İzmir Elektrik Fabrikası’nda Yeni Gelişmeler
İzmir’de son yıllarda ihale süreci ile tartışmalara sebep olan tarihi elektrik fabrikası ile ilgili önemli bir gelişme yaşandı. Hazine ve Maliye Bakanlığı Özelleştirme İdaresi tarafından planlanan değişiklikle, mevcut imar planlarında “kültürel tesis” olarak tanımlanan parselin statüsünün “Ticaret-Turizm Alanı” olarak değiştirilmesi hedefleniyor. Bu plan değişikliğinin kesinleşmesinin ardından fabrikanın tekrar satışa sunulması bekleniyor.
Konak Belediyesi, plan değişikliğine ilişkin yazılı bir açıklama yaptı. Açıklamada şu ifadelere yer verildi:
“İzmir Elektrik Fabrikası, inşa edildiği dönemin (1929) endüstri yapısı teknolojisi, malzeme özellikleri ve mekan kurgusunu yansıtan, uzun yıllar boyunca kentin iktisadi, sosyal, kültürel ve mekansal gelişmesinde önemli bir rol oynamış özgün bir endüstri arkeolojisi kültür mirasıdır. Bu yapı, Kültür Varlığı olarak tescil edilmiştir ve koruma altına alınmıştır.”
İzmir eski Elektrik Fabrikası ve çevresi, yürürlükte bulunan imar planlarında; “Kültürel Tesisler Alanı (Özel Proje Alanı)” olarak belirlenmiş olup, yapılaşma koşulları ise “TAKS:0.50, KAKS:1.50” olarak tanımlanmıştır. Hazine ve Maliye Bakanlığı Özelleştirme İdaresi, Elektrik Fabrikası ve alanının imar planlarının değiştirilerek “Ticaret-Turizm Alanı, Trafo Alanı, Park Alanı, Yaya Yolu” kullanım kararına ve “Emsal:3.00, Yükseklik:30 kat” yapılaşma koşuluna dönüştürülmesi için Belediyemizden görüş talep etmiştir.
“KENTİMİZE ÖNEMLİ POTANSİYELLER SUNAN DEĞERLERDİR”
Mülkiyeti kamuya ait olan İzmir Elektrik Fabrikası başta olmak üzere eski Tekel Fabrikası, Sümerbank Fabrikası alanı, Havagazı Fabrikası ve özel mülkiyette bulunan diğer endüstri mirası kültür varlıkları, kentin ve ilçenin önemli potansiyel zenginliklerindendir. Bu alanlar, imar planlarında kültürel kullanıma ayrılmıştır. Örneğin, Havagazı Fabrikası İzmir Büyükşehir Belediyesi tarafından Kültür Merkezi olarak, Eski Tekel Fabrikası ise Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından İzmir Kültür Sanat Fabrika Müzesi olarak restore edilip kültürel kullanıma sunulmuştur.
Buna rağmen, ilçemiz sınırları içerisinde kentin bütünü için son derece önemli konumda olan kamuya ait endüstri mirası kültür varlıkları, Elektrik Fabrikası, eski Sümerbank arazileri ve antrepolar, ne yazık ki ranta yönelik bir anlayışla ticaret amaçlı işlevlendirilerek kamunun kullanımından çıkarılmak istenmektedir. Bu durumu kesinlikle kabul etmediğimizi vurgulamak isteriz.
“KENTİMİZE TARİH-KÜLTÜR ODAĞI OLARAK KAZANDIRMAK GEREKLİDİR”
Geçmiş dönemlerde Elektrik Fabrikası’nın satışa çıkarılması sürecinde İzmir Büyükşehir Belediyesi’nin ihaleye dahil olduğu ancak bu talebin “Özelleştirmeye sadece özel şirketler katılabilir. Kamu şirketleri katılamaz.” gerekçesiyle reddedildiği kamuoyunca bilinmektedir. Kentimiz, endüstri mirasının önemli örneklerinden olan bu alanları kültürel mirasımız olarak korumak ve gelecek nesillere aktarmak amacıyla çağdaş bir anlayışla yenilikçi ve yaratıcı tasarımlarla bu alanları tarih-kültür odakları haline getirmek mümkündür ve gereklidir.
Kentimizdeki miras alanlarımızı kültürel amaçlı işlevlerle gerçekleştirerek halkımızın kullanımına sunacak bilgi birikimi, mühendis, mimar ve şehir plancıları ile ilgili meslek odaları ve deneyime sahip İzmir Büyükşehir Belediyesi ve Konak Belediyesi bulunmaktadır. Konak Belediyesi olarak, kentimiz için kritik öneme sahip olan endüstri ve kültür mirasımızın örneklerinden Elektrik Fabrikası ve çevresini olumsuz etkileyecek girişimlere karşı her türlü hakkımızı kullanacağımızı ve kararlılığımızı kamuoyuna saygıyla duyururuz.”
