İzmir, biyolojik çeşitliliğin korunması ve doğanın kent yaşamına kazandırılması amacıyla uluslararası bir buluşmaya ev sahipliği yaptı. Berlin Kentsel Doğa Paktı’nın yıllık toplantısında 2030 hedefleri doğrultusunda atılacak adımlar değerlendirilirken Dublin, Veszprém ve Matosinhos da pakta dahil oldu.
İzmir Büyükşehir Belediyesi ev sahipliğinde 19-21 Ekim tarihleri arasında Tarihi Havagazı Fabrikası’nda düzenlenen toplantı, farklı ülkelerden yerel yönetim temsilcilerini, uluslararası kuruluşları ve uzmanları bir araya getirdi. Görüşmelerde, 2030 yılına kadar biyolojik çeşitlilik kaybını durdurmak ve doğayı yeniden canlandırmak için ortak politikalar geliştirilmesi ele alındı.
“İklim Ve Biyolojik Çeşitlilik Birbirinden Ayrı Düşünülemez”
Toplantının açılışında konuşan İzmir Büyükşehir Belediyesi Genel Sekreter Yardımcısı Prof. Dr. Pınar Okyay, iklim değişikliğiyle mücadele ile biyolojik çeşitliliğin korunmasının birbirini tamamlayan süreçler olduğunu vurguladı. Ermenistan’ın başkenti Erivan’da COP17’nin başladığını, Türkiye’nin ise gelecek ay Antalya’da COP31 İklim Zirvesi’ne ev sahipliği yapacağını hatırlatan Okyay, doğanın korunmasının iklim politikalarının temel unsurlarından biri olduğunu belirtti.
Biyolojik çeşitliliğin sağlıklı ekosistemler, gıda güvenliği, temiz su, insan sağlığı ve toplumsal refah açısından kritik öneme sahip olduğunu ifade eden Okyay, kentlerin bu süreçte belirleyici bir rol üstlendiğini söyledi. Arazi kullanımı, konut, altyapı ve kamusal alanlarla ilgili kararların doğa üzerindeki etkilerine dikkat çeken Okyay, yerel yönetimlerin doğru planlama kararlarıyla biyolojik çeşitlilik kaybının önüne geçebileceğini dile getirdi.
İzmir’in Doğa Politikalarında “Tek Sağlık” Yaklaşımı
İzmir’in doğal zenginliklerine değinen Okyay, uluslararası öneme sahip Gediz Deltası’nın Akdeniz’in en büyük flamingo kolonilerinden birine ev sahipliği yaptığını hatırlattı. Kentin doğal alanlarının korunmasının yanı sıra eski sanayi bölgelerinin de yeniden doğaya kazandırılabileceğini belirten Okyay, Tarihi Havagazı Fabrikası’nı bu yaklaşımın örneklerinden biri olarak gösterdi.
İzmir’in çevre politikalarının insan, hayvan ve ekosistem sağlığını birlikte değerlendiren “Tek Sağlık” anlayışına dayandığını belirten Okyay, geçen yıl Berlin Kentsel Doğa Paktı’na katılmalarının biyolojik çeşitliliği kent politikalarının merkezine yerleştirme kararlılığını güçlendirdiğini söyledi.
COP17 İçin Ortak Bildiri Hazırlığı
Küresel çevre politikalarında kentlerin daha fazla söz sahibi olması gerektiğini vurgulayan Okyay, yerel yönetimlerin karar alma süreçlerine katılımının artırılmasını, daha geniş yetkilerle doğrudan finansman kaynaklarına erişmelerini istedi.
Paktın siyasi liderlerinin COP17’ye sunulacak ortak bildiriyi değerlendireceğini belirten Okyay, kentlerin yalnızca küresel hedefleri uygulayan birimler olarak görülmemesi gerektiğini ifade etti. Okyay, yerel yönetimlerin aynı zamanda bu hedeflerin belirlenmesi ve şekillendirilmesinde de ortak olması gerektiğini kaydetti.
Berlin Kentsel Doğa Paktı Kentler Arası Dayanışmayı Güçlendiriyor
Berlin Kentsel Doğa Paktı Koordinasyon Ofisi Berlin Temsilcisi ve Koordinatörü Sandra Naumann, İzmir’deki toplantının uluslararası iş birliği açısından önem taşıdığını belirtti. Paktın 2021-2022 yıllarında şekillenmeye başladığını ve farklı bölgelerden yaklaşık 90 kenti bir araya getirdiğini aktaran Naumann, çalışmaların yalnızca fikir alışverişiyle sınırlı kalmadığını söyledi.
Kentlerin deneyimlerini paylaşarak ve dayanışma içinde hareket ederek biyolojik çeşitliliğin korunmasına somut katkılar sunabileceğini belirten Naumann, İzmir’deki buluşmanın bu iş birliğini daha da ileriye taşıyacağını ifade etti.
