İnsan, yaşadığı ortamın çevresel ve psikolojik değişimlerinden etkilenen bir canlıdır. Genetik yapının yanı sıra değişime uğrayan bu faktörler ile bilişsel fonksiyonlarına yön vermektedir.
Tüm canlıların yaşamlarını idame ettirebilmeleri için gerekli besin maddelerini bilinçli olarak dışardan alma eylemi beslenme olarak tanımlanmaktadır.
Vücut fonksiyonlarının korunması ve beyin ağı organizasyonun sağlanması, beslenme ile doğrudan ilişkilidir. Bu nedenledir ki beyin dostu yiyecekler tüketmek beyin fonksiyonlarını daha işlevsel hale getirir. Peki ya beyin dostu yiyecekler nelerdir ve beynimizi nasıl etkiler?
Beyin Dostu 9 Besin
1- Avokado
İçerdiği mineral ve antioksidan bakımından oldukça zengin bir lif kaynağıdır. En yüksek protein ve en düşük yağ oranına sahip meyvedir. Kremsi doku ve yumuşak tada sahiptir. Besin içeriği açısından bir çok hastalıklara karşı koruyucuyudur. Probiyotik etkiye sahiptir. Kan şekerini sabit tutan ve odaklama gibi bilişsel fonksiyonları artıran besin deposudur. Aynı zamanda göz sağlığını korur, kalp sağlığını destekler ve cilde parlaklık verir.
2- Ceviz
Şeklinin beyine benzemesinden dolayı beyine olan faydaları en çok bilinen kuruyemiştir. Omega 3 kaynağıdır ve yoğun antioksidan etkiye sahiptir. İçerisinde pek çok faydalı yağ, mineral ve vitamin barındırır. Kansere, yaşlanmaya ve nörodejeneratif hastalıklara karşı koruyucudur. İçerdiği melatonin sayesinde uyku düzenini sağlar, bağışıklık sistemini güçlendirir ve beyin sağlığını iyileştirir. Ceviz yeterli ve düzenli tüketildiğinde kolestrolün panzehiri olarak bilinmektedir. Cevizin kendisi kadar suyu da faydalıdır. Uzmanlar ceviz suyunun aç karnına içilmesini ve günlük ortalama 5 adet ceviz tüketilmesini önermektedir.
3- Yaban Mersini
Odunsu yapıda tatlı ekşi bir tada sahip yaban mersini A,C,E,K,P vitaminleri bakımından oldukça zengindir. Antioksidan deposu olarak bilinmektedir. İçerdiği galik asit ile hafızaya iyi gelir, beyni stresten korur ve bağışıklığı güçlendirir. İçeriğindeki C ve E vitaminleri sayesinde enfeksiyon ve virüsal etkilere karşı koruyucu özelliğe sahiptir. Yüksek lif oranı sayesinde uzun süre tok tutma özelliğine sahiptir. Uzmanlar günlük ortalama 100 gr tüketilmesini tavsiye eder.
4- Brokoli
Yoğun lif içeriği bakımından beyin dostu bir kış sebzesidir. İçerdiği sülforafan sayesinde beyinde yeni hücre oluşumunu destekler. K vitamini ve kolin içeren brokoli kansere karşı koruyucudur. Antioksidan içeriğe sahiptir. Sindirim sistemini güçlendirir, diyabet riskini azaltır, beyin ve sinir sistemini destekler. Besin değeri yüksek olduğundan uzun süre tokluk hissi verir. İçeriğindeki A ve C vitamini bağışıklığı artırırken B vitamini saç köklerini güçlendirmektedir. Aynı zamanda stres ve gerginlik önleyicidir.
5- Somon
Somon balığı besin değeri açısından oldukça zengin beyin dostu yiyeceklerden biridir. Omega 3 kaynağıdır. Yüksek protein içeriği sayesinde kemik ve kalp gelişimini destekleyicidir. Antienflamatuar etkiye sahiptir. Şişlik ve iltihap gidericidir. Özellikle mide, bağırsak ve pankreas kanserlerine karşı koruyucudur. Somon tüketmek için en uygun zaman ilkbahardır. Uzmanlar haftada 2 kere balık tüketilmesini önermektedir.
6- Zerdeçal
Doğal depresyon giderici olarak bilinen kurkumin bakımından oldukça zengin bir baharattır. Sarı turuncu renge sahip hafif acımsı bir tozdur. Besin içeriği açısından antioksidan kaynağıdır. Kemik hastalıkları ve kansere karşı koruyucudur. Dopamin ve seratonin üretimini sağlar. Beynin oksijen alımını artırır, bağışıklık sistemini güçlendirir ve nörolojik hastalıklara karşı korur. Günlük 1 yemek kaşığı zerdeçal tüketilmesi önerilmektedir.
7- Pancar
Her mevsim yetişebilen pancar yağ oranı düşük, protein oranı yüksek bir besindir. Yaprakları ve köküyle birlikte tüketilebilmektedir. Yaprakları acı, kökü tatlıdır.Pancara kırmızı rengini veren betalain kronik hastalıklara ve kansere karşı koruyucudur. İçerdiği mineraller sayesinde kan akışını düzenler ve zihinsel fonksiyonları iyileştirir. Aynı zamanda kalp sağlığını destekler ve strese karşı yatıştırıcıdır.
8- Yumurta
Protein kaynağı olan yumurta beyin gelişimini açısından oldukça zengin bir doğal besin maddesidir. Süper besin olarak bilinmektedir. Anne sütünden sonra en faydalı besindir. İçeriğinde A,B5,B12,D,E,K gibi pek çok vitamin ve mineral barındırır. Hafıza ve konsantrasyon gibi zihinsel faaliyetlerde olumlu etkiler sağlar. Uzmanlar günde 3 adete kadar tüketilmesinin faydalı olduğunu söylemektedir.
9- Kakao
Kakaonun içerdiği flavanollerin kalp ve beynin işlevlerine karşı koruyucu etkiye sahiptir. Yüksek miktarda antioksidan ve magnezyum içeriklidir. Damar tıkanıklıklarının azalmasında ve kemik gelişiminde etkilidir. Yoğun kakao veya bitter halsizlik ve yorgunluğa karşı etkilidir. Mutluluk hormonu salgılar ve uzun süre tokluk hissi verir. Günlük tüketim miktarına dikkat edilmelidir.
Günümüzde yapılan araştırmalar, doğru beslenmenin beyin ve davranış işlevleri üzerinde etkisi olduğunu göstermektedir. Stres ve kaygı gibi faktörlerin beynimizde yarattığı olumsuzluklar öğrenme performansını da düşürmektedir. Bu nedenledir ki beyin sağlığımızın korunmasındaki önemli etkenlerin başında beslenme gelmektedir. Beslenme yeterliliği aynı zamanda ortalama yaşam süresini de artırmaktadır.
