Şahıs şirketi tek bir kişi veya az sayıda ortakla kurulabilen ticari nitelikli işletme şeklinde tanımlanıyor. Ortakların gelir, gider ve borçlardan kişisel olarak sorumlu tutulduğu bu şirket yapısı hızlı, kolay ve düşük maliyetli kuruluş avantajları nedeniyle özellikle genç girişimciler ve yeni iş sahipleri tarafından tercih ediliyor.
Şahıs şirketi kurma avantajları şunlardır:
- Anonim ve limited şirket türleriyle kıyaslandığında şahıs şirketi kurma maliyeti daha düşüktür.
- Şahıs şirketi kuruluş aşamasında az sayıda evrak istendiği için tüm süreç genellikle 1-2 iş günü içinde tamamlanır.
- Kademeli vergi sistemine tabi tutulduğu için başlangıç kazancı düşük olan işletmeler için düşük oranlı gelir vergisi avantajı sunar.
- Aylık ödenen mali müşavir ve muhasebe hizmet bedelleri diğer şirket türlerine göre daha düşüktür.
- Şahıs şirketini kurmak kadar kapatmak da kolaydır. Şirketi kapatma işlemi genellikle 1-2 iş günü içinde tamamlanır.
Şahıs Şirket Türleri Nelerdir?
Türkiye’de ortaklar arasındaki ilişkiler kanunlarca belirlenmiş farklı şahıs şirketi yapıları bulunuyor. Türk Ticaret Kanunu’na göre şahıs şirketi türleri şunlardır:
- Kolektif Şirket: En az iki ortakla kurulan kolektif şirketlerin ortak sayısında üst sınır bulunmuyor. Yalnızca gerçek kişilerin ortaklığıyla kurulan tüzel kişilikli bu şirket yapısına göre ortaklar alacaklılara karşı ikincil derece sınırsız sorumluluk taşıyor. Diğer bir deyişle, şirket tarafından ödenemeyen borçlar ortakların sorumluluğuna geçiyor. Ayrıca kolektif şirket kurmak için herhangi bir sermaye şartı aranmadığını belirtmek gerekiyor.
- Komandit Şirket: Komandit şirket, ortakların alacaklılara karşı farklı derecede sorumluluk taşıdığı tüzel kişilikli şahıs şirketlerinden biri olarak öne çıkıyor. Kuruluş aşamasında borçlara karşı ortaklardan birinin sınırlı, diğerinin ise sınırsız sorumlu olduğuna dair yazılı sözleşme yapılıyor. Yalnızca gerçek kişiler sınırsız sorumlu ortak olabilirken, sorumluluğu sınırlı ortaklar gerçek veya tüzel kişilerden oluşabiliyor.
Bunlara ek olarak, Türk Ticaret Kanunu yerine Türk Borçlar Kanunu tarafından düzenlenen “Adi Ortaklık” adında başka bir şahıs şirketi türü daha var. En az iki kişiyle kurulan bu ortaklık yapısının kendisine ait bir tüzel kişiliği ve ticari unvanı bulunmuyor. Şirketin tüzel kişiliği olmadığı için ortaklar alacaklılara karşı birinci dereceden sorumlu tutuluyor.
Şahıs Şirketi Nasıl Kurulur?
Şahıs şirketi, gerekli evrakları ve başlangıç maliyetlerini tamamladıktan sonra birkaç gün içinde hızlı bir şekilde kuruluyor. Vergi dairesinden veya e-devlet üzerinden şirket kurmak için gereken adımları bir sonraki başlıkta okuyabilirsiniz.
Şahıs şirketi kurma maliyeti ise aşağıdaki hizmet ve belgeler için yapılacak ödemelerin miktarına göre değişiyor:
- Noterden imza beyannamesi,
- Vergi dairesi sözleşme damga vergisi,
- Şirket kuruluşu ve elektronik defter kaydı hizmet bedeli,
- Eğer süreci muhasebeci yönetecek ise vekalet için notere ödenen ücret.
Bunlara ek olarak şirket kurulduktan sonra her ay KDV beyannamesinin damga vergisi, sigorta primi ve stopaj vergisi ödenmesi gerekiyor. Ayrıca işinizin türüne göre yazarkasa POS kullanmanız gerekebilir. İş Bankası POS çözümleri ile size en uygun POS türünü keşfedebilir ve birçok avantajdan yararlanabilirsiniz.
Şahıs Şirketi Kurmak İçin Yapmanız Gerekenler
Şahıs şirketi kurma maliyeti ve şartlarını öğrendiğinize göre gerekli evrakları toplayarak kuruluş aşamasına geçebilirsiniz. Şirket kuruluşunu işletme adresinizin bağlı olduğu vergi dairesine giderek veya internet üzerinden gerçekleştirebilirsiniz.
Vergi dairesinden şahıs şirketi kurmak için gereken belgeler:
- Kimlik belgesi fotokopisi,
- 2 adet vesikalık fotoğraf,
- Noter onaylı imza beyannamesi,
- 2 adet ikametgâh belgesi.
Başvuru sürecini sizin adınıza yönetecek bir muhasebeci veya mali müşavir var ise bunun için noterden muhasebeci vekaleti almanız gerekiyor.
İnternetten şahıs şirketi kurmak için izlemeniz gereken adımlar şunlardır:
- Gelir İdaresi Başkanlığına bağlı İnteraktif Vergi Dairesi’ne (https:/ivd.gib.gov.tr) e-devlet şifrenizle giriş yapın.
- Platforma giriş yaptıktan sonra sol taraftaki menüden sırasıyla İşlem Başlat > Mükellefiyet İşlemleri > İşe Başlama Bildirimini seçin.
- Şirket kuruluşunun ilk aşamasında iş yerinize ait faaliyet adresini ve faaliyet kodunu girmeniz isteniyor. İşinizin türüne göre ev, sanal ofis veya kiralanan dükkanı adres olarak gösterebilirsiniz. İşinizin faaliyet kodunu ise internet üzerinden NACE kodu araması yaparak bulabilirsiniz.
- Sonraki adımda ise ne kadar işçi çalıştıracağınızı, iş yeriniz kira ise buna ilişkin detayları ve stopaja tabi ödemelerin sıklığını girmelisiniz. Stopaj nedir diye merak ediyorsanız, bu konu hakkındaki yazımızı okuyabilirsiniz.
- Ardından şirketinizin vergilendirme usulünü seçin. Bu aşamada basit usul ve gerçek usul şeklinde iki seçenekle karşılaşacaksınız. Yaptığınız işe en uygun vergilendirme için muhasebecinizden görüş alabilirsiniz.
- İşe başlama tarihinizi girin.
- Şahıs şirketi kurmanın son aşamasında e-tebligat için bildirim kanallarını seçmeniz gerekiyor.
Başvurunun tüm adımlarını tamamladıktan sonraki birkaç gün içinde faaliyet adresiniz için yoklama tarihini belirten bir bildirim geliyor. Vergi memurları tarafından yapılacak kontrolün ardından İnteraktif Vergi Dairesi’ne tekrar giriş yaparak şirketinize ait vergi levhasını edinebilirsiniz.
