Hırvatistan’da Zagreb ile Split arasındaki demiryolu bağlantısında yeni dönem başladı. Končar tarafından üretilen ilk hibrit tren, 15 Eylül 2026’da yolcu seferine çıkarıldı. Altı trenlik ilk sipariş kapsamında geliştirilen yeni araçlar, 2004 yılından bu yana hatta kullanılan devrilme mekanizmalı trenlerin yerini alacak.
HŽ Putnički prijevoz (HŽPP) tarafından işletilen Zagreb-Split hattında kullanılmaya başlanan elektro-dizel tren, güzergâhın hem elektrikli hem de elektriksiz bölümlerini tek bir tren setiyle geçebiliyor.
Tren 429 Kilometrelik Hattın Tamamında Çalışabiliyor
Zagreb ile Split arasındaki demiryolu hattı toplam 429 kilometre uzunluğa sahip. Güzergâhın Zagreb ile Oštarije arasındaki 103 kilometrelik bölümü elektrikli sistemle işletilirken, Oštarije’den Split’e kadar uzanan 326 kilometrelik bölümde elektrifikasyon bulunmuyor.
Končar’ın geliştirdiği hibrit tren, elektrikli bölümde enerjisini havai hatlardan alıyor. Oštarije’den sonra ise dizel motorlarını devreye sokarak yolculuğa devam ediyor. Böylece tren değiştirmeye gerek kalmadan hattın tamamında ulaşım sağlanabiliyor.
Trenin dizel bölümünde toplam gücü 1,2 megavatın üzerinde olan iki motor bulunuyor. HŽPP tarafından açıklanan azami hız ise saatte 160 kilometre.
150 Yolcu Kapasiteli Yeni Tren
Yeni trenler toplam 150 yolcu taşıyabiliyor. Bunun 12 koltuğu birinci sınıfta, 138 koltuğu ise ikinci sınıfta yer alıyor. Yolculara ücretsiz Wi-Fi ve koltuk yanında elektrik prizleri sunulurken, istasyon bilgileri sesli ve görsel sistemlerle aktarılıyor.
Trende ayrıca video ekranları, güvenlik kameraları, içecek ve atıştırmalık otomatları bulunuyor. Tekerlekli sandalye kullanıcıları için rampalar ve uygun donanıma sahip tuvalet de trenin erişilebilirlik özellikleri arasında yer alıyor. Bisikletler için de özel alan ayrılıyor.
Birden fazla tren setinin birbirine bağlanarak işletilebilmesi sayesinde talebin yükseldiği dönemlerde kapasitenin artırılması hedefleniyor.
2004’ten Bu Yana Kullanılan Trenler Değiştirilecek
HŽPP ile Končar – Električna vozila arasında yeni trenlerin satın alınmasına ilişkin sözleşme 23 Temmuz 2024’te imzalandı. Avrupa Yatırım Bankası tarafından sağlanan finansman kapsamında gerçekleştirilen anlaşmanın değeri 57,3 milyon avro oldu.
Sipariş, Zagreb-Split arasında 2004 yılından bu yana çalışan eski trenlerin kademeli olarak değiştirilmesini amaçlıyor. İlk trenin yaklaşık iki yıl içinde hizmete girmesi planlanırken, ardından her ay bir trenin daha filoya katılması öngörülmüştü.
HŽPP, 2026 yılının sonuna kadar altı trenin tamamının hatta kullanılmasını hedefliyor. İlk aracın 15 Eylül’de yolcu taşımaya başlamasıyla birlikte programın ilk aşaması tamamlanmış oldu.
Aralık Ayında Sefer Sayısı Artacak
HŽPP yönetimi, yeni trenlerin devreye girmesiyle birlikte Zagreb-Split hattındaki hizmetlerin de genişletileceğini açıkladı. Aralık ayından itibaren Zagreb’den günde iki, Split’ten de günde iki sefer düzenlenmesi planlanıyor.
Buna ek olarak cuma günleri Zagreb’den, pazar günleri ise Split’ten gece treni seferlerinin gerçekleştirilmesi öngörülüyor. Yeni trenlerin daha yüksek konfor ve kapasite sunmasıyla uzun mesafeli demiryolu ulaşımının kullanımının artırılması hedefleniyor.
Sekiz Saatlik Yolculuk İçin Altyapı Çalışması
Yeni trenin hizmete girmesiyle birlikte Zagreb-Split arasındaki yaklaşık sekiz saatlik yolculuğun süresi de gündeme geldi. Split-Dalmaçya Valisi Blaženko Boban, yeni trenin konforunu olumlu değerlendirirken, yolculuk süresinin kısaltılması için altyapının geliştirilmesi gerektiğini belirtti.
Hırvatistan Denizcilik, Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı da Zagreb-Split demiryolu koridorunun geliştirilmesine yönelik teknik çalışmanın ihale edildiğini açıkladı. Çalışmada hattın ve daha geniş demiryolu koridorunun gelecekte nasıl geliştirilebileceğine yönelik teknik çözümler hazırlanacak.
Demiryollarından sorumlu Devlet Sekreteri Žarko Tušek, projenin kapsamlı bir yatırım gerektirdiğini ve çalışmaların beş ila 10 yıllık bir döneme yayılabileceğini ifade etti.
Končar Yerli Üretimle Filoyu Genişletiyor
Yeni trenlerin geliştirilmesi ve üretiminde Končar’ın yanı sıra çok sayıda Hırvat şirketi de görev aldı. Končar Yönetim Kurulu Başkanı Gordan Kolak, trenlerin elektrikli ve elektriksiz hatlarda aynı konfor, hız ve güvenilirlik seviyesini sunmak üzere tasarlandığını belirtti.
Serinin ikinci treninin de Berlin’de düzenlenen InnoTrans fuarında sergilenmesi planlandı. Končar böylece uluslararası demiryolu sektörünün önemli organizasyonlarından birinde yeni hibrit trenini tanıtıyor.
Avrupa Yatırım Bankası ise Hırvatistan’daki demiryolları ve ilgili altyapının modernizasyonu için toplam 900 milyon avroluk bir finansman çerçevesi oluşturdu. Bu kaynakların bir bölümünün yeni trenlerin satın alınması, bölgesel ve yerel demiryolu hatlarının geliştirilmesi ve istasyonların yenilenmesinde kullanılması planlanıyor.
Končar’a Yeni Tren Siparişleri Verildi
HŽPP, Zagreb-Split trenlerinin ardından Končar’a yeni araç siparişleri de verdi. 30 Haziran 2025’te imzalanan 55,8 milyon avroluk sözleşmeyle uzun mesafeli hizmetlerde kullanılmak üzere beş elektro-dizel trenin daha satın alınması kararlaştırıldı.
Aynı tarihte dört bataryalı elektrikli tren, dört bataryalı tren ve iki şarj istasyonunu kapsayan 62,1 milyon avroluk başka bir sözleşme imzalandı. 16 Temmuz 2026’da ise altı tamamen elektrikli tren ile bir hibrit şarj istasyonu için KDV hariç 53,6 milyon avroluk yeni bir anlaşma yapıldı.
Böylece Zagreb-Split hattındaki altı trenlik ilk siparişin ardından HŽPP ile Končar arasında imzalanan sonraki üç sözleşme kapsamında toplam 19 yeni tren için sipariş verilmiş oldu.
Yeni yatırımlar, Hırvatistan’ın yolcu demiryolu filosunu yenileme ve elektrikli, bataryalı ve hibrit araçların kullanımını artırma programının önemli parçaları arasında yer alıyor.
