TBMM Dijital Mecralar Komisyonu, AK Parti Hatay Milletvekili Yayman başkanlığında toplandı.
Bir tarafta emek verilerek üretilen bir içerik öteki tarafta bu içeriğin müsaadesiz bir biçimde alınması, kullanılması ve yaygınlaştırılması olduğuna işaret eden Yayman, “Bu manada kurumsal olarak yapıların, şirketlerin, kurumların reklam geliri başta olmak üzere gelirlerinin azalması çok önemli bir sorun alanı oluşturmaktadır. Bizim öncelikli konuşmamız gereken mevzulardan bir tanesi haberin Avrupa normlarında olduğu üzere bir telif sayılması; ikincisi, bununla ilgili Google’la ve başka arama motorlarıyla kesinlikle bu manada bir muahedeye, bir görüş birliğine varılması ve bu bahiste hakikaten emeğin karşılığını bulmasını önemsiyoruz. Hasebiyle bugün tarafları dinleyeceğiz.” diye konuştu.
“TİKTOK’TA YAYINLANAN GÖRÜNTÜ KABUL EDİLEMEZ”
Yapay zekayı ve tesirlerini konuşmak yerine bugün dijital mecrada payalşılan bir içeriğin konuşulduğunu kaydeden Yayman, “Biz TBMM’de tüm dijital mecraları dinledik, TikTok’u da dinledik lakin TikTok isminin skandallarla anılması devam etmektedir. TikTok kullanıcısı bir bayanın, toplumsal medya hesabından yayınladığı bir görüntü tüm Türkiye’yi ayağa kaldırmıştır. Sadece etkileşim almak uğruna, sadece dikkat çekmek uğruna, sadece bir farkındalık yaratmak uğruna 5 yaşındaki erkek kuzenine burada anlatamayacağım formda bir davranış içerisine girmesi, asla kabul edemeyeceğimiz uygulamalardır.” değerlendirmesinde bulundu.
Bunun toplumda bir infial uyandırdığını lisana getiren Yayman, “Ayrıca, bu paylaşımdan sonra o bayanın yaptığı savunma skandala yeni bir boyut eklemiştir. Aile ise görüntünün eski olduğunu lisana getirmiştir. Aile ve Toplumsal Hizmetler Bakanlığımız bu mevzuya çabucak müdahale etmiş ve il müdürlüğü üniteleri, bürokrat arkadaşlar bir uyum içerisinde bu bahse el atmıştır.” tabirlerini kullandı.
“YAPAY ZEKA KONUSUNDA ARAŞTIRMA KOMİTESİ KURULMASI ÇALIŞMASI VAR”
Yapay zekayı daha fazla konuşmak gerektiğini belirten Yayman, “Bu bahiste Meclisimizde de bir araştırma kurulu kurulmasıyla ilgili çalışmalar var, biz bunu çok önemsiyoruz ve önümüzdeki günlerde bu bahisle ilgili daha kıymetli adımların atılacağı kanaatindeyim.” dedi. Komisyon Başkanı Yayman, Dijital Mecralar Komitesinin yaz devrinde daha ağır çalışarak Türkiye’nin bir dijital bedeller haritasını çıkaracağını bildirerek, dijital dünyanın nedenlerini, niçinlerini, nasıllarını ortaya koymak, bu mevzuda bir çerçeve çizmek istediklerini söyledi.
Dijitalleşme probleminin yalnızca kamu idarelerinin birtakım kamu siyasetleri belirlemek suretiyle yönetecekleri bir alan olmadığını lisana getiren Yayman, şunları kaydetti:
“Muhakkak, dijital mecraların kendi toplum kontratlarını, kendi anayasalarını bireyle, toplumla ve devletle yapması gerekmektedir. Biz buna topluluk kuralları diyoruz, topluluk kurallarının tekrar belirlenmesi gerekiyor. Öbür taraftan biz özgürlüklerin sonuna kadar kullanılmasını savunmaktayız ama burada özgürlük-güvenlik istikrarı ve kamu nizamının sağlanması konusunu çok kıymetli buluyoruz ve bu noktada da dijitalleşme sıkıntısının siyaset üstü bir bahis olduğunu ve bunun Türkiye’nin geleceği olduğunu, dijitale sahip olanın geleceğe sahip olacağını bir sefer daha belirtmek isterim.”