Doğa, Kentlerin Öncelikleri Arasında Yer Almalı
Berlin Kentsel Doğa Paktı Koordinasyon Ofisi ICLEI Europe Temsilcisi ve Koordinatörü Paola Lepori de biyolojik çeşitliliğin kentlerde bir lüks olarak değerlendirilmemesi gerektiğini vurguladı. Konut, ulaşım ve ekonomi gibi öncelikler gündemdeyken doğanın geri planda kalabildiğine dikkat çeken Lepori, kentlerde ağaçlandırma çalışmalarının, doğal alanların iyileştirilmesinin ve koruma faaliyetlerinin sürdürülmesinin önemine değindi.
Lepori, farklı kentleri ortak bir amaç etrafında buluşturan Berlin Kentsel Doğa Paktı’nın doğanın korunması için çalışan yerel yönetimlere önemli bir iş birliği zemini sunduğunu söyledi.
IUCN’den Doğal Alanların Kentlere Katkısı Vurgusu
Uluslararası Doğa Koruma Birliği (IUCN) temsilcisi Lorena Skuto, IUCN Genel Direktörü Dr. Grethel Aguilar adına yaptığı konuşmada sağlıklı ekosistemlerin kent yaşamına sağladığı katkıları anlattı.
Doğal alanların havayı ve suyu temizlediğini, sel riskini azalttığını ve kentlerde sıcaklığın dengelenmesine yardımcı olduğunu belirten Skuto, doğanın korunmasının insan sağlığını ve toplumsal refahı da desteklediğini ifade etti. Skuto, doğal ekosistemlerin kentlerin afetlere karşı dayanıklılığını artırdığını ve Berlin Kentsel Doğa Paktı’nın bu alandaki uluslararası deneyim paylaşımını güçlendirdiğini kaydetti.
Biyoçeşitlilik Kent Planlamasının Ayrılmaz Parçası Olmalı
Berlin Eyaleti İklim Eylemi ve Çevre Daimi Müsteşarı Andreas Kraus, kentlerdeki planlama ve yatırım kararlarının biyolojik çeşitlilik üzerinde doğrudan etkili olduğunu söyledi. Doğanın korunmasının kentsel gelişimin temel unsurlarından biri olarak değerlendirilmesi gerektiğini belirten Kraus, Berlin öncülüğünde başlatılan paktın daha fazla kenti bir araya getirmesinden memnuniyet duyduğunu dile getirdi.
Kraus, ortak taahhütler ve uluslararası iş birliğiyle kentlerdeki biyolojik çeşitliliğin korunmasının hedeflendiğini belirterek iklim değişikliğiyle mücadelede yerel yönetimlerin sorumluluğuna dikkat çekti.
Dublin’den Yeşil Alan Ve Yerel Üretim Çağrısı
Dublin Belediye Başkan Yardımcısı Alison Field, kentlerde yeşil alanların artırılması, çocukların doğayla daha fazla buluşturulması ve yerel gıda üretiminin desteklenmesi gerektiğini söyledi. Doğayla temasın yaşam kalitesini yükselttiğini ve çocukların çevre bilincinin gelişmesine katkı sağladığını belirten Field, su sıkıntısı ve savaşların gıda tedarikinde sorunlara yol açabileceğine işaret etti.
Yerel üretimin desteklenmesinin bu tür riskler karşısında önem taşıdığını ifade eden Field, doğayı koruma, doğal alanlarda daha fazla zaman geçirme ve yerel üretimi güçlendirme hedeflerinin birbiriyle bağlantılı olduğunu vurgulayarak temel değerlere yeniden dönülmesi gerektiğini dile getirdi.
Kent Politikaları Ve Doğa Koruma Çalışmaları Görüşüldü
Toplantı kapsamında Prof. Dr. Pınar Okyay’ın moderatörlüğünde düzenlenen panelde, biyolojik çeşitliliğin kent planlamasına dahil edilmesi ve yerel yönetimlerin çevre politikalarındaki rolü ele alındı.
Panele İzmir Büyükşehir Belediye Meclis Üyesi Elvin Sönmez Güler, Berlin Eyaleti İklim Eylemi ve Çevreden Sorumlu Müsteşarı Andreas Kraus, Dublin Belediye Başkan Yardımcısı Alison Field ve Matosinhos Belediye Meclis Üyesi Manuela Alvares katıldı. Görüşmelerde sürdürülebilir kentler oluşturulması için uluslararası iş birliğinin geliştirilmesi ve doğanın kent yaşamının ayrılmaz bir parçası haline getirilmesi üzerinde duruldu.
Üç Yeni Kent Berlin Kentsel Doğa Paktı’na Katıldı
İzmir’de gerçekleştirilen toplantının ilk gününde, Tarihi Asansör’de düzenlenen törenle İrlanda’nın Dublin, Macaristan’ın Veszprém ve Portekiz’in Matosinhos kentleri Berlin Kentsel Doğa Paktı’na katıldı. Yeni üyelerle birlikte doğanın korunması ve biyolojik çeşitlilik kaybının önlenmesi amacıyla yürütülen uluslararası iş birliğinin genişletilmesi hedefleniyor.
19-21 Ekim tarihleri arasında devam edecek toplantı, farklı oturumlar, tematik masa çalışmaları ve saha gezileriyle sürdürülecek. Programda kentlerin deneyimlerini paylaşması ve 2030 hedeflerine yönelik ortak çalışmaların geliştirilmesi amaçlanıyor.
