Fransa’da Narbonne ve Marsilya yakınlarında meydana gelen son yangınlar, ülkenin sivil güvenlik hava araçlarının yetersizliğine ilişkin tartışmaları yeniden alevlendirdi. Mevcut filonun (11 adet CL-415 Canadair, 8 adet Dash 8 Q400 ve keşif ile helikopterler) yaşlanması ve yetersiz kalması üzerine, hükümetin yangınla mücadele kapasitesini artırma arayışları devam ediyor. Bu bağlamda, geçtiğimiz Mart ayında A400M nakliye uçakları için yangın söndürme kiti tedariki konusunda Airbus ile Niyet Mektubu imzalayan Fransa, bu uçakları mevcut boşluğu doldurmak için değerlendirmeyi düşünüyor. Ancak Fransız Hava ve Uzay Kuvvetleri Komutanı General Jérôme Bellanger, A400M’lerin yangınla mücadelede kullanılmasının düşündükleri kadar basit olmadığını dile getirdi.
Fransa’nın Yangınla Mücadele Filosundaki Durum ve Modernizasyon Planları
Fransa Sivil Güvenlik ve Kriz Yönetimi Genel Müdürlüğü’nün (DGSCGC) mevcut filosu, yaşlanan ve operasyonel zorluklar yaşayan hava araçlarından oluşuyor. Özellikle ortalama yaşları yaklaşık 30 yıl olan CL-415 Canadair’lerin bakımı (MCO) büyük zorluklar yaratıyor. 2022 yılında Cumhurbaşkanı Macron, bu uçakların Kanada’nın De Havilland firmasından alınacak 16 yeni DHC-515 yangın söndürme uçağıyla değiştirileceğini duyurmuştu. Ancak o tarihten bu yana sadece 2 adet DHC-515 siparişi verildi (2028 teslim) ve 2 tanesinin daha alımı belirsizliğini koruyor.
Temmuz ayı başında yayınlanan bir parlamento raporuna göre, Fransa hükümetinin yangın söndürme amaçlı hava aracı envanterini yenileme planı değişti. Yeni plan, Canadair filosunu 2033 yılına kadar (4 adet DHC-515 de dahil olmak üzere) 16 birime çıkarmak ve 12 CL-415’in değiştirilmesini daha sonraya ertelemek. Bu gecikme, ülkenin yangınla mücadele kapasitesinde bir boşluk yaratıyor.
A400M ve Roll-on/Roll-off Yangın Söndürme Kiti
Fransa, bu boşluğu doldurmak için A400M nakliye uçaklarını ve tedarik edilecek özel kitleri kullanmayı düşünüyor. Airbus tarafından A400M’i bir yangın söndürme uçağına dönüştürmek üzere geliştirilen Roll-on/Roll-off (RORO) yangın söndürme kiti, uçakta yapısal bir değişiklik gerektirmiyor. Bu kit, Nimes-Garons üssündeki Entente-Valabre Test ve Araştırma Merkezi tarafından yürütülen yakın tarihli bir değerlendirme çalışmasında etkinliğini göstermişti.
Kitin prototipi tek bir seferde 20 ton su veya yangın geciktirici sıvı boşaltma kapasitesine sahip. Yangınla mücadele sıvısı, uçağın kargo bölümündeki bir tankta depolanıyor ve mekanik bir kol vasıtasıyla tahliye borusu aracılığıyla yerçekimi yoluyla uçaktan dışarı atılıyor. Airbus Defence and Space Proje Müdürü Sara Vargas, kiti “A400M’i hızlı bir şekilde havadan yangın söndürme uçağına dönüştürebilirsiniz, bu kiti yaklaşık 2-3 saat içinde kurabilirsiniz ve ardından kabiliyetiniz hazır olur” ifadeleriyle açıklıyor. Vargas ayrıca A400M’in yavaş ve alçaktan uçabilme ile manevra kabiliyeti sayesinde bu operasyonu çok yüksek bir güvenlik standardıyla gerçekleştirebileceğini belirtiyor.
Hava Kuvvetleri Komutanının Çekinceleri: “Bu Kadar Basit Değil”
Parlamento raporu, bu kit ile donatılmış bir A400M’in “örneğin mega yangınlara müdahale ederken” Sivil Güvenlik Teşkilatı kaynaklarını “ara sıra desteklemek” için kullanılabileceğini ve maliyetin sadece kitin satın alınması, pilot ücretleri, yakıt ve bakım olacağını öne sürüyordu. Ancak Fransız Hava ve Uzay Kuvvetleri Komutanı General Jérôme Bellanger, 9 Temmuz’da Fransız Ulusal Meclisi’nde yapılan bir oturumda durumun bu kadar basit olmadığını açıkladı.
General Bellanger, yangın söndürme kiti prototipinin Canadair’den daha yüksek performans sunduğunu kabul etse de, “Hava ve Uzay Kuvvetleri elbette bu yeni göreve katkıda bulunabilir. Ancak bu, pilotların eğitilmesini gerektirir, çünkü bu son derece özel bir görevdir. Dolayısıyla bunun arkasında altyapı, insan kaynakları, eğitim vb. unsurlar vardır. Sivil güvenlik bu konuda çok başarılıdır” dedi. Bu açıklamalar, A400M’lerin yangınla mücadelede etkin bir şekilde kullanılması için sadece teknik bir kitin yeterli olmadığını, aynı zamanda kapsamlı bir eğitim ve operasyonel altyapı değişikliği gerektirdiğini ortaya koyuyor.
Bu durum, Fransa’nın gelecekteki yangınla mücadele stratejisinde A400M’lerin ne kadar ve nasıl bir rol oynayacağına dair belirsizlikleri artırıyor.