İngiltere’de emeklilik sistemini doğrudan ilgilendiren yeni bir seçim vaadi gündeme geldi. Restore Britain, iktidara gelmesi halinde devlet emeklilik maaşlarının yıllık artışını belirleyen “triple lock” uygulamasını kaldıracağını açıkladı.
Partinin bu hafta yayımladığı ekonomi politikası belgesine göre mevcut sistemin yerine emekli maaşlarının Tüketici Fiyat Endeksi’ne (CPI) bağlandığı yeni bir model getirilecek. Planın temel gerekçesini ise kamu maliyesindeki yükün azaltılması oluşturuyor.
Triple Lock Sistemi Nasıl İşliyor?
İngiltere’de mevcut sistem kapsamında devlet emeklilik maaşlarının yıllık artışı üç göstergeden biri esas alınarak belirleniyor. Bunlar enflasyon, ortalama ücretlerdeki artış ve yüzde 2,5’lik taban oran olarak uygulanıyor.
Üç göstergeden hangisi daha yüksekse emekli maaşlarına o oranda zam yapılıyor. Böylece enflasyon veya ücret artışlarının düşük kaldığı dönemlerde dahi emeklilere en az yüzde 2,5 oranında artış güvencesi sağlanıyor.
Restore Britain ise bu üçlü koruma mekanizmasını kaldırarak maaş artışlarını yalnızca tüketici enflasyonuna endekslemeyi planlıyor. Mevcut verilere göre CPI enflasyonu yüzde 2,6 seviyesinde bulunuyor.
Maaşlar Yalnızca Enflasyona Endekslenecek
Restore Britain’ın “The Wealth of Our Nation” adlı politika belgesinde, devlet emeklilik maaşlarının korunmaya devam edeceği savunuluyor. Ancak önerilen modelde ücret artışları ve yüzde 2,5’lik taban oran devre dışı bırakılacak.
Parti, emekli maaşlarının CPI enflasyonuna göre artırılmasıyla satın alma gücünün korunacağını öne sürüyor. Bununla birlikte yeni sistem, enflasyonun ortalama ücret artışının veya yüzde 2,5’lik oranın altında kaldığı dönemlerde emeklilerin daha düşük zam alması anlamına gelebilecek.
Hazineye Milyarlarca Sterlin Tasarruf Hedefi
Restore Britain, triple lock uygulamasının kaldırılmasının kamu bütçesine önemli miktarda kaynak sağlayacağını hesaplıyor.
Partinin tahminlerine göre değişiklik, İngiltere Hazinesi’ne yıllık 2 milyar ila 3,5 milyar sterlin arasında tasarruf sağlayabilir. Uzun vadede bileşik etkinin daha yüksek olacağı belirtilirken, 10 yıllık dönemde toplam tasarrufun 25 ila 30 milyar sterline ulaşabileceği öne sürülüyor.
Rupert Lowe: “Zor Bir Karar”
Restore Britain lideri Rupert Lowe, triple lock sisteminin kaldırılmasının siyasi açıdan kolay bir adım olmadığını kabul etti.
Lowe, kararın partisinin seçimlerde daha fazla oy kazanmasına katkı sağlamayabileceğini belirterek bunun “zor bir karar” olduğunu ifade etti. Buna rağmen parti lideri, kamu maliyesinde sürdürülebilirliği sağlamanın gelecek nesillere daha güçlü bir ülke bırakmak açısından gerekli olduğunu savundu.
Büyük Partiler Triple Lock Sistemini Savunuyor
Triple lock uygulaması, İngiltere’de emeklilerin gelirlerini doğrudan etkilediği için siyasi tartışmaların önemli başlıkları arasında yer alıyor.
Kaynak habere göre Yeşiller Partisi dışında İngiltere’nin büyük siyasi partileri mevcut sistemi koruma yönünde taahhütte bulundu. Reform UK lideri Nigel Farage da daha önce uygulamanın geleceğinin tartışılabileceğini belirtmişti.
Ancak Farage, 2026’nın başlarında triple lock sisteminin korunacağını açıklayarak çalışanların ilerleyen yaşlarında emeklerinin karşılığını almaları gerektiğini savundu. Reform UK’nin Hazine Sözcüsü Robert Jenrick de sistemin korunması gerektiğini ifade etti.
Restore Britain’ın önerisi ise seçim gerçekleşmesi halinde İngiltere’de emeklilik maaşlarının belirlenme yönteminde önemli bir değişiklik anlamına gelecek.
