Ticaret Bakanlığı, teknolojinin hızla ilerlemesiyle birlikte her gün binlerce reklam ve ilana maruz kalan vatandaşları aldatıcı ticari uygulamalardan korumak amacıyla tarihi bir düzenlemeye imza attı. Ticari Reklam ve Haksız Ticari Uygulamalar Yönetmeliği’nde yapılan köklü değişiklikler Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girdi. 1 Ağustos 2026 tarihi itibarıyla tamamen uygulanmaya başlanacak olan yeni kurallar; hedefli reklamcılıktan yapay zekaya, sosyal medya etkileyicilerinden takviye edici gıdalara kadar ticari hayatın tüm aktörlerini çok sıkı bir yasal çerçeveye alıyor.
Çocuklara Hedefli Reklam Yasaklandı Ve Şeffaflık Şartı Getirildi
İnternet kullanıcılarının dijital ayak izlerini ve kişisel verilerini inceleyerek kişiye özel ilanlar sunan hedefli reklamcılık uygulamalarına sıkı denetimler getirildi. Reklam verenler artık tüketicilere bu içeriklerin hangi algoritmik kriterlere göre karşılarına çıkarıldığını ve bu tercihleri nasıl değiştirebileceklerini açık ve kolay erişilebilir şekilde göstermek zorunda olacak. En radikal adımlardan biri ise en savunmasız kitle olan çocuklara yönelik atıldı; çocukların kişisel verileri üzerinden profilleme yapılarak hedefli reklam sunulması tamamen yasaklandı.
Sosyal Medya Paylaşımlarında Gizli Reklam Dönemi Bitti
Kamuoyunda influencer olarak adlandırılan sosyal medya etkileyicilerinin içerikleri de yeni yasal mevzuata dahil edildi. Fenomenler, yaptıkları paylaşımlardan herhangi bir maddi kazanç, indirimli ürün, ücretsiz hizmet ya da bir organizasyona bedelsiz katılım gibi bir menfaat elde ediyorlarsa, bu durumu izleyicilerine gizleyemeyecekler. Paylaşımlarda ‘reklam’ veya ‘tanıtım’ gibi ibarelerin herkes tarafından net bir biçimde anlaşılabilecek şekilde kullanılması yasal bir zorunluluk haline getirildi.
İndirimli Satışlara On Gün Kuralı Ve Koşullu Satış Düzenlemesi
Tüketicilerin sıkça karşılaştığı indirim kampanyalarındaki suiistimallerin önüne geçmek amacıyla fiyatlandırma politikaları yeniden tanımlandı. Bir ürünün indirimli satış reklamında, indirim başlangıcından önceki son 10 gün içinde uygulanan en düşük fiyat esas alınacak ve bu fiyatın üzeri çizilerek yeni etiket sunulabilecek. Meyve ve sebze gibi çabuk bozulabilen ürünlerde ise indirimden hemen önceki fiyat baz alınacak. Ayrıca tüketicilere indirim sağlamak için belli şartlar koşan koşullu satışlar da artık indirimli satış kurallarına tabi tutulacak.
Sanal Karakterlere Yapay Zeka Logosu Geliyor
Gelişen teknolojiyle birlikte reklamlarda sıkça karşımıza çıkan, insandan ayırt edilmesi imkansız yapay zeka ürünü dijital karakterlerin kullanılması durumunda, bu durumun izleyiciye açıkça belirtilmesi zorunlu kılındı. Gerçek bir insanın yapay zeka teknolojisiyle üretilmiş dijital kopyasının, bir ürünü bizzat denemiş gibi gösterilerek tavsiyede bulunduğu reklamların yapılması ise tamamen yasaklandı. Öte yandan, şikayet sitelerinde satıcıların kendilerini savunmaları için tanınan 72 saatlik cevap verme süresi kriz anlarında mağduriyetlerin büyümesini engellemek amacıyla 48 saate düşürüldü.
Çevre Dostu İbaresi Kanıtlanacak Ve Şans Oyunları Yasaklanacak
Çevresel iddialar barındıran reklamlarda ‘doğa dostu’ veya ‘yeşil ürün’ gibi genel geçer yuvarlak ifadelerin içi boş şekilde kullanılması engellendi. Bu iddiaların ürünün yaşam döngüsünün hangi evresine ait olduğu netleştirilecek ve üniversiteler ya da bağımsız akredite kurumlardan alınacak resmi belgelerle ispatlanması istenecek. Ayrıca kumar, yasa dışı bahis, astrolog, medyum ve falcı reklamlarının kapsamı genişletilerek tüm yasa dışı şans oyunları da kesin bir dille reklam yasağı kapsamına alındı.
Takviye Gıdalara Karşı Akademik Unvan İstismarı Önleniyor
Sağlık sektörünü yakından ilgilendiren yeni kurallarla birlikte, takviye edici gıdaların normal besinlerin yerine geçebileceği algısını yaratan reklam stratejileri sonlandırıldı. Tüketicilerin bilgi eksikliğini istismar eden aldatıcı akademik unvan kullanımları yasaklanırken, satın alma sürecinin resmi olarak doğrulanamadığı internet sitelerindeki sahte tüketici yorumlarının yayınlanması da tamamen engellendi. Artık tüm gerçek tüketici değerlendirmeleri; hizmet, teslimat ve satıcı gibi kategorilere ayrılarak aynı alanda şeffafça sergilenecek.
