ABD Ordusu, uzun süredir devam eden arayışın ardından, eskiyen Patriot hava ve füze savunma sistemlerinin yerini alacak yeni nesil hava ve füze savunma sensörünü (radarı) resmen onayladı. Sistem geliştiricisi Raytheon tarafından yapılan açıklamaya göre, Düşük Oranlı İlk Üretim (LRIP) aşamasına geçilen bu yeni radar, Ordunun hava savunma yeteneklerinde önemli bir sıçrama yaratması bekleniyor.
Hatırlanacağı üzere Ordu, 15 yılı aşkın bir süredir eskiyen Patriot sistemini modernize etme veya değiştirme çabası içindeydi. Başlangıçta tam bir sistem yarışması düzenlenmiş olsa da, bu planlar iptal edilmiş ve yeni bir komuta kontrol sistemi ile yeni bir radarın ayrı ayrı geliştirilmesi tercih edilmişti.
Füzeler ve uzay program yöneticisi Tümgeneral Frank Lozano, yeni radar olan Alt Kademe Hava ve Füze Savunma Sensörü (Lower Tier Air and Missile Defense Sensor – LTAMDS) için “çok büyük, önemli bir yetenek” ifadesini kullandı. Lozano, LTAMDS’nin “anekdotlara göre eski Patriot radarının yeteneğini ikiye katladığını ve sadece ikiye katlamakla kalmayıp, 360 derecelik bir yetenek sağladığını” belirtti.
LTAMDS, Ordunun Entegre Hava ve Füze Savunma (Integrated Air and Missile Defense – IAMD) sistemi için kritik bir modernizasyon unsuru olarak öne çıkıyor. Sistem, halihazırda sahaya sürülmüş ve tamamen modernize edilmiş bir komuta ve kontrol yeteneği olan Entegre Muharebe Komuta Sistemi (Integrated Battle Command System – IBCS) ile birlikte çalışacak.
Ordu, 2019 yılında Raytheon ile beş yıl içinde prototipleri teslim etmesi için bir sözleşme imzalamıştı. General Lozano, radarı hızla inşa etmenin zorlu bir hedef olduğunu ve hizmetin, sensörün tamamen olgunlaştığından ve en iyi zamanda hazır olduğundan emin olmak için bir yıl daha testte tutma kararı aldığını söyledi.
Geçtiğimiz sonbahar ve bu yılın başlarında, diğer önemli hava ve füze savunma unsurlarını içeren birçok başarılı uçuş testinin ardından, sistemin düşük oranlı ilk üretime hazır olduğu kabul edildi. Ordu, adanın hava savunma kabiliyetini oluştururken testlerde kullanılan iki prototip sistemi Guam’a göndermeye hazırlanıyor.
Raytheon’ın kara ve hava savunma sistemleri başkanı Tom Laliberty, LTAMDS programının başarısından duyduğu memnuniyeti dile getirerek, “Raytheon’da yaklaşık 40 yıldır çalışıyorum ve birçok büyük geliştirme programında çalıştım ve söylemeliyim ki, daha iyi giden bir tane bilmiyorum,” dedi. Laliberty, sözleşme imzalanmasından, altı prototip ünitenin inşa edilmesinden, birkaç yıl süren testlerden ve şimdi bu ünitelerin operasyonel alana konuşlandırılmaya hazır hale gelmesine kadar geçen sürenin “benzersiz” olduğunu vurguladı.
Laliberty, LTAMDS’nin radyasyon süresi, radar izleme süresi ve askerlerin zorlu koşullara dayanıklılığını ölçmek için uygulanan rüzgar, yağmur, toz ve yol yürüyüşleri gibi yaklaşık 10.000 saatlik diğer testlerin yanı sıra sekiz büyük füze uçuş testinden geçtiğini belirtti.
LTAMDS daha büyük bir hava savunma sisteminin parçası olduğundan, Raytheon ve Ordu, Northrop Grumman yapımı Entegre Savaş Komuta Sistemi (IBCS) ile arayüzleri olgunlaştırmak ve iki farklı füzeyi entegre etmek için yoğun çaba harcadı: Patriot Gelişmiş Yetenek 2 (PAC-2 GEM-T) ve PAC-3 Füze Segmenti Geliştirme (MSE). Laliberty, “Aslında o ekstra yılın anlamı buydu, her şeyin olgunluğu,” diyerek bu entegrasyon çalışmalarının önemini vurguladı.
Ordunun düşük oranlı üretim partisi yaklaşık 10 radardan oluşacak. Hizmet, program süresince toplam 94 radar inşa etmeyi planlıyor. Raytheon ayrıca, sistemin ilk yabancı müşterisi olan Polonya için de sipariş üzerine 12 LTAMDS radarı inşa edecek.
Şu anda bir LTAMDS radarının üretim hattında inşa edilmesi yaklaşık 40 ay sürüyor. Ancak Ordu, Raytheon ile birlikte çalışarak ve üretim süresini resmi program hedefi olan 36 aya indirmek için tedarik zinciri yönetimi konusunda uzman bir danışmanlık şirketi kiraladı.
General Lozano, maliyet açısından, sistemin ömrü boyunca yaklaşık 13 milyar dolarlık bir harcama öngörüldüğünü ve bunun “büyük bir kazanç” olduğunu düşündüğünü ifade etti. Lozano, “Bu çok büyük bir program ve muhtemelen birkaç on yıl boyunca Ordu envanterinde kalacak. Yazılımla çalışan dijital bir radar olduğu için olgunlaşacak ve gelişen tehditlerle aynı hızda ilerleyecek,” dedi.
Lozano ayrıca, “Eski Patriot radarını kopya başına 110 ila 115 milyon dolara inşa ediyoruz. Şu anda, LTAMDS radarının ilk maliyeti kopya başına yaklaşık 125 ila 130 milyon dolar. Bu maliyet düşmeye devam edecek. Eski radarı inşa ettiğimizle neredeyse aynı fiyata en yeni, en gelişmiş radarı inşa ediyoruz,” şeklinde konuştu.
Ordunun düşük oranlı üretim dönemi yaklaşık iki buçuk yıl sürecek. Hizmet, LTAMDS’nin ilk operasyonel testinin ve değerlendirmesinin 2026 mali yılının dördüncü çeyreğinde gerçekleşmesini planlıyor. General Lozano, hizmetin 2028 yılında tam kapasite üretime ulaşmasının hedeflendiğini sözlerine ekledi. Bu yeni nesil radarın devreye girmesiyle ABD Ordusu’nun hava savunma yeteneklerinin önemli ölçüde artması ve olası tehditlere karşı daha etkin bir koruma sağlanması bekleniyor.
