Elektrik iletiminin dünyasına yayılan gürültüler artık sadece doğa sesleriyle sınırlı değil. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı, yüksek gerilim hatlarındaki güvenlik yükünü artırmak amacıyla yeni bir katman devreye alıyor. TEİAŞ ile Bilkent Üniversitesi’nin ortak çalışmasıyla geliştirilen Dinamik Akustik Sistem (DAS), 76 bin kilometreden fazla hat üzerinde gerçek zamanlı izleme sağlıyor.
Bu sistem, sadece sesleri tespit etmekle kalmıyor; aynı zamanda gelen sinyalleri derinlemesine analiz eden bir merkez görevi görüyor. Rüzgârın uğultusu, kuş şakırtısı ya da hırsızların tornavida, çekiç ve matkap seslerini birbirinden ayırt edebilen gelişmiş sensörler, tamamen yerli ve milli olan yazılımla birleşerek en ufak metal tıkırtısını bile tehdit olarak değerlendirip güvenlik merkezine iletiyor.
Hırsızın koordinatı anında cepte. Bir ihlal tespit edildiğinde DAS, yalnızca alarm vermez; olayın meydana geldiği bölgenin koordinatlarını TEİAŞ saha ekipleri ve emniyet birimlerine doğrudan iletir. Böylece güvenlik güçleri, geniş alanlarda tarama yapmak yerine sistemin işaret ettiği noktaya odaklanarak hızlı müdahale imkanı bulur. Bu sayede müdahale süresi önceki döneme göre kayda değer bir hız kazanır.
Aralık sonu itibarıyla Türkiye’deki 2 binden fazla yüksek gerilim hattı DAS ile donatılmış durumda. Toplamda 76 bin 701 kilometrelik bir alanı kapsayan bu sistem, elektrik şebekesinin kesintisiz ve güvenli işlemesini destekleyen kritik bir yapı taşı olarak öne çıkıyor. TÜRK mühendislerin öncülüğünde yürütülen Ar-Ge çalışmalarıyla geliştirilen DAS’ın donanımı ve yazılımı, enerji altyapısının korunmasında yeni bir dönemi başlatıyor.
