Türkiye’ye Net Doğrudan Yatırım Girişi 200 Milyon Dolara Geriledi

İstanbul Boğazı ve liman üzerinde azalan yatırım akışını ve 200 milyon dolara gerileyen net girişi anlatan temsili haber manşeti

Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfının (TEPAV) 2026 yılı üçüncü çeyrek Doğrudan Yatırımlar Bülteni, Türkiye’ye yönelen yabancı sermaye ile Türk yatırımcıların yurt dışına yaptığı yatırımlar arasındaki farkın daraldığını ortaya koydu. Temmuz-eylül döneminde Türkiye’ye 3,6 milyar dolar doğrudan yatırım gelirken Türkiye’den yurt dışına 1,9 milyar dolarlık yatırım yapıldı. Böylece çeyreklik net doğrudan yatırım girişi, geçen yılın aynı dönemindeki 2,4 milyar dolardan 1,7 milyar dolara geriledi.

Son 12 aylık net yatırım girişi 200 milyon dolara indi

TEPAV’ın 20 Kasım 2026’da yayımladığı verilere göre eylül itibarıyla son 12 aylık dönemde Türkiye’ye 10,1 milyar dolar doğrudan yatırım girişi gerçekleşti. Aynı dönemde Türkiye’den diğer ülkelere yönelen doğrudan yatırım tutarı 9,9 milyar dolara ulaştı. İki kalem arasındaki fark olan yıllık net giriş yalnızca 200 milyon dolar olarak hesaplandı.

Bu tutar, bültende yer alan ve 2007’den başlayan veri döneminin en düşük net doğrudan yatırım girişi oldu. Dolayısıyla açıklanan 200 milyon dolar rakamı yalnızca üçüncü çeyreğe değil, eylül sonunda tamamlanan son 12 aylık döneme ait. İki dönemin karıştırılmaması, verinin doğru değerlendirilmesi açısından önemli.

Gayrimenkul hariç sermaye hareketleri daha zayıf

Üçüncü çeyrekte gayrimenkul kaynaklı net girişler dışarıda bırakıldığında doğrudan yatırımlardan sağlanan net sermaye girişi 900 milyon dolar oldu. Son 12 aylık dönemde ise aynı hesaplamada 2,7 milyar dolarlık net sermaye çıkışı görüldü. Bu ayrışma, gayrimenkul işlemlerinin Türkiye’nin doğrudan yatırım dengesinde önemli bir etkisi bulunduğunu gösteriyor.

Doğrudan yatırımların yalnızca yeni fabrika veya üretim tesisi kurulmasından oluşmadığı, şirket sermayesi, grup içi finansman ve gayrimenkul gibi farklı bileşenleri de kapsadığı dikkate alınmalı. Bu nedenle net giriş rakamı yatırım faaliyetlerinin niteliğine ilişkin sektör verileriyle birlikte inceleniyor.

Yabancı yatırımda imalat sektörü ilk sırada

Türkiye’ye üçüncü çeyrekte yönelen doğrudan yabancı yatırımların sektörlere göre dağılımında imalat sanayisi yüzde 39,6 payla ilk sırada yer aldı. Bilgi ve iletişim sektörü ise yüzde 20,1 ile ikinci sırada bulundu. Geçen yılın aynı dönemine kıyasla imalatın payı yükselirken bilgi ve iletişim ile toptan ve perakende ticaret sektörlerinin toplam içindeki ağırlığı azaldı.

İmalatın öne çıkması, sanayiye yönelik sermaye girişlerinin yatırım bileşimi açısından önemli bir konumda olduğunu ortaya koyuyor. Bununla birlikte sektör paylarındaki değişim, tek başına üretim kapasitesinin aynı oranda genişlediği anlamına gelmiyor.

Türkiye’ye en fazla doğrudan yatırım Kazakistan’dan

Kaynak ülkelere göre doğrudan yabancı yatırım girişlerinde Kazakistan yüzde 20,3’lük payla ilk sırada yer aldı. Çin, ABD, Fransa, İrlanda ve Hong Kong kaynaklı yatırım tutarlarında da önceki yılın aynı dönemine göre artış kaydedildi. Yatırımların kaynak ülkelerine göre farklılaşması, Türkiye’nin uluslararası sermaye ilişkilerinin geniş bir coğrafyaya yayıldığını gösterdi.

