Türkiye’nin uzay araştırmaları ve teknolojisinde yeni bir sayfa açan Fergani Uzay Ekibi, tamamen milli imkanlarla geliştirdiği yörünge transfer aracını uzaya başarıyla gönderdi. Bu üstün başarının ardından, milli hibrit motor teknolojisiyle gerçekleştirilen kritik manevralar, uzay alanında öncü olma yolunda önemli bir adım oluşturdu.
28 Kasım 2025 tarihinde Kaliforniya’daki Vandenberg Uzay Üssü’nden gerçekleştirilen fırlatma, SpaceX Falcon 9 taşıyıcı roketiyle yapıldı. Uzay fırlatma sonrasında, Türkiye’nin geliştirdiği ilk YTA, dünya genelinde bir ilki temsil eden hibrit motor ateşleme operasyonunu gerçekleştirmek için hazırlıklarını tamamladı ve başarıyla hayata geçirdi. Bu hareket, Türkiye’nin kendi geliştirdiği hibrit motor teknolojisini kullanarak yörünge değiştirmeyi başaran ilk ülke olmasını sağladı.
Dünyada Bir İlk: Hibrit Motorun Yörünge Manevrası
Uygulama 6 Aralık 2025 saat 07:46’da devreye alınan ana hibrit itki sistemiyle başladı ve yaklaşık 35 saniye süren kusursuz bir ateşleme gerçekleştirildi. Bu operasyon sonucunda, araç mevcut 530 km irtifadaki dairesel yörüngeden çıkıp, 720 km yüksekliğe sahip eliptik bir yörüngeye geçti. Bu, sadece Türkiye’nin değil, tüm dünya ülkelerinin uzay teknolojilerinde kaydettiği önemli bir gelişmeyi temsil ediyor. Hibrit roket motorları, daha güvenli, daha basit ve maliyet açısından avantajlı yapılarıyla, geleceğin uzay görevleri için büyük potansiyele sahip teknolojiler olarak öne çıkıyor.
İlk Uydu Teslimi ve Yörünge İşlemi
Yörünge değişikliği operasyonunun ardından, ikinci aşama olarak küp uydu bırakma işlemi başladı. Türkiye saati ile 11:35’te başlatılan süreçte, FRG-10D1 uydusu başarıyla ayrıldı ve hedef yörüngeye yerleşti. Bu, Türkiye’nin uzayda kendi yapımı ve tasarımı olan uydularla ilk yörünge operasyonu olarak tarih kitaplarına geçti.
Milli Kaynaklar ve Yerli Teknolojiyle Uzayda İlerleme
AHİT adı verilen uçuş bilgisayarı, aviyonik sistemleri, güç dağıtım birimleri ve termal kontrol altyapısı, tamamen Fergani Uzay mühendislerinin yerli tasarımları ve üretimleriyle inşa edildi. Bu gelişmeler, Türkiye’yi hibrit motor denemesini gerçekleştiren az sayıdaki ülkeden biri hale getirirken, uzay teknolojilerinde bağımsızlık ve sürdürülebilirlik yolunda büyük bir adım olmuştur.
Gelecek İçin Hedefler ve Stratejik Planlar
Fergani Uzay’ın temel hedeflerinden biri, inşa ettiği altyapı ve teknolojiler sayesinde ‘Uluğ Bey Küresel Konumlama Sistemi’ni geliştirmektir. Bu sistemle, farklı irtifalardaki uydu takımlarını kendi araçlarıyla yörüngeye yerleştirme yeteneği kazanılacak. Önümüzdeki 5 yılda 100’den fazla uyduyu uzaya göndermeyi planlayan şirket, hem Türkiye hem de dost ve kardeş ülkelere bağımsız konumlandırma ve uzay lojistiği hizmetleri sunmayı amaçlıyor. Ayrıca, geliştirmekte olduğu fırlatma sistemleriyle, yakın gelecekte küresel anlamda uzaya erişimde bağımsız olmayı hedefliyor.
