Paris Havacılık Fuarı, İsrailli silah şirketlerinin stantlarının sabah saatlerinde siyah bariyerlerle kapatılmasıyla gergin bir siyasi atmosferde başladı. Cuma gününden bu yana İran’la savaş halinde olan İsrail hükümeti, Gazze’deki operasyonları nedeniyle uluslararası alanda eleştirilere maruz kalıyor. Fransız hükümetinin talebi üzerine fuar organizatörü SIAE, bazı İsrail silah sistemlerinin sergilenmemesi yönünde bir emir yayınladı, bu durum fuarda geniş yankı buldu.
Gizlenen Stantlar ve Tepkiler
Paris Hava Fuarı’nın ilk gününde, İsrail Havacılık ve Uzay Sanayii (Israel Aerospace Industries – IAI) ve Elbit Systems gibi önemli İsrailli savunma şirketlerinin stantları, iki metreden daha yüksek siyah bariyerlerle tamamen gizlendi. Yoldan geçenler, sadece büyük füzelerin uçlarını ve tavana asılı bir insansız hava aracını uzaktan görebildi.
İsrail Savunma Bakanlığı’nın fuardaki temsilcisi, İsrailli katılımcılara Pazar akşamı geç saatlerde “bazı” ekipmanlarını birkaç saat içinde kaldırmaları yönünde talimat verildiğini belirtti. Yetkiliye göre, kaldırma ve paketleme ekipmanları o gün için mevcut olmadığından, tesislerin parçalarını kaldırmak için yeterli zaman bulunamadı. Bunun üzerine, Paris Air Show organizatörleri, İsrailli yetkilinin ifadesine göre, duvarları bir gecede inşa etti.
Bu duruma tepki göstermek amacıyla ABD Senatörü Katie Britt (Alabama Cumhuriyetçi Parti), İsrailli yetkililerle dayanışma göstermek için olay yerine geldi. Defense News’e konuşan bir yetkili, “İsrail’in sizin akredite edildiğiniz, tarandığınız ve benzeri şeylerin olduğu bir hava gösterisine gelememesi kesinlikle kabul edilemez” ifadesini kullandı. Senatör Britt’in, İsrail standına sprey boyayla grafiti yazıldığı veya serginin başka bir şekilde tahrip edildiği izlenimine kapıldığı, ancak İsrail temsilcisinin ifadesine göre böyle bir durumun yaşanmadığı belirtildi.
İsrail’in “Utanmazca ve Benzeri Görülmemiş” Karar Tepkisi
Bu yılki Paris Hava Fuarı’na dokuz İsrail savunma şirketinin katılması planlanıyordu. Bunlar arasında İsrail Havacılık ve Uzay Sanayii, Elbit Systems, Rafael, UVision Air ve silahları İsrail Savunma Kuvvetleri tarafından devam eden İsrail-Gazze savaşında ve İran’la yaşanan askeri çatışmada kullanılan diğer şirketler yer alıyordu.
İsrail Savunma Bakanlığı, Fransızların bu kararını “utanmazca ve benzeri görülmemiş” olarak nitelendirerek, kararın “politik ve ticari kaygılar taşıdığını” belirtti. İsrailli yetkililer, özellikle Fransa’nın rekabet ettiği ve küresel jeopolitik gerginliklerin artması ve mevcut çatışmalarda İsrail savunma sistemlerinin kullanımının artması nedeniyle giderek daha fazla ilgi gören füze sektörüne dikkat çekiyorlar. Bu durum, kararın altında ticari rekabetin de yattığı yönündeki iddiaları güçlendiriyor.
Fuar Organizatöründen Açıklama ve Diyalog Çabası
Fuar organizatörü SIAE tarafından yapılan açıklamada, olayın Fransız makamlarının talimatıyla gerçekleştiği doğrulandı: “SIAE, fuarın açılışından önce ilgili Fransız makamlarının İsrail stantlarında sergilenen bazı ekipmanların kaldırılmasına ilişkin talimatına uydu.” Açıklamada ayrıca, “Söz konusu şirketler yine de Fuar’da sergileme yapma yetkisine sahip. Çeşitli tarafların duruma olumlu bir sonuç bulabilmesi için diyalog devam ediyor” ifadeleri yer aldı.
Bu açıklama, İsrailli şirketlerin tamamen fuardan men edilmediğini, ancak sergileme koşullarında bir kısıtlama getirildiğini ortaya koyuyor. Fransız ve İsrailli yetkililerin durumu çözme şansı hala bulunuyor ve önümüzdeki günlerde taraflar arasında görüşmelerin devam etmesi bekleniyor. Paris Hava Fuarı, bu siyasi gerilimle birlikte küresel savunma sanayiindeki jeopolitik dinamiklerin bir yansıması haline geldi.