Komisyonda Google yetkilileri tarafından bilgilendirme de yapıldı.
Google Reklamcılık ve Pazarlama Limited Şirketi Hükümetle Münasebetler ve Kamu Politikası Birimi Başkanı Tolga Sobacı, Google Arama Motoru, G-Mail, YouTube üzere hizmetlerin sahibi ve sağlayıcısı olan Google Reklamcılık’ın, ABD’de yerleşik Google LLC Şirketinden bağımsız ve başka bir şirket olduğunu belirtti.
Sobacı, “Google Reklamcılık, Google LLC’nin Türkiye’deki şubesi, hukuksal şahsı, temsilcisi yahut irtibat ofisi değildir ve Google LLC şirketine ilişkin eser ve hizmetler üzerinde rastgele bir tasarruf yetkisi bulunmamaktadır. Bu şirket 18 yıldır Türkiye’de reklamcılık, satış ve pazarlama dayanağı alanında faaliyet göstermektedir.” bilgisini verdi.
2023 sonu prestijiyle Türkiye’de 100’den fazla çalışanlarının bulunduğunu, ofislerinin İstanbul Levent’te olduğunu anlatan Sobacı, Google Türkiye olarak Türkiye’nin dijitalleşme seyahatinde Türkiye’nin her vakit yanında olmayı çok kıymetli bulduklarını ve bu seyahatte da 18 yıldır ellerinden gelen takviyesi sağlamaya uğraş gösterdiklerini söz etti.
2021’deki bir araştırmaya nazaran, Google Ekosistemi üzerinden eser ve hizmetlerin oluşturduğu 1,9 milyonluk bir istihdam olduğunu ve bu sayının 2025’te 2,3 milyona yükselmesinin planlanlandığını lisana getiren Sobacı, birebir rapora nazaran 2021’de 700 binden fazla mikro ve küçük işletmenin Google işletme profil kullanımıyla ek gelir artışı elde ettiğini söyledi.
Sobacı, “TBMM’nin gerekli gördüğü tüm alanlarda bağlayıcı yasal düzenlemeler yapma yetkisini Google olarak tanıyor ve hürmet duyuyoruz. Türkiye dahil faaliyet gösterdiğimiz tüm ülkelerde maddelere ve bağlayıcı kurallara uymakta azami uğraş gösteriyoruz. Bu bağlamda, haber içerik üreticileri ve yayıncılarla görüşmelerimizi sürdürmek istiyoruz, haber alanında ortak temelli bir yaklaşımla gereksinimleri anlamak istiyoruz ve kapsamlı tahliller sunmak için de hazır olduğumuzu söz etmek istiyoruz.” değerlendirmesini yaptı.
“DİJİTAL TELİF KONUSU TEK BİR TAHLİLE OTURTULAMAZ”
Google Reklamcılık ve Pazarlama Limited Şirketi Hükümetle Bağlantılar ve Kamu Siyaseti Müdürü Duygu Yücesoy, ekonomik katkıyı kamu paydaşları, özel dal teşebbüsleri ve sivil toplum kuruluşlarıyla birlikte toplumun tüm kesitine yarar sağlayacak biçimde proje ve programlarla yürüttüklerini belirterek, “Zamanında TESK’e hibe olsun, KOBİ’lerimize kredi dayanağı olsun, bundan başka olarak bakanlıklarımıza reklam kredisi dayanağı olsun, 12 milyon dolarlık bir katkıda bulunduk. Bu yalnızca maddi katkıyla hudutlu değil; birebir vakitte 1,5 milyon bireyin dijital maharetlerinin gelişmesi, dijital dünyaya ayak uydurması konusunda da eğitim almalarını sağladık.” sözünü kullandı.
“Biz buradaki habercilik ekosisteminin gereksinimlerini, beklentileri anlamak için herkesle, tüm paydaşlarımızla masaya oturmaya hazırız.” diyen Yücesoy, bu bahsin tek bir tahlile oturtulabilecek yahut tek bir durum sunulabilecek bir bahis olmadığını, her ülkenin habercilik ekosisteminin gereksinimlerinin farklı olduğunu belirtti.
Google’ın farklı duruşları olabildiğine de işaret eden Yücesoy, “O nedenle biz, ülkemizdeki gereksinimleri, buradaki beklentileri en uygun formda anlayarak her iki taraf için de yarar ve menfaat sağlayacak tahliller konusunda istişareler yapmak üzere tüm paydaşlarımızla görüşmeye hazırız.” diye konuştu.
