Halk ortasında ‘sıcak çarpması’ ya da ‘güneş çarpması’ olarak bilinen hipertermi vaktinde müdahale edilmediğinde mevte kadar gidebilen çok önemli bir sorun.
İç Hastalıkları Uzmanı Dr. Meltem Batmacı, yaşamsal biyokimyasal olaylar, hücrelerin hayatını idame ettirebilmesi için optimum beden ısısı 37.5 derece olduğunu belirterek, “Bu sıcaklığın altı da, üstü de hayat için zorlayıcı ve tehdit edicidir” dedi.
Aşırı sıcak ve nemli hava, hissedilen sıcaklığı artırdığı üzere gereğince sıvı alınmadığı ve uzun mühlet güneşe ya da sıcağa maruz kalındığı durumda bedendeki ısı düzenleyici sistemler fonksiyonunu yerine getiremediğini belirten Batmacı, “Sıcak çarpması olduğunda halsizlik, baş dönmesi, tansiyon düşüklüğü, çarpıntı, huzursuzluk ve şuur kaybı üzere olgularla birlikte kalpten beyne, kaslardan böbreklere kadar önemli hasarlar gelişebilir. Sorunun şiddetine nazaran müdahalede geç kalınırsa mevte dahi yol açabilir” diye konuştu.
SICAK ÇARPMASINDAN KORUNMAK İÇİN!
Özellikle kronik hastalığı olanlar (diyabet, hipertansiyon, kalp hastalığı, akciğer/ böbrek hastalığı vb), yaşlılar, çocuklar, gebe ve emzirenler, yatağa bağımlı, hareketleri kısıtlı, bakıma muhtaç olan şahıslar (sıcaktan kaçınma davranışı gösteremezler), demans hastaları, psikiyatrik hastalığı olanlar, obezler ve kronik ilaç kullananlarda sıcak çarpmasının çok daha tehlikeli olabildiğini belirten Dr. Meltem Batmacı, risk kümesindeki bireylerde çok daha dikkatli olunması gerektiğini vurguladı.
İç Hastalıkları Uzmanı Dr. Batmacı; sıcak çarpmasından korunmak için; günde en az 2,5 litre su içmek, hafif besinler yemek, bedeni saran giysilerden kaçınmak, teri emen ve pamuklu açık renk giysiler giymek, güneş hami ve şapka kullanmak, çok antrenmandan kaçınmak, idman için daha serin olan sabah yahut akşam saatlerini tercih etmek, 10-16 saatleri ortası güneşten kaçınmak, otomobil çalışmazken içinde kalmamak ve sık ılık duş almak gerektiğini söyledi.
SICAK ÇARPMASI OLAN BİREYE NASIL DAVRANILMALI?
Sıcak çarpması semptomları başlamış birine konutta ya da dışarıda gerçek yaklaşımlarda bulunmak gerektiğini vurgulayan Dr. Meltem Batmacı, hayat kurtaran teknikleri şöyle sıralıyor;
- Kişi mümkünse serin hava akımı olan, gölge bir yere taşınmalı
- Sakin olması ve olabildiğinde hareket etmemesine ihtimam gösterilmeli
- Dinlendirilmeli ve bulunduğu ortam serinletilmeli
- Şuuru açıksa azar azar ve sık sık soğuk su içirilmeli. Mide kramplarına neden olabileceğinden buzlu su içirilmemeli
- Şekerli içeceklerden, alkol ve kafeinli içeceklerden uzak durulmalı
- Ilık suyla kompres yapılmalı, mümkünse ılık suyla duş aldırılmalı
- Tansiyonu düşmüşse ayaklarının altına yükselti koyularak ayakları üst kaldırılmalı
- Tüm bunlara karşın durumunda rahatlama olmuyorsa kesinlikle sıhhat kuruluşundan yardım alınmalıdır.
