İzmir’in bereketli topraklarında, geleneksel tarım modern teknolojiyle birleşerek yeni bir başarı öyküsüne dönüşüyor. İzmir Büyükşehir Belediyesi’nin sağladığı fide desteğiyle Türkiye’nin ilk şekersiz stevia (şeker otu) gazozunu üreterek dikkatleri üzerine çeken Güzelbahçe Çamlı Üretim ve Pazarlama Kooperatifi, şimdi de üretim kapasitesini artıracak stratejik bir yatırıma kavuştu. Büyük çoğunluğunu kadınların oluşturduğu üreticiler, talep ettikleri modern kurutma makinesine kavuşarak “yerinde kalkınma” hedefinde dev bir adım attı.
Kadın Üreticilerin Elinde Katma Değerli Dönüşüm
İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Dr. Cemil Tugay’ın kırsal kalkınma vizyonu doğrultusunda şekillenen destekler, sadece hammadde sağlamakla kalmıyor, aynı zamanda ürünün işlenerek değer kazanmasını sağlıyor. Üyelerinin dörtte üçü kadınlardan oluşan Çamlı Kooperatifi, Başkan Tugay’a ilettikleri kurutma makinesi talebinin kısa sürede karşılık bulmasıyla üretimde yeni bir döneme geçti. Teslim edilen 80 tepsili ve dört kabinli kurutma makinesi; stevia bitkisinin yanı sıra istiridye mantarı, domates ve tarhana gibi ürünlerin raf ömrünü uzatırken, hijyenik ve standart üretim imkânı sunuyor.
Ziraat mühendisi Hilal Balcıoğlu, sürecin başlangıcını hatırlatarak 2025 yılında verilen 15 bin stevia fidesinin bugün katma değerli bir içeceğe dönüştüğünü belirtti. Balcıoğlu, “Satılamayan taze ürünler artık çöpe gitmeyecek; bu makine sayesinde kurutularak yıl boyu pazarlanabilecek” diyerek desteğin ekonomik sürdürülebilirliğine dikkat çekti.
Geleneksel Yöntemlerden Endüstriyel Hijyene
Kooperatifin kurucu üyelerinden gıda mühendisi Işık Şahbaz, teknolojik dönüşümün önemini vurguladı. Daha önce ev koşullarında, güneş veya gölge altında yapılan kurutma işlemlerinde ürün standardını korumanın imkânsız olduğunu belirten Şahbaz, yeni makine ile tek tip, yüksek kaliteli ve hijyenik ürünler elde edeceklerini ifade etti. Bu durum, Çamlı’nın yerel ürünlerinin ulusal pazarda bir “marka” olarak konumlanmasının önünü açıyor.
“Köyde Kalmak, Toprağı İşlemek Demek”
Desteğin en duygusal ve stratejik boyutu ise yerinde istihdam. Kooperatif üyesi Sine Köse’nin “Bu destekler köyde yaşamaya devam etmek için fırsat yaratıyor” sözleri, kırsaldan kente göçün engellenmesindeki kritik rolü özetliyor. Toprağını işleyen ve emeğinin karşılığını alan Çamlı halkı, kendi köylerinde bir üretim ekosistemi kurmanın gururunu yaşıyor. Özellikle kadınların iş gücüne katılımı, mahalle muhtarı Ebru Günay Köse’nin de belirttiği gibi, sosyal kalkınmanın motoru haline gelmiş durumda.
Markalaşma Yolunda Emin Adımlar
Ayşe Özgen gibi kadın üreticilerin “Biz kadınlar önümüz açıldığında çok güzel işler başarırız” mesajı, İzmir’in kırsalındaki potansiyeli simgeliyor. Kurutulan kekikler, mantarlar ve stevia yaprakları artık sadece birer tarım ürünü değil, Çamlı’nın yükselen markasının birer parçası.
İzmir Büyükşehir Belediyesi, sadece makine veya fide vererek değil, üreticinin ihtiyaç analizlerini doğru yaparak ve saha çalışmalarını titizlikle yürüterek kooperatiflerin gerçek birer ticari aktöre dönüşmesini sağlıyor. Çamlı’da tütmeye başlayan bu bacasız sanayi, Türkiye’nin diğer köylerine de örnek olacak bir dayanışma modeli sunuyor. Stevia gazozu ile başlayan bu yenilikçi yolculuk, kurutma teknolojisiyle birleşerek İzmirli çiftçinin geleceğe daha güvenle bakmasını sağlıyor.