Ankara-Washington Hattında Yoğun Diplomasi Trafiği
Son günlerde Ankara ile Washington arasında yoğun bir diplomasi trafiği yaşanıyor. Yunan Kathimerini Gazetesi’nin iddialarına göre, Türkiye’nin Rusya’dan temin ettiği S-400 hava savunma sistemlerini devre dışı bırakması halinde, ABD’nin Türkiye’yi F-35 savaş uçakları programına geri almayı değerlendirebileceği öne sürülüyor. AKP’li Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın New York’ta düzenlenen BM Genel Kurulu’ndaki konuşması ve Dışişleri Bakanı Hakan Fidan’ın açıklamaları, Türkiye’nin CAATSA yaptırımlarının kaldırılması ve F-35 programına yeniden katılma çabalarını yeniden gündeme getirdi.
Fidan, Anadolu Ajansı’na verdiği demeçte, S-400’ler için bir “yaratıcı formül” arayışında olduklarını belirtti. Kathimerini Gazetesi’nin haberine göre, ABD’li yetkililer, S-400’lerin ya ABD’ye iade edilmesini ya da İncirlik Üssü’nün ABD kontrolündeki kısmına aktarılmasını önerdi. Ancak Türkiye’nin bu teklife olumlu yaklaşmadığı ve müzakerelerin devam ettiği ifade ediliyor. Ek olarak, ABD’nin Türkiye’nin F-35 programına geri dönüşünü S-400 meselesinin çözülmesine bağlı olduğu belirtiliyor.
Yunanistan Tepki Gösterdi
Bu gelişmeler, Yunanistan’da büyük bir endişeyle karşılandı. Kathimerini Gazetesi, Türkiye’nin F-35 programına geri dönebilme ihtimalini gündeme getirirken, Miçotakis hükümeti bu durumun bölgedeki güç dengelerini sarsabileceğinden kaygılı. Yunanistan Başbakanı Kiryakos Miçotakis, 5 Eylül’de ABD Dışişleri Bakanı Antony Blinken ile gerçekleştirdiği görüşmede, Türkiye’nin silahlanma yarışında öne geçebileceği endişesini dile getirdi.
Aynı zamanda, ABD’deki Yunan lobisi de harekete geçti. Helen Amerikan Liderlik Konseyi, ABD Kongresi’ne bir mektup yazarak, Türkiye’nin Amerikan yapımı silahları, ABD müttefiklerine karşı kullanma potansiyelinden duydukları rahatsızlığı ifade etti. Yunan lobisi, Türkiye’nin bölgedeki agresif tutumunu ve “Mavi Vatan” doktrinini eleştirerek, Türkiye’ye F-35 satılmaması yönünde bir çağrıda bulundu.
Ne Olmuştu?
Türkiye, 2002 yılında F-35 programına katılmış ve ilk savaş uçağını 2018’de teslim almıştı. Ancak, 2019 yılında Rusya’dan alınan S-400 füze savunma sistemi nedeniyle ABD, Türkiye’yi F-35 programından çıkararak CAATSA yaptırımlarını uygulamaya başlamıştı. Kathimerini’nin iddialarına göre, Türkiye’nin S-400’leri devre dışı bırakması durumunda, bu yaptırımların kaldırılması ve F-35 programına geri dönüşün mümkün olabileceği ifade ediliyor.
