Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Plan ve Bütçe Komisyonu’nda kabul edilen yeni bir düzenleme ile araç alım satım noter ücreti sisteminde köklü bir değişikliğe gidiliyor. Mevcut sabit (maktu) ücret uygulaması sona eriyor. Yeni düzenlemeyle birlikte, noter masrafları artık aracın satış bedeline göre oransal (nispi) olarak belirlenecek.
Yeni Sistem Nasıl İşleyecek?
Yeni yasa teklifine göre, araç alım satımında ödenecek noter harcı, aracın satış bedeli üzerinden “nispi” yani oransal bir şekilde alınacak. Bu, daha yüksek fiyata satılan araçlar için ödenecek noter masrafının da artacağı anlamına geliyor.
- Nispi Vergilendirme: Nispi vergilendirme, verginin orana dayalı olarak belirlenmesi biçimidir. Bu sistemde, vergi miktarı, aracın satış bedeli gibi bir değere göre oranlanarak hesaplanır. Aracın fiyatı ne kadar yüksek olursa, ödenecek harç miktarı da o kadar artacaktır.
Değişikliğin Temel Amacı Ne?
Bu köklü değişikliğin temel amacı, araç satış işlemlerinde gerçek değerin gösterilmesini sağlamak ve kayıt dışı ekonominin önüne geçmektir.
- Kayıt Dışı Ekonominin Engellenmesi: Mevcut uygulamada, bazı satışlar araç değerinden daha düşük fatura kesilerek veya elden para alınarak yapılıyordu. Yeni nispi harç sistemi, bu tür uygulamaları engelleyerek satış işlemlerinin gerçek bedeller üzerinden yapılmasını teşvik edecek.
- Vergi Gelirlerinin Güvence Altına Alınması: Devlet, bu sayede araç alım satım işlemlerinden elde edilen vergi gelirlerini daha şeffaf ve gerçekçi bir zemine oturtmayı ve güvence altına almayı planlıyor.
Eski Sistem Nasıldı?
Şu anki (eski) uygulamada, ikinci el araç satışı için noter masrafı, aracın fiyatından tamamen bağımsız olarak sabit (maktu) bir şekilde belirleniyordu.
- Örneğin, 2023 yılı için ikinci el araç satışlarında noter ücreti, aracın değeri ne olursa olsun 932,65 TL olarak sabitlenmişti.
Yeni düzenleme yürürlüğe girdiğinde, bu sabit ücret tarifesi tamamen ortadan kalkacak ve harçlar, aracın piyasa değerine göre dinamik olarak hesaplanmaya başlanacak.
