Geçtiğimiz haftalarda Bayraktar TB2 silahlı insansız hava araçlarının (SİHA) ilk birimlerinin Fas’a teslim edildiği bildirildi. Fas Kraliyet Silahlı Kuvvetleri (Far-Maroc), Baykar Savunma ile 2021 yılı Nisan ayında 626 milyon Fas dirhemi (70 milyon dolar) değerinde 13 adet Bayraktar TB2 SİHA için anlaşma imzaladığı açıklanmıştı. Baykar Savunma tarafından henüz teyit edilmeyen bu bilginin doğru olduğuna inanılıyor.
Söz konusu anlaşma 4 adet yer istasyonunu, 1 adet simülasyon sistemini ve bilgi izleme, depolama için dijital bir sistemi kapsadığı bildiriliyor. Ayrıca Fas Kraliyet Silahlı Kuvvetleri askeri üslerinden bir tanesine insansız hava aracı operasyon merkezi kurulacak.
Fas yerel haber siteleri, askeri haber konusunda uzmanlaşmış çevrimiçi forumlarında Far-Maroc’u kaynak göstererek teslimatların 17 Eylül’de başladığı bildirdi.
Kanada’dan Türkiye’ye insansız hava aracı bileşenleri ihracatı yasağı
Kanada, yerel üretim sistemlerin bazılarının Dağlık Karabağ savaşında ve Suriye’de kullanıldığını tespit etmesinin ardından Türkiye’ye insansız hava aracı alt sistemleri teknolojisi ihracatını askıya almıştı.
Fas Kraliyet Silahlı Kuvvetlerine teslim edildiği iddia edilen insansız hava araçlarının Kanada’nın ihracat yasağı öncesi üretilen araçlardan olup olmadığı bilinmemekle birlikte, Fas’ın, Bayraktar TB2 SİHA’ları için Elektro-Optik Sensörlerini doğrudan Kanada’dan satın aldığı iddia edilmektedir.
Fas-Cezayir arasındaki anlaşmazlık
Kuzey Afrika ülkesi olan Fas, daha önce insansız hava araçlarını gözetleme amacıyla kullanmış olsa da son gelişmeler ve anlaşmalar, hava kuvvetlerini havadan karaya operasyonlarda muharebe insansız hava araçlarını kullanma almış olabileceğini gösteriyor.
Fas ve Cezayir, özellikle Fas’ın topraklarının ayrılmaz bir parçası olarak gördüğü eski bir İspanyol kolonisi olan Batı Sahra konusunda uzun süredir anlaşmazlık içindeler, ancak Cezayir’in Polisario Cephesi bağımsızlık hareketini desteklediği yer. 2021 yılı nisan ayında Batı Sahra bölgesindeki Polisario Cephesi unsurlarına yönelik hava saldırısının bir parçası olarak Fas Hava Kuvvetlerine air bir insansız hava aracı kullanıldı.
Fas ordusunda hali hazırda Fransız Heron (Harfang : Heron insansız hava aracına dayalı IAI ile birlikte geliştirildi.) insansız hava araçları bulunmaktadır. Ayrıca Amerika Birleşik Devletlerinden MQ-9B SeaGuardian insansız hava araçları satın alıyorlar.
