Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’in Ukrayna’daki savaşı sürdürme çabaları ve NATO hava/deniz sahasını insansız hava araçları, savaş uçakları ve su altı araçlarıyla sürekli test etmesi karşısında, ittifakın mevcut söylemlerin ve harcama vaatlerinin ötesine geçen kararlı ve akılcı bir tepki vermesi gerekmektedir. Etkili bir strateji, savunmaya daha fazla para harcamaktan ziyade, Putin’in zihinsel süreçlerini etkileyerek onu alt etmeye odaklanmalıdır.
21. Yüzyılın Harmel Raporu: Esnek Yanıtın Ötesinde
NATO’nun, 1967’de “kitlesel misilleme”den “esnek yanıt” stratejisine geçişe öncülük eden Harmel Raporu’nun güncel bir versiyonuna ihtiyacı var. Ancak bu yeni rapor, Putin’in davranışlarını değiştirmeyi amaçlayan aktif askeri seçeneklere odaklanmalı ve nihayetinde güvenilir bir askeri/diplomatik denge üzerinden silah kontrolü müzakerelerinin yeniden başlamasına yol açmalıdır.
Bu stratejinin temelinde, Rusçada aldatmaca anlamına gelen “maskirovka” kelimesinin tam tersini, yani şeffaf ve kararlı bir caydırıcılığı kullanmak yatar. NATO, Putin’i bozguna uğratmak, yanıltmak ve şok etmek için etkili nüfuz operasyonları ve olası askeri müdahale tehditlerini analiz etmelidir.
Madde 5’in Belirsiz Sınırları ve Gerçek Tehditler
NATO’nun temelini oluşturan 5. Madde’nin günümüzdeki “silahlı saldırı” tanımı belirsizdir. Siber saldırı, su altı kablolarının kesilmesi, silahlı savaşçıların üstten yaptığı uçuşlar, nükleer silah kullanma tehditleri veya nüfuz operasyonları gibi “diğer önlemler” bu kapsamda değerlendirilmeli ve ideal olarak her iki tarafta da bir fikir birliği sağlanmalıdır. NATO, Rusya’nın halihazırda bu sözde “silahlı saldırıları” uyguladığı gerçeğini kabul edip tepki vermelidir.
Daha İyi Düşünmek, Daha Çok Harcamaktan Önemli
Askeri Üstünlük: Tiyatro nükleer silahları hariç (ABD, İngiltere, Fransa), NATO konvansiyonel olarak Rusya’dan çok daha üstündür. Ukrayna’daki savaş, Rus generallerin yetersizliğini ve ordunun zayıflığını ortaya koymuştur. NATO, Rusya’nın sanılandan çok daha zayıf olduğunu anlamalı ve bu zayıflıkları maskirovka stratejisiyle istismar etmelidir.
Harcama Sözleri Yerine Strateji: Geçmişteki savunma harcaması taahhütleri (2014’teki GSYİH’nın %3’ü gibi) genellikle yerine getirilmemiştir. Gelecekte GSYİH’nın %5’i hedeflense bile, daha fazla harcama yerine daha iyi düşünmek ve stratejik inovasyon öne çıkmalıdır.
Coğrafi Avantajların Kullanımı: NATO, coğrafi avantajlarını kullanmalıdır:
-
- Kuzey: Finlandiya ve İsveç’in katılımı, Rusya’nın Kuzey Filosu’nun bulunduğu Kola Yarımadası’nı tehdit etme potansiyeli yaratır. Bu filo, Karadeniz filosu gibi insansız denizaltı ve hava araçlarına karşı savunmasızdır.
- Baltık: Rusya’nın ana karadan ayrı olan Kaliningrad bölgesi, özellikle Rus halkı üzerindeki nüfuz operasyonları için açık bir hedeftir.
- Karadeniz: Türkiye’nin ordusu, Romanya ve Bulgaristan ile birlikte, Rusya’nın Karadeniz’deki herhangi bir saldırısını Ukrayna’daki Rus güçlerini tehdit etme kabiliyetiyle dengeleyebilir.
İstenmeyen Çöküşleri Önlemek İçin İnovasyon
Bu yeni stratejik seçenekler, Rusya’nın izleyeceği savaş oyunu tatbikatlarında kullanılmalıdır. Rusya’nın üzerinde anlaşılan anlaşmaları ihlal eden herhangi bir hava veya deniz müdahalesine, güç kullanılarak (vurulması veya batırılması) karşılık verilmelidir.
Bu agresif caydırıcılık, gerginliği artırma riski taşısa da, Rusya’yı duraklatacak ve ilişkileri daha istikrarlı bir dengeye getirecektir. NATO, Trump yönetiminde ittifaka olan Amerikan bağlılığının belirsiz olduğu bir dönemde, bu olasılığı ortadan kaldırmak için şimdi Rusya ile yüzleşmelidir.
NATO, caydırıcılık hedeflerine ulaşmak için zekâ, inovasyon ve maskirovka kullanarak taarruza geçmeli, Putin’in hesaplarını altüst etmelidir. İttifakın, gelecekteki bir 1917 veya 1991 çöküşünü önlemek için savaş sonrası Rusya’nın nasıl bir yer olacağını şimdiden düşünmeye başlaması gerekmektedir.
