Contalar ya da sızdırmazlık elemanları çeşitli maddelerin bir boşluktan bir diğerine istemeden geçmesini sınırlamaya ya da önlemeye katkıda bulunan yapılar ya da bileşenler olarak tanımlanabilir. Temel olarak iki ya da daha fazla yüzey arasındaki boşluğu dolduran esnek malzemelerdir. TPM Mühendislik sektörünün lider ismi olarak sızdırmazlık elemanları ve asit pompası başta olmak üzere sektörünün tüm gereksinimlerini üst düzey kalite ve en uygun çözümlerle karşılar.
Günümüzde pek çok işletmenin statik ve dinamik uygulamalarında farklı sızdırmazlık elemanlarından faydalanılır. Sızdırmazlık elemanlarının seçilmesi sırasında kullanımın söz konusu olduğu noktanın sıcaklık, basınç, akışkan ve benzer unsurları değerlendirilir. Özellikle kimyasal ve benzer özelliğe sahip maddeler ile proses sıvılarının taşındığı, işlendiği veya depolandığı endüstrilerde en çok karşılaşılan sorunların başında sızdırmazlık gelir. Yalnızca kimya endüstrisinde değil rafinerilerde, gıda endüstrisinde, enerji üretiminde ve dönüşümünde kritik öneme sahip olan sızdırmazlık elemanlarının üstlendiği kritik görev çoğu kişi tarafından fark edilmez.
Contalar farklı uygulama alanlarında değişen basınçlara ve sıcaklıklara maruz kalmak durumundadırlar. Bu yüzden conta üretimi farlı özelliklere sahip çok farklı sayıda malzemeden yapılır. Daha sonra ortaya çıkması olası kaçakların, bu sorun kaynaklı olarak iş süreçlerindeki aksamanın ve onarım maliyetinin ortadan kaldırılabilmesi için doğru sızdırmazlık malzemelerinin seçilmesi çok önemlidir.
Sızdırmazlık Contaları Ne İşe Yarar?
Contalar en sık kullanılan sızdırmazlık elemanlarının başında gelir. Sızdırmazlık contaları flanş, Menol ve tank kapağı başta olmak üzere çeşitli endüstriyel parçalar arasından her türlü akışkanın dışarı sızmasını önleme görevini üstlenir. Sağladıkları faydalar nedeniyle contalar pek çok üretim sürecinin ve ürünün ayrılmaz parçalarıdır. Herhangi bir uygulamanın performansının artırılması amacıyla en uygun sızdırmazlık elemanının conta olduğu kararı verildikten sonra belirli faktörler değerlendirilerek uygun conta çeşidi ve malzemesi seçilmelidir.
Üretim malzemelerine göre metalik, yarı metalik ve metalik olmayan contalar vardır. Metal olmayan contaların genellikle düşük ya da orta basınç sistemlerinde kullanımı tercih edilir. Yarı metalik contalar metalik ve metalik olmayan malzemelerin birleşimiyle üretilir. Alçak ve yüksek basınç ve sıcaklık uygulamaları için yarı metalik contalar yüksek performans sağlayan seçimler olarak kabul edilirler. Farklı şekillerde ve boyutlarda imal edilebilen metal contalar ise yüksek basınç ve sıcaklık uygulamaları için sıklıkla kullanılırlar.
Sızdırmazlık Elemanları Geniş Çeşitlilikte Üretilirler
Spiral sarımlı çelik contalar özellikle yüksek basınç ve sıcaklığın söz konusu olduğu buhar, kızgın yağ hattı gibi noktalarda yoğun bir şekilde kullanılmaktadır. Uygulama yerine göre farklı sarım ve dolgu malzemeleri kullanılarak üretilen modeller tercih edilebilmektedir. Bunun yanı sıra yine kullanım yerine ve maruz kalınacak basınç limitlerine bağlı olarak yalnızca sarın şeklinde yani iç ve dış ringsiz, iç ringli ve hem iç ringli hem de dış ringli ve ring joint olmak üzer farklı çeşitlerde üretilebilmektedir.
Standart contaların spectleri karşılamaması halinde ve özellikle buhar, kızgın yağ, kızgın su, kondens hattı gibi sıcaklığın yüksek olduğu uygulamalarda saf grafit esaslı contalar sıklıkla kullanılır.
Her ne kadar farklı tesislerde pek çok farklı noktada sızdırmazlık elemanı olarak conta kullanılsa da bazı noktalarda conta kesiminin ve montajının tahmin edilenden çok daha zor olması mümkündür. Contalanacak yüzeyin şekline göre kesim sırasında zaman kaybedilebilir ve malzeme kayıpları söz konusu olabilir. Ayrıca bozuk yüzeylerde yeni contalamalardan dahi yeterli verim alınamayabilir. Genleştirilmiş saf PTFE arkası yapışkanlı şerit conta; Menol kapakları, eşanjörler, ince fatura yüzeyine sahip noktalar, tank kapaklarıı, pompa kademe bağlantıları gibi kesmenin zor olduğu noktalarda, bozuk flanş yüzeylerinde, %100 PTFE olduğu için tüm gıda uygulamalarında ve plaka ölçülerinden daha büyük çaplı bağlantılarda rahat bir şekilde kullanılabilir.
Teflon diğer bir deyişle PTFE contalar tamamen karbon ve flordan oluşan tetrafloroetilenin sentetik floropolimerinden üretilir. Duyu ve su içeren maddeleri iten bir yapıları vardır. Yani hidrofobiktirler. Ayrıca herhangi bir katıya karşı mümkün olan en düşük sürtünme katsayılarından birine sahip olma özelliği taşırlar. Aynı zamanda mükemmel dielektrik özelliklere sahip olan PTFE -200 ila 260°C çalışma sıcaklığı aralığında mükemmel ısı yalıtımı sağlamayı başarmaktadır. En dirençli plastik olan PTFE aşındırıcı sıvı, buhar ve gazların çoğundan etkilenmez. Teflon conta ürünleri hijyen ve kontaminasyonun gerekli olmadığı kullanımlar için olağanüstü kimyasal direnç sağlama özelliğiyle ön plana çıkmaktadır.
Soğuk su, sıcak su, buhar hatları ve diğer pek çok kimyasal için aramit fiberi esaslı contaların ideal ürünler olduğu kabul edilir. Asbest içermemeleri nedeniyle sağlık açısından zararlı değildirler. Diğer yandan asbestin conta olarak kullanılması sonucu ortaya çıkması olası dezavantajları da bünyelerinde barındırmamaktadırlar.
Yüksek basınç ve sıcaklık altında sertleşmeleri, flanş yüzeyine yapışmaları söz konusu değildir. Asbest contalara oranla geri dönüş kabiliyetinin yüksek olmasıyla da ön plandadırlar. Nitrin bazlı contalar plaka halinde, standart ya da özel ölçülerde hazır kesilmiş bir şekilde satışa sunulurlar.
