Libya’da Halife Hafter liderliğindeki doğu hükümeti, Yunanistan, İtalya ve Malta’dan gelen bakanların yanı sıra AB Göç Komiseri Magnus Brunner’i sert bir dille kınayarak, onları “Libya egemenliğini ve diplomatik normları açıkça ihlal etmekle” suçladı. Kathimerini tarafından yapılan habere göre, heyet istenmeyen adam ilan edildi ve Bingazi’ye planlanan ziyaretleri iptal edildi.
Diplomatik Protokol İhlali Suçlaması
Bu diplomatik gerginlik, Avrupalı yetkililerin Libya’daki ziyaretlerine ülkenin BM tarafından tanınan Ulusal Birlik Hükümeti’nin (GNU) merkezi olan Trablus’tan başlamayı seçmesinin ardından patlak verdi. Bingazi’de bulunan doğu yetkilileri, bu durumu kendilerine yönelik siyasi bir aşağılama olarak değerlendirdi.
Raporlara göre, AB heyetinin uçağı Bingazi’ye iniş yaptı ancak herhangi bir toplantı yapılmadan ayrılmak zorunda kaldı. Bingazi yetkilileri, resmi bir açıklamada ziyaretin hem ulusal hukuku hem de uluslararası anlaşmaları gerekçe göstererek yabancı diplomatik giriş ve hareket için yerleşik protokolleri ihlal ettiğini belirtti. Heyete varışta içeri girmelerine izin verilmediği ve derhal ayrılmaları istendiği bildirildi.
Göç Görüşmeleri ve Gerilimin Arka Planı
Daha önce Trablus’ta Yunanistan Göç ve Sığınma Bakanı Thanos Plevris ve Komiser Brunner, Libya’dan AB’ye düzensiz göçü engelleme çabalarını görüşmek üzere GNU yetkilileriyle bir araya gelmişti. Toplantıda, göç akışlarını yönetme, ayrılışları önleme ve göçmenlerin menşe ülkelerine geri dönüşlerini kolaylaştırma konusunda Libya’ya destek vurgusu yapılmıştı. Özellikle Girit’in Doğu Libya’dan gelen düzensiz göçmenlerin baskısı altında olduğu ve konunun acilen ele alınması gerektiği belirtilmişti.
Bingazi, 2014’te ülkenin iki çatışan yönetime bölünmesinden bu yana ülkenin doğusunda hakimiyet kuran Rusya yanlısı askeri lider Halife Hafter’in fiili kontrolü altında bulunuyor. Bu bağlamda, AB hükümetleri Hafter ile özel olarak görüşmeyi beklerken, Hafter destekli hükümetin Dışişleri Bakanı ve Başbakanı, birçok üst düzey doğu yetkilisiyle görüşme davetini reddetti. Heyette bulunan Malta İçişleri Bakanı Byron Camilleri, Malta’ya döndükten sonra Facebook hesabından yaptığı açıklamada, “Maalesef Bingazi’de planlanan toplantı, yerel yetkililerle Libya’daki AB Büyükelçiliği arasındaki bir protokol sorunu nedeniyle iptal edildi” ifadelerini kullandı.
Bu olay, Libya’daki iki başlı yönetim yapısının uluslararası ilişkilerdeki karmaşıklığını ve düzensiz göç gibi kritik konularda bile diplomatik engellerin nasıl ortaya çıkabileceğini gözler önüne serdi. Avrupa Birliği’nin Libya’daki göç kriziyle mücadele çabaları, ülkedeki siyasi bölünmüşlük nedeniyle zorlu bir süreçten geçmeye devam ediyor.