Yabancı sermayeli şirket kuruluşları yüzde 14,4 arttı

Yılın üçüncü çeyreğinde Türkiye’de kurulan yabancı sermayeli şirketlerin sayısı yıllık yüzde 14,4 yükseldi. Yeni kurulan yabancı sermayeli anonim şirketlerde bilgisayar programlama faaliyetleri, limited şirketlerde ise uzmanlaşmamış toptan ticaret ön plana çıktı. Limited şirketlerde en fazla kuruluşun yapıldığı ilk beş faaliyet grubunun tamamında yıllık artış kaydedildi.

Yeni yabancı sermayeli şirketlerin yüzde 44,5’i İstanbul’da kuruldu. Ortakların ülkelerine göre dağılımında Suriye ortaklı şirketler sayıca ilk sırada yer aldı. Şirket kuruluş sayısındaki artışın, ülkeye giriş yapan toplam doğrudan yatırımın parasal büyüklüğündeki hareketten farklı bir gösterge olduğu unutulmamalı.

Yabancılara konut satışında İstanbul ve Antalya öne çıktı

Üçüncü çeyrekte yabancılara 6 bin 225 konut satıldı. Bu sayı geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 3,9 artış anlamına geliyor. Satışların yüzde 39,8’i İstanbul’da, yüzde 30,9’u Antalya’da gerçekleşti. İki ilin toplam payı yüzde 70,7’ye ulaşarak yabancı konut alımlarındaki coğrafi yoğunlaşmayı ortaya koydu.

Alıcıların vatandaşlığına göre Rusya 1.125 konutla ilk sırada yer aldı. Rusya’yı 488 konutla İran ve 450 konutla Ukrayna vatandaşları izledi. Konut alımlarındaki bu dağılım, doğrudan yatırım istatistiklerinin gayrimenkul boyutunun da dikkatle izlenmesini gerektiriyor.

Türklerin yurt dışı gayrimenkul yatırımı 2,4 milyar dolar

Türkiye’den yurt dışına yönelen doğrudan yatırımlarda gayrimenkul, üçüncü çeyrekte yüzde 34,5’lik payla ilk sıradaki yerini korudu. Bununla birlikte sektörün payı geçen yılın aynı dönemine göre azaldı. Hollanda’ya yönelik doğrudan yatırımlar 466 milyon dolardan 161 milyon dolara düşerken İtalya, Romanya ve İsviçre’ye yönelik yatırımlarda yükseliş görüldü.

Türk yatırımcıların yurt dışındaki gayrimenkul yatırımları, eylül itibarıyla son 12 aylık dönemde 2,4 milyar dolara geriledi. Buna rağmen söz konusu tutar, 2017-2021 dönemindeki yıllık ortalamanın dokuz katından fazla oldu. TEPAV, Avrupa’daki bazı oturum ve yatırım programları ile Dubai’deki vergi avantajlarının yurt dışı gayrimenkul talebini destekleyen etkenler arasında bulunduğunu belirtti.

Yatırım dengesinde kalıcı iyileşme izlenecek

TEPAV’ın son bülteni, Türkiye’ye gerçekleşen doğrudan yatırım girişlerinin sürmesine karşın yurt dışına yönelen yatırımların da yüksek seviyelerde kalması nedeniyle net dengenin daraldığını gösteriyor. Net girişin 200 milyon dolara inmesi, dış sermaye hareketleri açısından önemli bir uyarı niteliği taşıyor; ancak bu sonuç, Türkiye’ye yabancı yatırım yapılmadığı anlamına gelmiyor.

Önümüzdeki dönemde üretime dönük yatırımların payı, yatırım ortamına ilişkin beklentiler ve Türk yatırımcıların yurt dışına yönelme eğilimi, doğrudan yatırım dengesinin seyrini belirleyecek. Yatırım miktarları kadar sermayenin hangi sektörlere ve projelere yöneldiği de ekonomik etkilerin değerlendirilmesinde önemini koruyacak.