İzmir Büyükşehir Belediyesi’ne bağlı Ahmet Piriştina Kent Arşivi ve Müzesi (APİKAM), kentlinin denizle olan köklü ilişkisini gözler önüne seren özel bir sergiye ev sahipliği yapıyor. “İzmir’de Eski Bir Yaz: Deniz Hamamlarından Plaja” başlıklı sergi, 19. yüzyılın sonlarından 20. yüzyılın ortalarına kadar uzanan bir dönemi kapsıyor. Bu sergi, deniz hamamları konusunda Türkiye’de yapılan ilk sergi olma özelliğini taşıyor.
Deniz Hamamlarından Modern Plajlara Geçiş
Sergi, İzmirlilerin deniz kültürünü sadece nostaljik bir anı olarak değil, aynı zamanda bilimsel bir perspektifle ele alıyor. APİKAM tarafından hazırlanan sergi, gazeteler, hatıratlar, akademik çalışmalar ve arşiv görüntülerinden derlenen zengin bir içeriğe sahip. Ziyaretçiler, sergide deniz hamamlarının nasıl birer sosyal alan haline geldiğini, bu yapıların sosyalleşme, özgürleşme ve modernleşmenin sembolü olduğunu görebiliyor.
Sergi, aynı zamanda İzmir’in modernleşme sürecindeki önemli kırılma noktalarına da değiniyor. Cumhuriyet dönemiyle birlikte kadın ve erkeklerin kamusal yaşamda daha görünür olması ve mahremiyet kavramının yeniden tanımlanması, serginin odak noktalarından biri olarak öne çıkıyor. Bu bağlamda, Atatürk’ün Florya Deniz Köşkü‘nde kadın ve erkeklerle birlikte denize girdiği anların, modern bir yaşam tarzını toplumsal alışkanlık haline getirme çabasının önemli bir göstergesi olduğu belirtiliyor.
Arşiv Görüntüleri ve Duygusal Anılar
Sergi, sadece statik fotoğraflarla sınırlı kalmıyor. APİKAM’ın “İZFAŞ Albümleri” koleksiyonundan derlenen kısa bir film, 1936 yılında İzmir’e gelen İstanbul Şehir Tiyatrosu oyuncularının İnciraltı’nda vapur gezintisi ve yüzme anlarını gösteriyor. Bu görüntüler, dönemin atmosferini ziyaretçilere aktarıyor.
Serginin açılışında konuşan APİKAM Kent Arşivi ve Müzeler Şube Müdürü Serhan Kemal Saygı, serginin İzmir’in toplumsal hafızasında önemli bir yer bıraktığını ve kentin kültürel kimliğinin bir parçası olan denizle olan ilişkisini bilimsel bir bakış açısıyla ele aldığını belirtti.
Sergiyi gezen 88 yaşındaki Fatma Engür gibi bazı ziyaretçiler ise, çocukluk ve gençlik yıllarında deniz hamamlarını bizzat kullandıklarını anlattı. Engür, eski deniz hamamlarının kadınlar ve erkekler için ayrı bölümlerden oluştuğunu ve o dönemden bu yana büyük bir değişim yaşandığını söyledi.
“İzmir’de Eski Bir Yaz: Deniz Hamamlarından Plaja” sergisi, 24 Ekim tarihine kadar APİKAM bahçesinde ziyaret edilebilir. Bu nostaljik yolculuk, İzmirlilere kendi kentlerinin kültürel evrimini yeniden keşfetme fırsatı sunuyor.
