Çocuklar kendilerini ifade etmek konusunda çok başarılı değiller. Özellikle doktora gitme korkusu ile bazı rahatsızlıklarını gizlemeye çalışabilirler. Bu noktada ebeveynlerin çocuklarının hareketlerini doğru gözlemlemeleri önemlidir. Aksi durumda tehlikeli sorunlar için geç kalınabilir. Bu sorunlardan biri de akut apandisit… Avrasya Hastanesi Çocuk Cerrahisi Uzmanı Doç. Dr. Hüseyin Kılınçarslan, hastalıkla ilgili aileleri uyarıyor.
Akut apandisit neden kaynaklanıyor?
Apandisit her mevsimde sık olarak görülen ve cerrahi tedavi gerektiren bir karın içi patolojisidir. Apandisit, kalın bağırsağın başlangıç kısmında bulunan apendiks vermiformis denilen bir ucu kör sonlanan yapının iltihabına denir. Apendiks vermiformis içi lenfoid doku ile dolu görevi bakımından bir nevi bademcik benzeri bir yapıdadır. Apandisit nedeni apendisk tıkanmadır. Lümen tıkanınca apendiks içinde mukus birikir ve iç basınç artar. Bu artışa bağlı olarak lenfatik ve venöz dolaşım bozulur. Ayrıca lümen içinde bakteriler de birikir. Bu olaylar sonucunda apendiks duvarı ülser olur. Bu durum ilerledikçe ise perforasyon gerçekleşir.
Çocuğunuz bu belirtileri gösteriyorsa
- İştahsızlık,
- Karın ağrısı, (Apandisit ağrısı çoğunlukla şiddetli bir ağrıdır. Karın ağrısı başlangıçta göbek çevresindedir sonrasında ise sağ alt kadrana lokalize olur.)
- Kusma,
- Yüksek ateş.
Çocuğunuzun hareketlerinde ters giden bir durum mu seziyorsunuz?
Hastalığın başlangıç safhasında çocuk normale yakındır. Fakat hastalık ilerledikçe keyfi kaçmış bir çocuk karşımıza çıkar. Çocuklar öne doğru eğilmiş biçimde topallayarak yürürler. Merdivenlerden çıkarken zorlanırlar. Küçük çocuklar ise özellikle sağ bacaklarını karınlarına doğru bükerek hareketsiz yatmayı tercih eder ve muayeneye karşı koymaya çalışırlar. Sağ alt kadranda hassasiyet, defans ve tam kasılmalar mevcuttur.
Çocuk her iki topuğu aynı anda yere vurunca karın ağrısında artış hisseder. Perfore olmuş apandisitte ise karnın her kadranında bu bulgular meydana gelir. Apendiksin yerleşmesine göre bazen idrar ve kaka yapmakta zorlanma olabilir.
Erken teşhis için ebeveynlere büyük sorumluluk düşüyor
Çocukluk çağındaki apandisit özellikle tanı koyma aşamasında erişkinlerden farklılık arz eder. Karın içi yapılarının birbirine çok yakın olması nedeniyle de geç tanı konulması veya tanı konulamaması durumlarında yüksek mortalite seyreder. Bu yüzden anne- babalara ve hekimlere büyük iş düşmektedir. Ebeveynler, karın ağrısı olan çocuklarına ağrı kesici vermeden önce bir çocuk doktoruna/cerrahisine muayene ettirmelidir. Halk arasında basit olarak algılanan apandisitin çocuklarda ölüme kadar giden sorunlara yol açabileceği unutulmamalıdır.
Tek tedavi yöntemi ameliyat mıdır?
Apandisitin tek tedavisi cerrahidir. Fakat bazen başlangıç aşamasında olan ve lümenin tam olarak tıkanmadığı vakalarda çocuklar hastaneye yatırılarak yapılan antibiyotik tedavisi ve oral alımın kesilerek bağırsakların dinlendirilmesi de hastalığın gerilemesini sağlamaktadır. Bu noktada çocuk, operasyon olmadan iyileşebilmektedir.
Apandisit cerrahisi açık ve laparoskopik olarak yapılmaktadır. Akut apandisitlerde 1-2 gün, perfore apandisitlerde ise 5-7 gün hastane yatışı gerekebilir. Antibiyotik alımına ameliyat öncesince başlanmalı, akut apandisitte 1-3 gün, perfore apandisitte ise 7 gün devam ettirilmelidir. Çıkarılan apandiksin mutlaka histopatolojik incelemesi yapılmalıdır. Nadiren olsa da apandisit nedeni tümör veya parazitoz olabilir. Ameliyat sonrasında ebeveynlerin dikkatli olması gereken noktalar vardır. Aksi takdirde;
- Yara enfeksiyonu,
- Karın içi apseler,
- Bağırsak yapışıklıkları görülebilir.
