynaklarından sağlama gibi adımlarla gezegenin geleceğini düşünerek hareket etmesi gerekiyor.
Kozmetikte Kullanılan Zararlı Kimyasallar
“Neden sürdürülebilir kozmetik?” sorusu aslında kozmetikte kullanılan zararlı maddelerin farkına varıldığında kendi kendini yanıtlıyor.
İçinde BHA, BHT, paraben, silikon, sodyum sülfat ve sentetik boyaların da bulunduğu kimyasal grubu cilt için oldukça zararlı.
Genellikle ruj ve krem formundaki ürünlerde kullanılan BHA ve BHT, formu koruyan koruyucu ama bir o kadar da zararlı sentetik antioksidanlar.
Paraben ise cildi hassaslaştırma eğiliminde ve alerjik yapılı ciltlerde deri hastalıklarına yol açabiliyor.
Renklendirme için kullanılan sentetik boyalar da kanserojen etkiye sahip olduklarından tüketiciler için çok zararlı.
Sürdürülebilir Kozmetikte Kullanılan Ürünler
Sürdürülebilir kozmetik ürünleri zararlı kimyasalların hiçbirine içeriğinde yer vermiyor. Bu kimyasalların yerine tamamen doğadan elde edilen bileşenlerle formülize ediliyor. İşte bunlardan bazıları:
- MCT Hindistan Cevizi Yağı: Olgun Hindistan cevizi çekirdeklerinden çıkarılan bu yağ, hafif ve kolay emilebilen bir yapıya sahip.
- Doğal Yağ Asitleri: Avokado ve argan gibi bitkisel yağlar sabun ve kremlerin içeriklerinde kullanıyor.
Neden Sürdürülebilir Kozmetiği Tercih Etmeliyiz?
Bir tüketici olarak tercihlerimizi sürdürülebilir kozmetik ürünlerinden yana kullanmanın hem kişisel hem de çevresel olmak üzere iki boyutu bulunuyor. Kozmetik ürünlerinin içeriğine dair farkındalık kazandıkça diğer ürünler yerine ciltte reaksiyon yaratmayan ve insan sağlığını tehdit etmeyen, sürdürülebilir ürünlerin ön plana çıkması kaçınılmaz bir durum.
Doğal bileşenler cilde zarar vermemenin ötesinde bu ürünler gerekli nemi ve bakımı da sağladıklarından uzun vadede cilt sağlığında ve görünümünde olumlu değişim yaratıyor.
Öte yandan işin çevresel boyutu hem etik değerlere hem de küresel bilince dayanıyor. Kozmetik sektörü ne yazık ki hayvanlar ve biyoçeşitlilik için de bir tehdit unsuru.
Sürdürülebilir ürünlerin hiçbir sürecinde (hem üretim hem de deney) hayvanlara zarar gelmiyor.
Özetle amacına uygun üretilmiş, doğada yok olabilen ve ambalajı geri dönüştürülebilen ürünler tercih etmek gezegenin geleceği için de büyük önem taşıyor. Üstelik günümüzde sürdürülebilir kozmetik ürünleri geçmişe kıyasla çok daha kolay erişilebilir durumda.
Ambalajlarını geri dönüştürülebilir şekilde tasarlayan, içeriklerinde belli bir yüzdeye kadar bitki bazlı bileşenlere yer veren markaların sayısı her gün artıyor. Durum böyleyken hem kendi sağlığımız hem de dünyanın geleceği için sürdürülebilir opsiyonlara yönelmek, hiç de zor değil.