“TÜRKİYE’DE İHLAL EDİCİ 400 BİNDEN FAZLA İÇERİK LİSTELERDEN İNDİRİLDİ”
Telif hakkının ihlal edildiğini düşünen hak sahiplerinin form doldurması ve iletmeleri halinde, ilgili gruplar tarafından yapılan incelemeler sonucunda ihlal olduğuna kanaat getirilmesi halinde bu içeriklerin kaldırıldığını aktaran Yücesoy, “Türkiye’de 400 binden fazla içerik ihlal edici bulunan telif hakları açısından esasen listelerden indirildi.” dedi.
Toplantı, Google yetkililerinin sunumlarının akabinde milletvekillerinin sorularıyla devam etti. Google yetkilileri, TBMM Dijital Mecralar Komitesinde milletvekillerinin “dijital telif” başta olmak üzere çeşitli sorularını yanıtladı.
AK Parti Ankara Milletvekili Zeynep Yıldız, Google’ın Türkiye’den ne kadar gelir elde ettiğini ve ne kadar vergi ödediğini; Google’ın telif ödemeleri konusunda Türkiye’deki yaklaşımını; Google yetkililerinin verdiği bilgiye nazaran haber sitelerindeki 10 milyar tıklanmanın ne kadar bir bedel oluşturduğunu; Google’ın Türkiye’deki yaklaşık kullanıcı sayısını; Google’ın KOBİ’lere 12 milyon dolarlık katkı yaptığına dair bilgiden hareketle Türkiye’de KOBİ’lere neden daha fazla katkı yapılmadığını sordu.
Google Reklamcılık ve Pazarlama Limited Şirketi Hükümetle İlgiler ve Kamu Politikası Birimi Başkanı Tolga Sobacı, Google’ın vergisel sorumluluklarını yerine getirdiğini belirterek, ödenen vergiyi şirket siyaseti gereği açıklayamadığını söyledi. Sobacı, ticari sır niteliği taşıdığından gelirlerini de paylaşamadıklarını bildirdi.
Komisyon Başkanı Yayman, Google yetkililerinin “ticari sır” diyerek açıklamadığı gelir ve vergi problemine de değinerek, “Burası bir hukuk devleti, ben buradaki milletvekillerimizin imzasını toplamak suretiyle sizden kapalı oturum talep ederim ve kapalı oturumda o bilgileri alırım.” dedi.
CHP Bursa Milletvekili Hasan Öztürk’ün “Bu şirketin sahibi kim, Google LLC’yle organik bağınız nedir?” sorusuna Avukat Gürkaynak şöyle cevap verdi:
“Google LLC’ye bu şirketlerin hepsi bağlanır sonuç prestijiyle. Hasebiyle rastgele bir küresel, multinasyonel şirketin altında farklı farklı şirketler var, onun sahipliği onun elinde, denetimi onun elinde, yapısından farklı bir yapı yok. Google İrlanda’nın fotoğrafta olmasının sebebi Google İrlanda ile Google Reklamcılık ortasında bir irtibat olması. Alphabet şirketi artık var, çünkü, üst çatı kavram olarak o oluştu yakın tarihte. Ben mesela yetkilendirmemi bir yandan Google LLC’den alırım, Google LLC’yle alakalı olarak bir tebligat geldiği takdirde o vekaletnameyi kullanarak bu tebellüğ ederim yani. Hususlara nazaran ayrılması tahminen baş karıştırıcı olabilir. 5651 sayılı kanunla ilgili bir tebligat geliyorsa bu, Google Bilgi Teknolojileriyle ilgili bir bahistir ve o tebligat ona nazaran alınıp ona nazaran raporlama yapılır. O, yurt dışındaki serverlarda olan içerikleri alakadar ettiğinden son analizde Google yurt dışına raporlanacak bir husustur. Türkiye’de bir pazarlama faaliyetiyle ilgili bir mukavele yapılacak olsa Türkiye’deki pazarlama faaliyetiyle ilgili bahsin muhatabı Google Reklamcılık olacaktır üzere gibi… Lakin son analizde nereye bağlanıyor derseniz ana şirkete bağlanır bir biçimde hepsi olağan ki.”
