Bu hafta Wall Street Journal’da yayımlanan yeni bir habere göre Rusya, Putin’in insan ömrünü uzatma gayesini gerçeğe dönüştürebilmek için yaklaşık 26 milyar dolarlık dev bir program başlatmış durumda. Kremlin tarafından desteklenen bu girişim; gen tedavilerinden laboratuvarda organ üretimine, biyobaskı teknolojilerinden hayvanlarda organ geliştirme çalışmalarına kadar oldukça geniş bir araştırma yelpazesini kapsıyor. Putin’in Xi Jinping ile yaptığı bir görüşmede insanların gelecekte organlarını değiştirerek adeta ölümsüzlüğe yaklaşabileceğini söyleyen Putin’in sözleri o dönemde ilginç bir sohbet konusu olarak değerlendirilmişti. Ancak son gelişmeler, Rusya’nın bu hedef doğrultusunda ciddi kaynaklar ayırdığını gösteriyor.
Rusya, Somut Projeler Ortaya Çıkarmaya Başlamış Durumda
Rus hükümeti geçtiğimiz ay yaptığı açıklamada, bilim insanlarının hücresel yaşlanmayı yavaşlatmayı amaçlayan yeni bir gen tedavisi üzerinde çalıştığını duyurdu. “Sağlığı Koruma Teknolojileri” programı kapsamında geliştirilen bu tedavinin, yaşlanma sürecine doğrudan müdahale edebilecek en umut verici projelerden biri olduğu belirtiliyor. Yetkililer, söz konusu çalışmaların önümüzdeki yıllarda çeşitli klinik uygulamalara dönüşmesini hedefliyor.
Rusya’nın uzun yaşam programında öne çıkan bir diğer alan ise laboratuvar ortamında insan organları üretmek. Bu kapsamda bilim insanları, biyobaskı adı verilen teknolojiyle canlı dokuların üç boyutlu yazıcılar kullanılarak üretilmesi üzerinde çalışıyor. Rus araştırmacılar bugüne kadar insan kıkırdak dokusu ve fare tiroit bezi üretmeyi başardıklarını söylüyor. Nihai hedef ise 2030 yılına kadar insanlarda kullanılabilecek işlevsel organlar geliştirmek.
Bunun yanında ksenotransplantasyon olarak bilinen ve hayvanlarda insan organları büyütülmesini amaçlayan çalışmalar da sürdürülüyor. Rusya’daki araştırmalar özellikle “mini domuz” olarak adlandırılan özel bir domuz türüne odaklanıyor. İnsanlarla genetik açıdan daha uyumlu kabul edilen bu hayvanların gelecekte organ üretimi için kullanılabileceği düşünülüyor.
Projenin Başında Rus Fizikçi Mikhail Kovalchuk ve Putin’in Kızı Var
Ancak Batı dünyası hâlâ bu projelere şüpheyle yaklaşıyor. Çünkü Rusya tarafından duyurulan pek çok çalışma, uluslararası bilim dergilerinde yayımlanan bağımsız araştırmalarla henüz yeterince desteklenmiş değil. Bazı uzmanlar, açıklanan hedeflerin mevcut bilimsel gelişmelerin oldukça ilerisinde olduğunu düşünüyor. Rus biyobaskı teknolojilerinin öncülerinden Alexander Ostrovskiy de bu konuda şüphelerini dile getiren isimler arasında yer alıyor. Ülkesinden ayrıldıktan sonra açıklamalarda bulunan Ostrovskiy, bilimsel sonuçların güvenilir kabul edilebilmesi için uluslararası yayınlarla desteklenmesi gerektiğini söylüyor. Ona göre şu ana kadar açıklanan hedeflerin önemli bir kısmı somut sonuçlardan çok geleceğe yönelik beklentileri yansıtıyor.
Bu hedeflerin ne kadar gerçekçi olduğu tartışmaya açık olsa da Rusya’nın Putin’in de ittirmesiyle bu alanda sınırları zorlamaya çalıştığı açık. Devlet başkanının bu konudaki kişisel ilgisi, artık devlet politikalarına da yön veriyor. Bu yüzden Rusya, insan ömrünü uzatma konusunda en yüksek potansiyele sahip ülkelerden biri hâline gelmiş durumda.
