Türkiye İstatistik Kurumu’ndan Muhtemel Eğitim Süresi Raporu
Türkiye İstatistik Kurumu, 2023 yılına ait “Muhtemel Eğitim Süresi” bültenini yayımladı. Bu bültene göre, Türkiye’de ilkokula başlama çağındaki bir bireyin, en yüksek eğitim seviyesini tamamlayana kadar geçireceği muhtemel eğitim süresi 2023’te 17,9 yıl olarak hesaplandı. Ayrıca, ilkokul çağındaki bir bireyin ortaöğretimi tamamlayana kadar eğitimde geçirmesi muhtemel süre 12,3 yıl, okul öncesi eğitimde ise 1,6 yıl olarak belirlendi.
İstanbul, En Yüksek Muhtemel Eğitim Süresine Sahip İl
İl düzeyinde en yüksek muhtemel eğitim süresi, 20,3 yıl ile İstanbul’da gerçekleşti. Bu ili, 19,7 yıl ile Karabük, 19,6 yıl ile Ankara, 19,1 yıl ile Rize ve Erzincan izledi. Öte yandan, muhtemel eğitim süresinin en düşük olduğu iller arasında 14,9 yıl ile Muş ve Şırnak bulunurken, bu illeri sırasıyla 15,1 yıl ile Ağrı ve Şanlıurfa, 15,8 yıl ile Mardin takip etti.
2019-2023 Döneminde Muhtemel Eğitim Süresindeki Değişiklikler
Muhtemel eğitim süresinin 2019-2023 döneminde en fazla artış gösterdiği ilk beş il şunlardır:
- Gümüşhane: %8,3 artış
- Hakkari: %4,6 artış
- Van: %2,5 artış
- Diyarbakır: %2,1 artış
- Ağrı: %1,7 artış
Aynı dönemde, muhtemel eğitim süresinin en çok düştüğü iller ise şu şekilde kaydedilmiştir:
- Eskişehir: %10,4 düşüş
- Çankırı: %10,3 düşüş
- Yalova: %10 düşüş
- Antalya: %9,6 düşüş
- Muğla: %8,6 düşüş
Kadınlar ve Erkekler Arasındaki Farklar
İlkokula başlama çağındaki bireylerin, en yüksek eğitim kademesini tamamlayana kadar geçirecekleri muhtemel eğitim süresi, 2023’te bir önceki yıla göre toplamda %1,3’lük bir düşüş göstermiştir. Bu düşüş, 2021 yılından itibaren erkeklerde kadınlara oranla daha hızlı bir şekilde gerçekleşmiştir. Türkiye genelinde 2023 yılında muhtemel eğitim süresi, 2022’ye göre erkeklerde %2,8 düşüş ile 17,6 yıl, kadınlarda ise %0,3 artış ile 18,4 yıl olarak belirlenmiştir.
Her iki cinsiyet için de en yüksek muhtemel eğitim süresi değeri İstanbul’da gerçekleşmiştir. İstanbul’u erkeklerde Karabük, Ankara, Erzincan ve Bayburt takip ederken, kadınlarda sıralama Karabük, Tunceli, Ankara ve Rize şeklindedir. Erkeklerde muhtemel eğitim süresinin en düşük olduğu il Ağrı olup, bunu Şırnak, Muş, Şanlıurfa ve Mardin izlemektedir. Kadınlarda ise en düşük muhtemel eğitim süresi Muş, Şanlıurfa, Şırnak, Ağrı ve Bitlis’te görülmüştür.
Cinsiyet Eşitliği Endeksi
Kadınların erkeklere oranla hesaplanan cinsiyet eşitliği endeksi, 2023’te 1,05 olarak belirlenmiştir. 2018 yılında 0,97 olan bu endeks, 2023’te 0,08 puan artış ile kadınlar lehine bir değişim göstermeye devam etmektedir. Endeksin en yüksek olduğu beş il ise şu şekildedir:
- Tunceli: 1,12
- Iğdır: 1,12
- Çanakkale: 1,1
- Bartın: 1,09
- Çankırı: 1,09
Cinsiyet eşitliği endeksinin en düşük olduğu iller ise 0,95 ile Bitlis, Şanlıurfa ve Siirt, 0,96 ile Muş ve 0,98 ile Batman olarak sıralanmaktadır.
Muhtemel Eğitim Süresi Nedir?
Muhtemel eğitim süresi, bir bireyin eğitim kademesinde geçirmesi muhtemel örgün eğitim süresini ifade etmektedir. Birleşmiş Milletler tarafından, Türkiye dahil olmak üzere tüm ülkeler için yayımlanan bu süre, ulusal politikalara yön verebilecek bir resmi istatistik olarak il düzeyinde üretilmektedir.