Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı, Ankara ve İstanbul başta olmak üzere birçok belediye için metro ve şehir içi raylı ulaşım sistemleri inşa ediyor. Hükümet, yaptığı yatırımların bedelini yerel yönetimlerden tahsil edemediği için kanunda değişikliğe gidiyor. Borcun ne şartlarda ve hangi tutarda tahsil edileceğini Cumhurbaşkanı belirlerken, belediyelerin hattın mülkiyetini üzerlerine alması beklenmeyecek
AKP’li milletvekilleri Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi verdi. Düzenlemeyle Ulaştırma ve Altyapı Alanına İlişkin Bazı Düzenlemeler Hakkında Kanun Hükmünde Kararname’de bazı değişiklikler yapılıyor. Kararnamenin 15’inci maddesi, metro, şehir içi raylı ulaşım sistemleri ve benzeri projeler nedeniyle merkezi hükümet tarafından yapılan harcamaların tahsilini mülkiyet devri şartına bağlıyordu. Ancak uygulamada, belediyeler işletmeyi devralıp gelir elde etmeye başlamasına rağmen, mülkiyeti üzerine almadığı için Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı tahsilat yapamıyordu.
Metroların hasılatından payını alamayan hükümet, söz konusu düzenlemede değişiklik yaparak, projelerden kaynaklanan tahsilatın başlama sürecinin mülkiyet şartı yerine işletmenin devrinin yapılması şartına bağlayacak.
Buna göre, Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı’nca yapımı üstlenilen teleferik, füniküler, monoray, metro ve şehir içi raylı ulaşım sistemleri tamamlanmasından sonra mülkiyeti maliyet bedeli üzerinden bir belediye devredilecek.
2010 yılında, Ulaştırma ve Alt Yapı Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanunda değişiklik yapılarak, şehir içi raylı ulaşım sistemleri ve metrolarının bakanlık tarafından yapılmasının önü açılmıştı.
Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı, Ankara’da yarım kalan ”Kızılay-Çayyolu”, ”Batıkent-Sincan/Törekent” ve ”Tandoğan-Keçiören” metro hatlarıyla İstanbul’da Levent-Hisarüstü Metro Hattı, Bakırköy (İDO)-Bağcılar (Kirazlı) Metro Hattı, Gayrettepe – İstanbul Yeni Havalimanı Demiryolu Bağlantısı ve Sabiha Gökçen Havalimanı Demiryolu Bağlantısı’nın yapımını üstlendi. Bakanlık, Antalya-Meydan-Havaalanı-Expo Tramvay Projesi, Konya Raylı Sistem Hattı, İzmir’de Egeray, Gaziantep’te ise Gaziray kent içi raylı sistemlerinin yapımında da görev aldı.
Metro veya şehir içi raylı ulaşım hattının işletmesini devralan belediye şirketleri, projelerin maliyet bedelini, borcu bitene kadar her ay bakanlığa ödeyecek. Cumhurbaşkanınca belirlenen esas ve usuller çerçevesinde ilgili belediyenin genel bütçe vergi gelirleri tahsilat toplamı üzerinden kesinti yapılacak. Tutar, Hazine ve Maliye Bakanlığı’nın hesabına aktarılacak.
Vadesinde kısmen veya tamamen ödenmeyen taksit tutarlarının tahakkuk eden gecikme zammıyla birlikte vade tarihinden itibaren 25 iş günü içerisinde ödenmemesi halinde bu tutarlar için her ay için yüzde 4 oranında gecikme zammı uygulanacak.
Bu düzenleme, bu maddenin yayımı tarihi itibariyle halihazırda işletmesi devredilmiş olan projelerin bu maddenin yayımı tarihinden önce hesaplanan yönteme göre ödenmeyen bakiye tutarlarını da kapsayacak.
Bu maddenin yayımı tarihinden önce bu projeler kapsamında kısmen veya tamamen ödenmeyen tutarlar bu maddenin yayımı tarihinden itibaren 180 gün içinde Hazine ve Maliye Bakanlığı’nın Merkez Bankasındaki ilgili hesabına defaten aktarılacak.
